Cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego w Witebsku
![]() | |||||||||||||||||||||||
cerkiew parafialna | |||||||||||||||||||||||
![]() Odbudowana cerkiew | |||||||||||||||||||||||
Państwo | |||||||||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Obwód | |||||||||||||||||||||||
Miejscowość | |||||||||||||||||||||||
Wyznanie | |||||||||||||||||||||||
Kościół | |||||||||||||||||||||||
Eparchia | |||||||||||||||||||||||
Wezwanie | |||||||||||||||||||||||
Wspomnienie liturgiczne | |||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||
Położenie na mapie Witebska ![]() | |||||||||||||||||||||||
Położenie na mapie Białorusi ![]() | |||||||||||||||||||||||
Położenie na mapie obwodu witebskiego ![]() | |||||||||||||||||||||||
![]() |
Cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego (biał. Васкрасенская царква на рынкавым пляцы ў Віцебску, Рынкавая царква) – cerkiew zbudowana w XVIII wieku w stylu baroku wileńskiego po zachodniej stronie witebskiego rynku, początkowo unicka, następnie służąca parafii prawosławnej, zniszczona przez bolszewików i odbudowana na początku XXI wieku. Należy do dekanatu Witebsk – św. Mikołaja[1] w eparchii witebskiej i orszańskiej Egzarchatu Białoruskiego Patriarchatu Moskiewskiego.
Historia
[edytuj | edytuj kod]Powstała w latach 1740–1750 jako murowana świątynia unicka na miejscu wcześniejszej drewnianej cerkwi (prawosławnej, a później greckokatolickiej) z fundacji Mikołaja Smyka. Przyjmuje się, że projekt wykonał Józef Fontana. Tuż przed I rozbiorem Rzeczypospolitej dokonano poświęcenia nowej cerkwi, jednak w 1834 rosyjskie władze zadecydowały o jej przekazaniu prawosławnym. W 1841 powstał plan przebudowy ówczesnej cerkwi w stylu neoklasycyzmu, jednak ostatecznie nie został zrealizowany. Nad głównym budynkiem świątyni wzniesiono w drugiej połowie XIX wieku niewielką złoconą kopułę w stylu pseudoruskim.
Na krótko przed I wojną światową obiekt przeszedł renowację, jednak w 1936 został zniszczony przez bolszewików. Po odzyskaniu przez Białoruś niepodległości w 1991 była możliwa powtórna budowa świątyni, którą ukończono w 2009.
-
Witebsk w początkach XIX wieku – z lewej strony kościół św. Antoniego, w oddali kościół Jezuitów, z prawej cerkiew Zmartwychwstania
-
Cerkiew pod koniec XIX wieku
-
Widok N. Ordy z 1875. Cerkiew po lewej stronie.
-
Wnętrze na początku XX wieku
-
Ikonostas
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]- Cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego (Zaruczajska) w Witebsku
- Lista zabytków historii i architektury na Białorusi zniszczonych przez władze ZSRR
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Architektura baroku wileńskiego na Białorusi
- Architektura I Rzeczypospolitej (województwo witebskie)
- Cerkwie eparchii witebskiej i orszańskiej
- Cerkwie w Witebsku
- Świątynie pod wezwaniem Zmartwychwstania Pańskiego
- Zniszczone cerkwie na Białorusi
- Dawne cerkwie greckokatolickie na Białorusi
- Zabytkowe cerkwie na Białorusi