Stradom (Częstochowa)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy dzielnicy Częstochowy. Zobacz też: Stradom.
Stradom
Dzielnica Częstochowy
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Miasto Częstochowa
Data założenia XVI wiek
W granicach Częstochowy 1928
SIMC 0931260
Zarządzający Mariola Pawłowska-Rak
Powierzchnia 11,52[1] km²
Wysokość 245 m n.p.m.
Populacja 
• liczba ludności

11 576[1]
Nr kierunkowy +48 34
Tablice rejestracyjne SC
Położenie na mapie Częstochowy
Położenie na mapie
50°47′22″N 19°06′05″E/50,789444 19,101389
Portal Portal Polska

Stradom – dzielnica Częstochowy położona na południowy zachód od centrum miasta, nad rzeką Stradomką. Graniczy z dzielnicami: Gnaszyn-Kawodrza, Dźbów, Błeszno, Wrzosowiak, Ostatni Grosz, Trzech Wieszczów i Podjasnogórska[2]. Na terenie dzielnicy dominuje zabudowa jednorodzinna.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Stradom został założony pod koniec XVI wieku. Nazwa pochodzi od nazwiska ówczesnego podstarościego olsztyńskiego, Krzysztofa Stradomskiego, który 27 lipca 1593 roku nabył od miasta Częstochowy wójtostwo w widłach rzek Stradomki (zwanej wcześniej Rybną) i Konopki[3][4]. Od końca XVIII wieku tereny te były w posiadaniu królewskim i mieściły się tutaj wieś, folwark i młyn. W 1791 roku Stradom zamieszkiwało 147 osób, a w 1831 - 285[3]. Drugi folwark, zwany Zacisiem (od niego wzięła nazwę obecna dzielnica Zacisze), znajdował się nad samym brzegiem Stradomki, w rejonie skrzyżowania ulic Piastowskiej z Zaciszańską.

W 1882 założono na Stradomiu fabrykę szpagatu pod nazwą Bracia Goldstein, Oderfeld, Oppenheim. W 1899 przekształcono ją w Towarzystwo Akcyjne Częstochowskich Zakładów Jutowych i Konopianych „Stradom”. Wytwarzała worki i sienniki jutowe oraz szpagaty konopne (popularnie zwano ją „Szpagaciarnią”). Oparta była na kapitale krajowym; tuż przed wybuchem I wojny światowej zatrudniała 2300 robotników. Później przemianowana na Częstochowskie Zakłady Przemysłu Lniarskiego „Stradom”, od 1992 pod nazwą Stradom SA[5]. W okresie Polski Ludowej w przyzakładowym domu kultury mieściło się kino „Włókniarz”[6], a w 2001 ten budynek stał się siedzibą Wyższej Szkoły Zarządzania[7].

Stradom został włączony do Częstochowy 1 kwietnia 1928 roku[8].

Obiekty[edytuj | edytuj kod]

Na rogu ulicy Sabinowskiej i Piastowskiej znajduje się neogotycka kaplica Matki Boskiej Częstochowskiej z 1885 roku[9]. Przy ulicy Sabinowskiej 62/64 znajduje się Centralna Szkoła Państwowej Straży Pożarnej. Mieści się w budynkach wykorzystywanych przez kilkadziesiąt lat jako koszary (m.in. w II RP stacjonował tu 7 pułk artylerii lekkiej)[10].

W wyniku podziału administracyjnego Częstochowy z 2004 roku dworzec kolejowy Częstochowa Stradom leży w granicach dzielnicy Podjasnogórska, a przedsiębiorstwo Stradom S.A. leży w granicach dzielnicy Trzech Wieszczów[2][11].

Na terenie dzielnicy Stradom znajdują się: Szkoła Podstawowa nr 21 im. ks. Stanisława Konarskiego[3], Szkoła Podstawowa nr 47 im. Marii Konopnickiej i Gimnazjum nr 16 im. Bolesława Chrobrego oraz siedziby dwóch klubów piłkarskich - Skra Częstochowa oraz Stradom Częstochowa. 

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Algorytm podziału środków (pol.). Urząd Miasta Częstochowy, 2014-04-30. [dostęp 2014-05-06].
  2. a b E-usługi dla mieszkańców Częstochowy. e.czestochowa.pl. [dostęp 2019-11-17].
  3. a b c Katarzyna Zalas, Publiczna Szkoła Powszechna nr 21 w Częstochowie w okresie dwudziestolecia międzywojennego, „Prace Naukowe Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie. Pedagogika”, 21, 2012, s. 495-508.
  4. Urząd Miasta Częstochowy – Stradom. czestochowa.pl. [dostęp 2019-11-17].
  5. stradom.com.pl. [zarchiwizowane z tego adresu].
  6. Informator Kulturalny Województwa Częstochowskiego, Częstochowa 1978
  7. wsz.edu.pl
  8. Dz.U. z 1928 r. nr 40, poz. 391
  9. Zabytki – historyczne miejsca Stradomia. czestochowa-stradom.prv.pl, 2008. [dostęp 2019-11-19].
  10. Ślubowanie aspirantów i 15-lecie CSP SP. czestochowa.pl, 23 października 2009. [dostęp 2019-11-19].
  11. UCHWAŁA Nr 318/XXVIII/2004 Rady Miasta Częstochowy z dnia 15 marca 2004 r. w sprawie utworzenia Dzielnic oraz nadania im Statutów.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]