Przejdź do zawartości

Wojciech Ziemba

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Wojciech Ziemba
Ilustracja
Wojciech Ziemba w procesji na uroczystość święceń biskupich (1982)
Dives in misericordia Deus
Bóg bogaty w miłosierdzie
Kraj działania

Polska

Data i miejsce urodzenia

15 października 1941
Wampierzów

Data i miejsce śmierci

21 kwietnia 2021
Olsztyn

Arcybiskup metropolita warmiński
Okres sprawowania

2006–2016

Arcybiskup metropolita białostocki
Okres sprawowania

2000–2006

Wyznanie

katolicyzm

Kościół

rzymskokatolicki

Inkardynacja

diecezja warmińska

Prezbiterat

18 czerwca 1967

Nominacja biskupia

23 czerwca 1982

Sakra biskupia

4 lipca 1982

Multimedia w Wikimedia Commons
Cytaty w Wikicytatach
Sukcesja apostolska
Data konsekracji

4 lipca 1982

Miejscowość

Olsztyn

Miejsce

Konkatedra św. Jakuba

Konsekrator

Józef Glemp

Współkonsekratorzy

Henryk Gulbinowicz
Jan Obłąk

Wojciech Ziemba (pierwszy z prawej) podczas przywitania papieża Jana Pawła II na lotnisku w Olsztynie (1991)

Wojciech Ziemba (ur. 15 października 1941 w Wampierzowie, zm. 21 kwietnia 2021 w Olsztynie) – polski duchowny rzymskokatolicki, doktor teologii biblijnej, rektor Wyższego Seminarium Duchownego Hosianum w Olsztynie w latach 1982–1986, biskup pomocniczy warmiński w latach 1982–1992, biskup diecezjalny ełcki w latach 1992–2000, arcybiskup metropolita białostocki w latach 2000–2006, arcybiskup metropolita warmiński w latach 2006–2016.

Życiorys

[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 15 października 1941 w Wampierzowie[1.1] w rolniczej rodzinie Antoniego i Julii z domu Kapinos[2.1]. W latach 1954–1956[3] kształcił się w liceum ogólnokształcącym w Mielcu[4], następnie w latach 1956–1958 w liceum ogólnokształcącym w Bystrzycy Kłodzkiej[3], gdzie uzyskał świadectwo dojrzałości[1.1]. Od 1958 do 1960 był zatrudniony w Wydziale Finansowym Prezydium Rady Narodowej w Mielcu[1.1]. W latach 1960–1967 odbył studia filozoficzno-teologiczne w Wyższym Seminarium Duchownym Hosianum w Olsztynie[1.1], przerwane w latach 1963–1965 z powodu przymusowej[5] zasadniczej służby wojskowej[1.1] w jednostce saperskiej w Dęblinie[2.2]. Święceń prezbiteratu udzielił mu 18 czerwca 1967 w konkatedrze olsztyńskiej biskup Józef Drzazga, administrator apostolski diecezji warmińskiej[2.3]. Inkardynowany został do diecezji warmińskiej[6]. Dalsze studia odbył w latach 1970–1974 w Instytucie Nauk Biblijnych Wydziału Teologicznego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, uzyskując doktorat z teologii biblijnej na podstawie dysertacji Wyznania ufności oraz ich teologiczne uzasadnienie w lamentacjach indywidualnych «Psałterza». W latach 1979–1980 pogłębiał specjalizację w Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie[1.1].

W latach 1967–1969 pracował jako wikariusz w Parafii św. Katarzyny w Kętrzynie, następnie w latach 1969–1970 w Parafii św. Jakuba w Olsztynie. Od 1976 do 1979 był diecezjalnym dyrektorem Papieskich Dzieł Misyjnych[1.1].

Od 1974 do 1992 z przerwą na studia w Rzymie wykładał Pismo św. Starego Testamentu w Wyższym Seminarium Duchownym Hosianum w Olsztynie[1.1]. Ponadto w latach 1974–1979 pełnił funkcję prefekta, w latach 1981–1982 był wicerektorem, a w latach 1982–1986 sprawował urząd rektora tego seminarium[5]. Zajęcia dydaktyczne prowadził również w Instytucie Katechetycznym w Gietrzwałdzie, Instytucie Teologicznym dla Świeckich im. Jana Pawła II w Olsztynie[1.1] i Wyższym Seminarium Duchownym w Ełku[5]. Był także dyrektorem Studium Teologicznego Warmińskiego Instytutu Teologiczno-Historyczno-Pastoralnego i olsztyńskiego oddziału Towarzystwa Przyjaciół KUL. W latach 1977–1979 zajmował stanowisko sekretarza redakcji „Studiów Warmińskich”[1.1].

23 czerwca 1982 papież Jan Paweł II prekonizował go biskupem pomocniczym diecezji warmińskiej ze stolicą tytularną Falerone[2.4]. Święcenia biskupie otrzymał 4 lipca 1982 w Konkatedrze św. Jakuba w Olsztynie[1.1]. Udzielił mu ich prymas Polski Józef Glemp[1.1], arcybiskup metropolita gnieźnieński i warszawski[7], w asyście Henryka Gulbinowicza, arcybiskupa metropolity wrocławskiego, i Jana Obłąka, biskupa diecezjalnego warmińskiego[1.1]. Jako zawołanie biskupie przyjął słowa Dives in misericordia Deus (Bóg bogaty w miłosierdzie)[8]. W latach 1982–1992 sprawował urząd wikariusza generalnego diecezji[2.5], był moderatorem kurii biskupiej i ekonomem diecezji[9]. Należał do rady kapłańskiej, rady duszpasterskiej oraz Komisji Głównej Synodu Diecezji Warmińskiej[1.1]. W latach 1982–1992 zajmował stanowisko dziekana Warmińskiej Kapituły Katedralnej[2.5].

25 marca 1992, w wyniku reorganizacji struktur Kościoła katolickiego w Polsce[10], Jan Paweł II przeniósł go na urząd biskupa diecezjalnego nowo utworzonej diecezji ełckiej[9]. Tego samego dnia kanonicznie objął diecezję[11], natomiast ingres do Katedry św. Wojciecha w Ełku odbył 23 kwietnia 1992[1.2]. W tym samym roku powołał kurię diecezjalną[2.6] i sąd biskupi[2.7], a także Wyższe Seminarium Duchowne w Ełku i Diecezjalny Instytut Teologiczny, a rok później Diecezjalne Kolegium Teologiczne i „Caritas” Diecezji Ełckiej[1.2]. Utworzył sambijską kapitułę konkatedralną w Gołdapi[9]. Przeprowadził pierwszy w historii diecezji synod[12]. Erygował 22 parafie i jeden samodzielny ośrodek duszpasterski, a trzem kościołom nadał status sanktuarium[2.8]. W 1999 gościł na jej terenie papieża Jana Pawła II[13].

16 listopada 2000 Jan Paweł II ustanowił go arcybiskupem metropolitą białostockim[14][15]. 9 grudnia 2000 kanonicznie przejął archidiecezję[16] i odbył ingres do Bazyliki Archikatedralnej Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Białymstoku[17]. Utworzył 20 parafii, zreorganizował sieć dekanatów, powołał Centrum Administracyjno-Pastoralne Archidiecezji Białostockiej. W 2005 zwołał I Kongres Eucharystyczny Archidiecezji Białostockiej, a w 2006 Kongres Miłosierdzia Archidiecezji Białostockiej[18].

30 maja 2006 papież Benedykt XVI mianował go arcybiskupem metropolitą warmińskim[19][20]. Rządy w archidiecezji przejął kanonicznie 9 czerwca 2006[10], natomiast ingres do Konkatedry św. Jakuba w Olsztynie odbył 11 czerwca 2006[21]. 29 czerwca 2006 na Placu św. Piotra w Rzymie otrzymał z rąk Benedykta XVI paliusz[10]. Jako arcybiskup metropolita warmiński sprawował funkcję wielkiego kanclerza Wydziału Teologii Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie[22]. W latach 2006–2012 przeprowadził I Synod Archidiecezji Warmińskiej. Przywrócił w archidiecezji organizowanie rejonowych konferencji formacyjnych duszpastersko-katechetycznych. W 2007 utworzył Archidiecezjalną Szkołę Muzyki Kościelnej i Archidiecezjalny Ośrodek Charytatywny „Caritas” Archidiecezji Warmińskiej w Rybakach, w 2008 Konwikt Kapłanów Warmińskich w Olsztynie i Kapitułę Kolegiacką w Lidzbarku Warmińskim, w 2009 Muzeum Archidiecezji Warmińskiej w Olsztynie, a w 2010 katolickie Radio Plus Olsztyn[9]. 15 października 2016 papież Franciszek przyjął jego rezygnację z obowiązków arcybiskupa metropolity warmińskiego[23][24].

W ramach Konferencji Episkopatu Polski był przewodniczącym Komisji Misyjnej i Zespołu ds. Stałych Kontaktów z Episkopatem Litwy, należał do Komisji ds. Seminariów Duchownych, ds. Duszpasterstwa Ludzi Pracy, ds. Duszpasterstwa Ludzi Morza, Podkomisji Biblijnej przy Komisji ds. Nauki Katolickiej[1.2], Komisji ds. Liturgii i Duszpasterstwa Liturgicznego[2.5], Komisji Duszpasterstwa oraz Rady Ekonomicznej[25][3]. W 1992 został apostolskim wizytatorem polskich seminariów duchownych[1.2].

W 2006 był współkonsekratorem podczas sakry biskupa pomocniczego łomżyńskiego Tadeusza Bronakowskiego[6].

Zmarł 21 kwietnia 2021 w Olsztynie[26]. 27 kwietnia 2021 został pochowany w krypcie arcybiskupów warmińskich Konkatedry św. Jakuba w Olsztynie[27].

Wyróżnienia

[edytuj | edytuj kod]

Nadano mu honorowe obywatelstwo: Mikołajek (2000)[28], Białegostoku (2006)[29] Lidzbarka Warmińskiego (2008)[30] i gminy Wadowice Górne (2015)[31]. Został też wyróżniony Odznaką Honorową za Zasługi dla Województwa Warmińsko-Mazurskiego (2009)[32].

W 2011 otrzymał tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego[22].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. K.R. Prokop: Biskupi Kościoła katolickiego w III Rzeczpospolitej. Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych „Universitas”, 1998. ISBN 83-7052-900-3.
    1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 s. 165.
    2. 1 2 3 4 s. 166.
  2. K. Łatak. Biskup Wojciech Ziemba – pierwszy biskup ełcki. „Ełckie Studia Teologiczne”. T. III, 2002. [dostęp 2026-08-03].
    1. ↑ s. 245.
    2. ↑ s. 246.
    3. ↑ s. 247.
    4. ↑ s. 248.
    5. 1 2 3 s. 249.
    6. ↑ s. 253–255.
    7. ↑ s. 256.
    8. ↑ s. 258.
  3. 1 2 3 Biogram Wojciecha Ziemby w Encyklopedii miasta Mielca. encyklopediamiastamielca.pl (arch.). [dostęp 2016-07-18].
  4. ↑ Sto lat liceum. echodnia.eu, 2005-09-30. [dostęp 2020-04-25].
  5. 1 2 3 G. Polak: Kto jest kim w Kościele. Warszawa: Katolicka Agencja Informacyjna, 1999, s. 431. ISBN 83-911554-0-4.
  6. 1 2 Wojciech Ziemba. catholic-hierarchy.org. [dostęp 2024-12-01]. (ang.).
  7. ↑ K.R. Prokop. Sukcesja apostolska biskupów i arcybiskupów wileńskich oraz białostockich w XIX i XX stuleciu. „Rocznik Teologii Katolickiej”. T. IV, s. 196, 2005. Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku. ISSN 1644-8855. [dostęp 2026-08-05].
  8. ↑ A.G. Miziński (red.): 100-lecie Konferencji Episkopatu Polski. Księga jubileuszowa. Kielce: Wydawnictwo Jedność, 2019, s. 297. ISBN 978-83-8144-179-7. [dostęp 2026-08-05].
  9. 1 2 3 4 Zmarł Arcybiskup senior Wojciech Ziemba. archwarmia.pl. [dostęp 2021-06-19].
  10. 1 2 3 Nota biograficzna Wojciecha Ziemby na stronie archidiecezji warmińskiej. archwarmia.pl (arch.). [dostęp 2021-06-19].
  11. ↑ Diecezja Ełcka. diecezjaelk.pl. [dostęp 2021-06-20].
  12. ↑ Nota biograficzna Wojciecha Ziemby na stronie diecezji ełckiej. diecezjaelk.pl. [dostęp 2021-06-19].
  13. ↑ Papież apeluje o miłosierdzie i solidarność z najuboższymi – opis dnia. ekai.pl (arch.), 1999-06-08. [dostęp 2024-12-01].
  14. ↑ Rinuncia dell’Arcivescovo Metropolita di Białystok (Polonia) e nomina del successore. press.vatican.va, 2000-11-16. [dostęp 2014-05-03]. (wł.).
  15. ↑ Bp Ziemba nowym metropolitą białostockim. ekai.pl (arch.), 2000-11-16. [dostęp 2018-06-30].
  16. ↑ T. Margańska: Modlitwa Kościoła białostockiego za śp. Abp. Wojciecha Ziembę. archibial.pl, 2021-04-29. [dostęp 2021-06-19].
  17. ↑ A. Dębski: Abp Ziemba objął katedrę białostocką. ekai.pl (arch.), 2000-12-09. [dostęp 2018-06-30].
  18. ↑ Zmarł Abp Wojciech Ziemba – Metropolita Białostocki w latach 2000–2006. archibial.pl, 2021-04-21. [dostęp 2021-06-19].
  19. ↑ Rinuncia dell’Arcivescovo Metropolita di Warmia (Polonia) e nomina del successore. press.vatican.va, 2006-05-30. [dostęp 2014-05-03]. (wł.).
  20. ↑ Komunikat Nuncjusza Apostolskiego w Polsce. episkopat.pl (arch.), 2006-05-30. [dostęp 2014-02-04].
  21. ↑ Olsztyn: Arcybiskup Ziemba objął rządy w archidiecezji warmińskiej (opis). ekai.pl (arch.), 2006-06-11. [dostęp 2018-06-30].
  22. 1 2 Uchwała Nr 623 Senatu Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie z dnia 25 marca 2011 roku. bip.uwm.edu.pl (arch.). [dostęp 2024-12-01].
  23. ↑ Rinuncia e successione dell’Arcivescovo Metropolita di Warmia (Polonia). press.vatican.va, 2016-10-15. [dostęp 2016-10-17]. (wł.).
  24. ↑ Warmia: Abp Wojciech Ziemba przechodzi na emeryturę. Abp Józef Górzyński – metropolitą warmińskim. nuncjatura.pl, 2016-10-15. [dostęp 2026-08-03].
  25. ↑ Ksiądz Arcybiskup Dr Wojciech Ziemba, Metropolita Warmiński. hosianum.edu.pl (arch.). [dostęp 2022-03-25].
  26. ↑ Śp. Abp dr Wojciech Ziemba: Requeim aeternam!. diecezja.elblag.pl (arch.), 2021-04-22. [dostęp 2024-12-01].
  27. ↑ T. Kurs: Pogrzeb Wojciecha Ziemby. Pierwszy spoczął w krypcie arcybiskupów. olsztyn.wyborcza.pl, 2021-04-27. [dostęp 2021-04-28].
  28. ↑ Bp Wojciech Ziemba honorowym obywatelem Mikołajek. ekai.pl (arch.), 2000-04-09. [dostęp 2018-06-30].
  29. ↑ Uchwała nr LXI/739/06 Rady Miejskiej Białegostoku. bip.bialystok.pl, 2006-09-25. [dostęp 2024-12-01].
  30. ↑ Uchwała Nr XXIV/183/08 Rady Miejskiej w Lidzbarku Warmińskim. lidzbarkw-um.bip-wm.pl (arch.), 2008-07-30. [dostęp 2024-12-01].
  31. ↑ Honorowy Obywatel Gminy Wadowice Górne. wadowicegorne.pl (arch.). [dostęp 2022-03-25].
  32. ↑ Uchwała Nr 32/352/09/III Zarządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego. bip.warmia.mazury.pl, 2009-05-18. [dostęp 2024-12-01].

Linki zewnętrzne

[edytuj | edytuj kod]
  • Nota biograficzna Wojciecha Ziemby na stronie archidiecezji warmińskiej (arch.). [dostęp 2021-06-19].
  • Nota biograficzna Wojciecha Ziemby na stronie diecezji ełckiej. [dostęp 2021-06-19].
  • Wojciech Ziemba na stronie Konferencji Episkopatu Polski (arch.). [dostęp 2024-12-01].
  • Wojciech Ziemba [online], catholic-hierarchy.org [dostęp 2010-09-11] (ang.).
Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Wojciech_Ziemba&oldid=80342022”