Stanisław Kracik

Stanisław Kracik
	; Stanisław Kracik (2026)
Data i miejsce urodzenia	10 września 1950 ; Spytkowice
	Prezydent Krakowa (p.f.)
Okres	od 26 maja 2026
Poprzednik	Aleksander Miszalski
	Prezes ZG Polskiego Czerwonego Krzyża
Okres	od 2012; do 2021
Poprzednik	Andrzej Podsiadło
Następca	Jerzy Bisek
	Wojewoda małopolski
Okres	od 29 października 2009; do 12 grudnia 2011
Przynależność polityczna	Platforma Obywatelska
Poprzednik	Jerzy Miller
Następca	Jerzy Miller
	Odznaczenia
	Multimedia w Wikimedia Commons

Stanisław Kracik (ur. 10 września 1950 w Spytkowicach) – polski polityk i samorządowiec, poseł na Sejm II i III kadencji (1993–2001), w latach 1990–2009 burmistrz Niepołomic, w latach 2009–2011 wojewoda małopolski, w latach 2012–2021 prezes zarządu Polskiego Czerwonego Krzyża, w latach 2024–2026 zastępca prezydenta Krakowa, od 2026 pełniący funkcję prezydenta Krakowa.

Życiorys

W 1974 ukończył studia wyższe na Wydziale Elektrotechniki Górniczej i Hutniczej Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, uzyskując tytuł zawodowy magistra inżyniera^[1]. Od 1990 do 2009 nieprzerwanie pełnił funkcję burmistrza Niepołomic (w 2002 i 2006 był wybierany w wyborach bezpośrednich). W okresie jego rządów w liczącym około 8 tys. mieszkańców mieście zostało zarejestrowanych około 1,3 tys. podmiotów gospodarczych, m.in. Coca-Cola, MAN, Royal Canin, Oknoplast, DHL.

W wyborach parlamentarnych w 1991 bez powodzenia ubiegał się o mandat poselski z listy Unii Demokratycznej^[2]. Był posłem na Sejm II kadencji z listy UD i III kadencji z listy Unii Wolności (w okresie 1993–2001). Bez powodzenia kandydował do Senatu V kadencji z ramienia Bloku Senat 2001.

Z UW odszedł w 2004. W wyborach samorządowych w 2006 miał wystartować jako kandydat Platformy Obywatelskiej na stanowisko prezydenta Krakowa. Zrezygnował w związku z wydaniem przez sąd okręgowy wyroku skazującego go za przekroczenie uprawnień i nieterminowe opłacanie składek ubezpieczeniowych (oba czyny miały zostać popełnione w pierwszej połowie lat 90.). W 2007 sąd apelacyjny uwzględnił w znacznej mierze złożoną apelację, zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że uniewinnił Stanisława Kracika od popełnienia pierwszego z wyżej wskazanych czynów, a w przypadku drugiego uznał, iż występek ten został popełniony nieumyślnie^[3].

W październiku 2009 złożył dymisję ze stanowiska burmistrza. W tym samym miesiącu objął urząd wojewody małopolskiego. W 2010 był kandydatem PO na prezydenta Krakowa, przegrał w drugiej turze z Jackiem Majchrowskim. W 2011 został członkiem Platformy Obywatelskiej^[4]. Bez powodzenia w tym samym roku kandydował z jej ramienia do Senatu, przegrywając z Maciejem Klimą. 12 grudnia 2011 został odwołany ze stanowiska wojewody małopolskiego. W 2012 został prezesem zarządu spółki Małopolskie Parki Przemysłowe^[5] oraz dyrektorem Szpitala Klinicznego im. dr. Józefa Babińskiego w Krakowie^[6], którym kierował do 2021^[7].

W czerwcu 2012 został wybrany na prezesa zarządu Polskiego Czerwonego Krzyża^[8]. We wrześniu 2021 na stanowisku tym zastąpił go Jerzy Bisek^[9].

W 2014 z listy PO uzyskał mandat radnego sejmiku małopolskiego^[10], z którego zrezygnował wkrótce po zaprzysiężeniu^[11]. W 2024 ponownie wybrany na radnego województwa jako kandydat Koalicji Obywatelskiej^[12]. W maju tego samego roku nowy prezydent Krakowa Aleksander Miszalski powołał go na swojego zastępcę^[13]. Stanowisko to utracił w wyniku referendum z maja 2026, które doprowadziło do odwołania Aleksandra Miszalskiego z urzędu prezydenta miasta^[14]. W tym samym miesiącu premier Donald Tusk powołał go na stanowisko pełniącego funkcję prezydenta Krakowa^[15].

Życie prywatne

Jego starszym bratem był historyk i duchowny katolicki Jan Kracik^[16].

Stanisław Kracik jest honorowym krwiodawcą^[17].

Odznaczenia

W 2015 uhonorowany Odznaką Honorową za Zasługi dla Samorządu Terytorialnego^[18]. W 2005 otrzymał Srebrny Krzyż Zasługi^[19].

Przypisy

↑ Kronika i spis absolwentów Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica 1919–1979: 3. Pion elektromechaniczny i Wydziały Politechniczne. Michał Odlanicki-Poczobutt (red.). Kraków: AGH, 1979, s. 144.
↑ Wybory do Sejmu w 1991 r.. kbw.gov.pl. [dostęp 2025-10-29].
↑ Wybory Samorządowe 2010. Miasta. Kraków. onet.pl, 5 grudnia 2010. [dostęp 2015-11-12].
↑ Magdalena Kursa: Stanisław Kracik wstąpił do PO. Teraz wybory. gazeta.pl, 15 kwietnia 2011. [dostęp 2015-11-12].
↑ Kracik stworzy strefy aktywności gospodarczej. portalsamorzadowy.pl, 13 kwietnia 2012. [dostęp 2015-11-12].
↑ Kraków: Stanisław Kracik dyrektorem Szpitala im. Babińskiego. rynekzdrowia.pl, 16 sierpnia 2012. [dostęp 2019-05-14].
↑ Piotr Ogórek: Kraków. Stanisław Kracik odwołany z funkcji dyrektora szpitala Babińskiego. Protest związkowców nic nie dał. gazetakrakowska.pl, 25 marca 2021. [dostęp 2021-04-04].
↑ Stanisław Kracik nowym Prezesem Polskiego Czerwonego Krzyża. pck.pl, 18 czerwca 2012. [dostęp 2015-11-12].
↑ Prezesi władz naczelnych Polskiego Towarzystwa Czerwonego Krzyża i Polskiego Czerwonego Krzyża. pck.pl. [dostęp 2026-08-16].
↑ Znamy nowy skład małopolskiego sejmiku. malopolskie.pl, 20 listopada 2014. [dostęp 2015-11-12].
↑ Postanowienie Komisarza Wyborczego w Krakowie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego. pkw.gov.pl, 15 grudnia 2014. [dostęp 2015-11-12].
↑ Wybory samorządowe 2024. pkw.gov.pl. [dostęp 2024-04-10].
↑ Piotr Tymczak: Aleksander Miszalski przedstawił wiceprezydentów Krakowa. Z kim będzie rządził przez najbliższe pięć lat?. gazetakrakowska.pl, 14 maja 2024. [dostęp 2024-05-14].
↑ Nicole Makarewicz: Kraków po odwołaniu Miszalskiego. Najpierw komisarz, potem wybory. rmf24.pl, 25 maja 2026. [dostęp 2026-05-26].
↑ Donald Tusk zdecydował w sprawie komisarza w Krakowie. onet.pl, 26 czerwca 2026. [dostęp 2026-05-26].
↑ Ks. Jan Kracik. wydawnictwoznak.pl. [dostęp 2020-12-25].
↑ Krwiodawcy z MPK w Krakwie znów pomagali przez cały rok. mpk.krakow.pl, 30 listopada 2024. [dostęp 2026-07-22].
↑ Sprawne państwo to sprawni samorządowcy – szef MAC podczas konferencji w Krakowie. mac.gov.pl, 23 września 2015. [dostęp 2015-11-12].
↑ M.P. z 2005 r. Nr 66, poz. 913 (ISAP)

Bibliografia

Strona sejmowa posła III kadencji. [dostęp 2015-11-12].

[1] Kronika i spis absolwentów Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica 1919–1979: 3. Pion elektromechaniczny i Wydziały Politechniczne. Michał Odlanicki-Poczobutt (red.). Kraków: AGH, 1979, s. 144.

[2] Wybory do Sejmu w 1991 r.. kbw.gov.pl. [dostęp 2025-10-29].

[3] Wybory Samorządowe 2010. Miasta. Kraków. onet.pl, 5 grudnia 2010. [dostęp 2015-11-12].

[4] Magdalena Kursa: Stanisław Kracik wstąpił do PO. Teraz wybory. gazeta.pl, 15 kwietnia 2011. [dostęp 2015-11-12].

[5] Kracik stworzy strefy aktywności gospodarczej. portalsamorzadowy.pl, 13 kwietnia 2012. [dostęp 2015-11-12].

[6] Kraków: Stanisław Kracik dyrektorem Szpitala im. Babińskiego. rynekzdrowia.pl, 16 sierpnia 2012. [dostęp 2019-05-14].

[7] Piotr Ogórek: Kraków. Stanisław Kracik odwołany z funkcji dyrektora szpitala Babińskiego. Protest związkowców nic nie dał. gazetakrakowska.pl, 25 marca 2021. [dostęp 2021-04-04].

[8] Stanisław Kracik nowym Prezesem Polskiego Czerwonego Krzyża. pck.pl, 18 czerwca 2012. [dostęp 2015-11-12].

[9] Prezesi władz naczelnych Polskiego Towarzystwa Czerwonego Krzyża i Polskiego Czerwonego Krzyża. pck.pl. [dostęp 2026-08-16].

[10] Znamy nowy skład małopolskiego sejmiku. malopolskie.pl, 20 listopada 2014. [dostęp 2015-11-12].

[11] Postanowienie Komisarza Wyborczego w Krakowie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego. pkw.gov.pl, 15 grudnia 2014. [dostęp 2015-11-12].

[12] Wybory samorządowe 2024. pkw.gov.pl. [dostęp 2024-04-10].

[13] Piotr Tymczak: Aleksander Miszalski przedstawił wiceprezydentów Krakowa. Z kim będzie rządził przez najbliższe pięć lat?. gazetakrakowska.pl, 14 maja 2024. [dostęp 2024-05-14].

[14] Nicole Makarewicz: Kraków po odwołaniu Miszalskiego. Najpierw komisarz, potem wybory. rmf24.pl, 25 maja 2026. [dostęp 2026-05-26].

[15] Donald Tusk zdecydował w sprawie komisarza w Krakowie. onet.pl, 26 czerwca 2026. [dostęp 2026-05-26].

[16] Ks. Jan Kracik. wydawnictwoznak.pl. [dostęp 2020-12-25].

[17] Krwiodawcy z MPK w Krakwie znów pomagali przez cały rok. mpk.krakow.pl, 30 listopada 2024. [dostęp 2026-07-22].

[18] Sprawne państwo to sprawni samorządowcy – szef MAC podczas konferencji w Krakowie. mac.gov.pl, 23 września 2015. [dostęp 2015-11-12].

[19] M.P. z 2005 r. Nr 66, poz. 913 (ISAP)

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]

[18]

[19]

Prezydenci Krakowa (1792–1816)	Franciszek Wielopolski (1792) Maciej Bajer (1792–1794) Filip Nereusz Lichocki (1794) Michał Wohlman (1794) Maciej Bajer (1794–1798) Filip Nereusz Lichocki (1798–1802) Dominik Drdatzki (1802–1805) Józef Gollmayer (1805–1810) Stanisław Kostka Zarzecki (1810–1815) Józef Matecki (1816) Feliks Grodzicki (1816)
Prezydenci Krakowa (1848–1939)	Józef Walenty Krzyżanowski (1848–1849) Ignacy Paprocki (1849–1853) Fryderyk Tobiaszek (1853–1856) Andrzej Seidler-Wiślański (1856–1866) Józef Dietl (1866–1874) Mikołaj Zyblikiewicz (1874–1881) Ferdynand Weigel (1881–1884) Feliks Szlachtowski (1884–1893) Józef Friedlein (1893–1904) Juliusz Leo (1904–1918) Jan Kanty Federowicz (1918–1924) Zdzisław Wawrausch (1924–1925) Witold Ostrowski (1925–1926) Karol Rolle (1926–1931) Władysław Belina-Prażmowski (1931–1933) Mieczysław Kaplicki (1933–1939) Bolesław Czuchajowski (1939) Stanisław Klimecki (1939)
Komisarze Krakowa (1939–1945)	Ernst Zörner (1939–1940) Carl Gottlob Schmid (1940–1941) Rudolf Pavlu (1941–1943) Josef Krämer (1943–1945)
Prezydenci Krakowa (1945–1950)	Aleksander Żaruk-Michalski (1945) Alfred Fiderkiewicz (1945) Stefan Wolas (1945–1947) Henryk Dobrowolski (1947–1950)
Przewodniczący Prezydium Rady Narodowej Krakowa (1950–1973)	Marcin Waligóra (1950–1954) Tadeusz Mrugacz (1954–1957) Wiktor Boniecki (1957–1959) Zbigniew Skolicki (1959–1969) Jerzy Pękala (1969–1973)
Prezydenci Krakowa (od 1973)	Jerzy Pękala (1973–1978) Edward Barszcz (1978–1980) Józef Gajewicz (1980–1982) Tadeusz Salwa (1982–1990) Jerzy Rościszewski (1990) Jacek Woźniakowski (1990–1991) Krzysztof Bachmiński (1991–1992) Józef Lassota (1992–1998) Andrzej Gołaś (1998–2002) Jacek Majchrowski (2002–2024) Aleksander Miszalski (2024–2026) Stanisław Kracik (p.f.) (od 2026)