Stent

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ośmiomilimetrowy stentgraft do implantacji w tętnicy udowej
Etapy implantacji stentu. A-umieszczenie stentu wraz z cewnikiem w miejscu zwężenia, B-rozprężenie, C-usunięcie cewnika naczyniowego.

Stent – niewielka „sprężynka”, najczęściej ze stali 316 LVM albo stopu chromowo-kobaltowego, umieszczana wewnątrz naczynia krwionośnego w celu przywrócenia drożności naczynia. Elastyczność zapewnia specjalna konstrukcja z falistymi połączeniami zygzakowatych drucików stanowiących właściwe rusztowanie.

Zastosowanie stentu było przełomem w kardiologii interwencyjnej choroby niedokrwiennej serca. Obecnie w Polsce ponad 80% zabiegów angioplastyki wieńcowej przebiega z implantacją stentu (dane Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego). Zmiażdżycowane naczynie jest słabsze, a umieszczenie wewnątrz niego stentu-rusztowania zabezpiecza przed „zapadnięciem się” osłabionych ścian.

Cewnik zakończony niewielkim balonem, na który nałożony jest stent, wprowadza się do tętnicy wieńcowej poprzez nakłucie tętnicy biodrowej, ramiennej lub promieniowej. Balonik ten, poza utrzymywaniem stentu, umożliwia jednocześnie udrożnienie tętnicy, zgniatając blaszkę miażdżycową zwężającą jej światło. Cały proces trwa około 30 minut. Zabieg wykonuje się w pracowni radiologicznej, monitorując na bieżąco położenie stentu w naczyniu wieńcowym. Gdy stent zostanie już wprowadzony do docelowego fragmentu tętnicy rozpręża się balon wprowadzając do niego płyn izotoniczny. Następnie usuwa się cewnik, pozostawiając sam stent.

Jako że stent jest ciałem obcym w naczyniu krwionośnym, po jakimś czasie wokół niego dochodzi do tworzenia neointimy – tkanki nowo tworzonej w wyniku drażnienia ściany naczynia przez ciało obce. Narastająca tkanka stopniowo zawęża światło naczynia (tak zwana restenoza), aż wreszcie doprowadza do całkowitego jego zamknięcia. Aby temu zapobiec, wprowadzono do leczenia stenty uwalniające substancje antyproliferacyjne, które zmniejszały ryzyko ponownego zamknięcia naczynia. Stenty te nazywane są stentami uwalniającymi leki – DES (Drug Eluting Stent). Stosowanymi substancjami antyproliferacyjnymi są ewerolimus (EES) i paklitaksel (PES). Obecność substancji antyproliferacyjnej ma jednak również niekorzystne działanie, gdyż utrudnia epitelializację, przez co sprzyja późnej zakrzepicy w stencie.

W 2006 po raz pierwszy zaprezentowano stenty uwalniające leki, które ulegając jednak stopniowemu wchłanianiu (ADES, Absorable Drug Eluting Stent), mają nie mieć wspomnianych niekorzystnych działań. Na kongresie Amerykańskiego Towarzystwa Kardiologicznego w Nowym Orleanie w marcu 2007 przedstawiono wyniki badania ABSORB[1][2] oceniające wyniki kliniczne terapii z użyciem wchłanialnych stentów uwalniających ewerolimus. Szkielet stentu był wykonany z polimeru na bazie kwasu mlekowego. Stwierdzono, że wchłanialne stenty uwalnianące ewerolimus odznaczają się najlepszą skutecznością i bezpieczeństwem stosowania[3]. W innym badaniu stwierdzono jednak, że w przypadku takich stentów obserwuje się częstsze występowanie zakrzepów[4].

W 2011 firma Abbott otrzymała zezwolenie na używanie w Stanach Zjednoczonych stentów („Absorb”) wchłanianych przez organizm[5], po tym jak produkt dostał oznaczenie CE w grudniu 2010.

Stentowanie tętnic szyjnych i mózgowych jest metodą leczenia w ostrym niedokrwiennym udarze mózgu.

Stent, na którym rozpięty jest materiał, tworzy protezę naczyniową (stentgraft).


Przypisy

  1. Pokaz slajdów z prezentacji badania na Kongresie AHA.
  2. Pdf przedstawiający wstępne wyniki badania.
  3. Ankur Kalra, Hasan Rehman, Sahil Khera et al. New-Generation Coronary Stents: Current Data and Future Directions. „Curr Atheroscler Rep”. 19, 20 February 2017. DOI: 10.1007/s11883-017-0654-1 (ang.). [dostęp 2017-03-14]. 
  4. Wykrzykowska JJ, Kraak RP, Hofma SH et al. Bioresorbable Scaffolds versus Metallic Stents in Routine PCI. „N Engl J Med.”, 2017 Mar 29. DOI: 10.1056/NEJMoa1614954 (ang.). [dostęp 2017-04-13]. 
  5. Abbott Gets Approval for Dissolvable Stent, www.foxnews.com.

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.