Fiord

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy rodzaju zatoki. Zobacz też: koń fiordzki, nazywany niekiedy fiordem.

Fiord – rodzaj głębokiej zatoki, mocno wcinającej się w głąb lądu, często rozgałęzionej, z charakterystycznymi stromymi brzegami, powstałej przez zalanie żłobów i dolin polodowcowych[1].

Fiordy są charakterystycznym elementem peryglacjalnego krajobrazu wybrzeży Norwegii oraz Szkocji, Grenlandii, Islandii, Nowej Zelandii, półwyspu Labrador, chilijskiej Patagonii i Alaski[2].

Błędnie nazwą fiord określa się również adriatycką Zatokę Kotorską w Czarnogórze (nie jest ona pochodzenia lodowcowego)[potrzebne źródło].

Fiordy pozbawione wysokich brzegów występują m.in. w Danii: Lammefjord został w większej części osuszony w ostatnich dwóch stuleciach i zamieniony na żyzny polder. W Lammefjord, jako depresji, znajduje się najniższy punkt Danii[3].

Największe fiordy[edytuj | edytuj kod]

Najdłuższymi fiordami na świecie są:

  1. Scoresby Sund na Grenlandii – 350 km
  2. Sognefjord w Norwegii – 203 km
  3. Hardangerfjord w Norwegii – 179 km

Najgłębszymi fiordami są:

  1. Skelton Inlet na Antarktyce – 1933 m
  2. Sognefjord w Norwegii – 1308 m
  3. Canal Messier w Chile – 1288 m

Przypisy


Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło fiord w Wikisłowniku
Commons in image icon.svg