Christopher Hitchens

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Christopher Hitchens
Christopher Hitchens w 2007 roku
Christopher Hitchens w 2007 roku
Imiona i nazwisko Christopher Eric Hitchens
Data i miejsce urodzenia 13 kwietnia 1949,
Portsmouth w hrabstwie Hampshire
Data i miejsce śmierci 15 grudnia 2011,
Houston w stanie Teksas
Język angielski
Obywatelstwo  Wielka Brytania
 Stany Zjednoczone

Christopher Eric Hitchens (ur. 13 kwietnia 1949[1][2] w Portsmouth w Wielkiej Brytanii, zm. 15 grudnia 2011[3][4] w Houston w Stanach Zjednoczonych) – pisarz, dziennikarz i krytyk literacki. Jego teksty publikowało wiele opiniotwórczych magazynów, m.in. „Vanity Fair”, społeczno-kulturalny „The Atlantic”, lewicowy „The Nation”, racjonalistyczny „Free Inquiry” oraz „The Wall Street Journal”. Hitchens znany był z admiracji dla takich postaci jak George Orwell, Thomas Paine i Thomas Jefferson, których biografie napisał, oraz z niechęci do matki Teresy, Billa i Hillary Clintonów, Henry'ego Kissingera i brytyjskiej rodziny królewskiej.[potrzebne źródło] Wydał ponad 20 książek[5]. Uważał się za marksistę[6].

Dzieciństwo i młodość[edytuj | edytuj kod]

Matka Hitchensa, Yvonne Jean (z domu: Hickman), i ojciec Eric Ernest Hitchens (1909–1987) poznali się w Szkocji, kiedy oboje służyli w Royal Navy, podczas II wojny światowej. Yvonne Hickman należała wówczas do Women's Royal Naval Service, a ojciec był dowódcą statku HMS „Jamaica”, który brał udział w akcji przeciw niemieckiemu pancernikowi „Scharnhorst”, zakończonej zatopieniem tego ostatniego. Kariera marynarska ojca zmuszała rodzinę do częstych przeprowadzek po bazach całej Brytanii, a nawet na Maltę (brat Christophera, Peter urodził się w Sliemie na Malcie w 1951 roku).

Matka Christophera Hitchensa chciała, by został typowym angielskim dżentelmenem, dlatego posłała go do Mount House School w Tavistock (w hrabstwie Devon), a potem do Leys School w Cambridge, i oxfordzkiego Balliol College, gdzie jego nauczycielem był Steven Lukes. Hitchens zainteresował się wtedy filozofią, polityką i ekonomią, jednak nie był wzorowym uczniem. Wielki wpływ na jego późniejsze poglądy wywarły dzieła takich autorów jak George Orwell, Richard Llewellyn (How Green Was My Valley), Arthur Koestler, Dostojewski i R.H. Tawney (antyklerykał i przeciwnik kapitalizmu). W roku 1968 Hitchens wziął udział w telewizyjnym show University Challenge.

W latach 60. dołączył do lewicy, krytykując wojnę wietnamską, prace nad bronią nuklearną, rasizm i korporacje kapitalistyczne, ale także „hedonistyczną” modę na zażywanie narkotyków. W 1965 roku wstąpił do Partii Pracy, ale w 1967 roku został z niej wyrzucony, wraz z innymi młodymi działaczami niechętnymi wojnie wietnamskiej (Harold Wilson był za wojną). Pod wpływem Petera Sedgwicka, Hitchens został na jakiś czas trockistą i anty-stalinistą.

Dziennikarz i pisarz[edytuj | edytuj kod]

Hitchens zaczął karierę dziennikarską w nieortodoksyjnie trockistowskim magazynie „International Socialism”, które nie uznawało krajów komunistycznych za kraje klasy robotniczej. Głosili hasło: Neither Washington nor Moscow but International Socialism. Pierwsza pracę podjął w dodatku edukacyjnym do „Timesa”, jako redaktor działu nauk społecznych. W latach 70. pracował w redakcji „New Statesman”, gdzie zaprzyjaźnił się m.in. z Martinem Amisem i Ianem McEwanem. Atakował w tych latach przede wszystkim Henry'ego Kissingera i Kościół katolicki. W listopadzie 1973 roku matka Hitchensa popełniła samobójstwo wraz ze swym kochankiem, byłym duchownym o nazwisku Timothy Bryan.

Okres amerykański[edytuj | edytuj kod]

W 1981 roku Hitchens przeniósł się do USA i podjął pracę w gazecie: „The Nation”. Rozgłos przyniosła mu ostra krytyka Billa Clintona (No One Left to Lie To, 1999) i Henry'ego Kissingera (The Trial of Henry Kissinger, 2001)[5]. W roku 1995 ukazała się jego książka The Missionary Position. Mother Teresa in Theory and Practice, w której poddaje krytycznej ocenie życie i działalność słynnej misjonarki. W roku 2007 została wydana książka god is not Great, będąca polemiką z religiami, religijnym fundamentalizmem oraz samą wiarą w Boga.

Jego poglądy na temat religii skrytykowała amerykańska krytyk sztuki i feministka Camille Paglia, podobnie jak on wywodząca się z nurtu liberalnego pokolenia 1968 r. Paglia uznała, że wypowiedzi Hitchensa wobec religii nie były poparte rzetelnymi badaniami:

Quote-alpha.png
Hitchens nie wiedział prawie nic na temat historii religii i jej roli w społeczeństwie, i nie zawracał sobie głowy robieniem jakichś badań na ten temat. Jego teksty na temat religii są bezużyteczne, sztuczne i zawierają nieprawdopodobną ilość błędów. Zadeklarowałam mój ateizm w 1990 r. – znacznie wcześniej niż Hitchens – kiedy moja pierwsza książka wyrzuciła mnie jak w katapulcie na scenę życia publicznego, ale mam ogromny szacunek dla religii, którą uważam za źródło wartości psychologicznych, etycznych i kulturalnych nieskończenie bogatsze niż głupi i śmiercionośny poststrukturalizm, który stał się zeświecczoną religią[7].

W 2007 roku Hitchens przyjął amerykańskie obywatelstwo, nie zrzekając się jednocześnie brytyjskiego[4].

30 czerwca 2010 roku zdiagnozowano u niego nowotwór złośliwy przełyku z rozległymi przerzutami do płuc i węzłów chłonnych[8].

Przed śmiercią mieszkał w Waszyngtonie. Był dwukrotnie żonaty, miał trójkę dzieci.

Książki Hitchensa przetłumaczone na język polski[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Christopher Hitchens w bazie Internet Movie Database (IMDb) (ang.)
  2. dailyhitchens.com (strona główna)
  3. Andrzej Koraszewski: Zmarł Christopher Hitchnes. Racjonalista.pl, 2011-12-16. [dostęp 2011-12-16].
  4. 4,0 4,1 PAP: Zmarł niezrównany krytyk Christopher Hitchens. Polskie Radio, 2011-12-16. [dostęp 2011-12-16].
  5. 5,0 5,1 Katarzyna Tuszyńska. Christopher Hitchens, czyli odmowa życia pozagrobowego. „Gazeta Wyborcza”. Sobota-poniedziałek 24-26 grudnia 2011. s. 36-37. 
  6. Deborah Solomon. The Contrarian. „The New York Times”, 19 February 2011. New York. 
  7. Matteo Ferraresi: Camille Paglia, atea, lesbica e libertina: «La religione produce molta più cultura degli sciocchi e mortiferi dogmi liberal» (wł.). W: Tempi [on-line]. 27 maja 2013.
  8. Tomasz Stawiszyński: Cóż, umieram. Newsweek.pl, 2010-10-23. [dostęp 2011-04-08].
  9. Misjonarska miłość. Matka Teresa w teorii i w praktyce. s. 1-2. [dostęp 2010-10-30].