Instrument landing system

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Tabliczki informujące o obecności ILS, port lotniczy Bydgoszcz-Szwederowo
Schemat umiejscowienia anten systemu ILS oraz obrysy ich wiązek
Anteny lokalizatora systemu ILS na lotnisku w Hanowerze
Stacja "Glideslope" (DME) systemu ILS na lotnisku w Hanowerze

ILS (z ang. instrument landing system) – radiowy system nawigacyjny wspomagający lądowanie samolotu w warunkach ograniczonej widoczności[1][2]. ILS CAT 3c(ILS kategorii 3c) pozwala na automatyczne lądowania.[3].

System umożliwia precyzyjne prowadzenie samolotu od granicy zasięgu do – w zależności od kategorii systemu – pewnego punktu na ścieżce schodzenia lub do punktu przyziemienia na pasie startowym. Składają się na niego następujące urządzenia[4]:

  • radiolatarnia kierunku emitująca sygnał w płaszczyźnie poziomej i wyznaczająca w przestrzeni oś drogi lądowania.
  • radiolatarnia ścieżki podejścia emitująca sygnał w płaszczyźnie pionowej, wyznaczająca w przestrzeni kąt podejścia do lądowania
  • trzy radiolatarnie znakujące: outer marker (OM), middle marker (MM), inner marker (IM), służące określaniu odległości i wysokości statku powietrznego w stosunku do progu drogi startowej[5]
  • radiodalmierz (distance measuring equipment) stosowany opcjonalnie zamiast radiolatarni znakujących lub jako ich uzupełnienie.

Kategorie ILS[edytuj | edytuj kod]

Istnieją trzy kategorie systemu ILS[6][7]:

  • Kategoria I (CAT I) – podejścia precyzyjnego i lądowania z wysokością decyzji nie niższą niż 60 m (200 ft) nad wzniesieniem strefy przyziemienia, widzialnością nie mniejszą niż 800 metrów (2625 ft) i RVR nie niższym niż 550 m (1804 ft).
  • Kategoria II (CAT II) – podejścia precyzyjnego i lądowania z wysokością decyzji nie mniejszą niż 30 m (100 ft) i RVR co najmniej 350 m
  • Kategoria III (CAT III) podzielona jest na trzy działy:
    • Kategoria III A – wysokość decyzji wynosi co najmniej 30 m (100 ft) nad wzniesieniem strefy przyziemienia przy RVR nie niższym niż 200 m
    • Kategoria III B – przy wysokości decyzji 15 m (50 ft) nad wzniesieniem strefy przyziemienia i RVR co najmniej 50 m
    • Kategoria III C – brak wysokości decyzji i ograniczeń widzialności wzdłuż drogi startowej, lądowanie może się odbyć przy zerowej widoczności.

Jeśli wysokość decyzji i RVR nie zaliczają się do tej samej kategorii, to do lądowania stosuje się niższą z kategorii, do której one należą[8].

Ograniczenia ILS[edytuj | edytuj kod]

System ILS jest obecnie standardowym radiowym systemem nawigacyjnym wspomagającym lądowanie i prawie każde większe lotnisko posiada co najmniej jeden kierunek podejścia obsługiwany przez system ILS. Ma on jednak kilka wad, np.[9]:

  • wyznacza w przestrzeni tylko jedną ścieżkę podejścia, ścieżka ta jest linią prostą;
  • dostarcza tylko informacje jakościowe, tzn. np.: jesteś na prawo od ścieżki podejścia;
  • posiada tylko 40 kanałów pracy, co może być problemem przy kilku lotniskach mieszczących się niedaleko siebie;
  • jest ciągle zagrożony zakłóceniami ze strony rozgłośni pracujących na sąsiednich częstotliwościach;
  • ma wysokie wymagania co do lokalizacji, teren przed antenami musi być wyrównany, a odbicia sygnału od gruntu i budynków mogą powodować zakłócenia
  • koszt budowy i eksploatacji ILS to ok. 4 miliony złotych[10].

Między innymi z tych powodów prowadzone są prace nad nowymi systemami podejścia, takimi jak MLS (od ang. microwave landing system) albo CDGPS i innymi.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Lotnisko System lądowania na dwie radiolatarnie NDB Nawigacja satelitarna GPS Galileo

Przypisy

  1. Lotnicze systemy nawigacyjne – ILS (pol.). [dostęp 2011-01-20].
  2. Navigation Systems – Level 3, The Instrument Landing System (ang.). [dostęp 2011-01-20].
  3. http://www.skybrary.aero/index.php/Instrument_Landing_System_%28ILS%29
  4. ILS CAT III na Lotnisku Chopina – Inwestycja w bezpieczeństwo, www.lotnisko-chopina.pl [dostęp 2013-02-5]
  5. Z. Kunicka, Rola radionawigacji i systemów naprowadzania w kontekście bezpieczeństwa ruchu lotniczego i przepustowości portu, Politechnika Gdańska, s. 4-6 [dostęp 2013-02-5]
  6. Mechet Charles-Henri, Poirier Jean-Paul, Husson Jean-Claude, Znaczenie systemu Galileo dla suwerenności Europy, w: System nawigacyjny Galileo – aspekty strategiczne, naukowe i techniczne, Warszawa 2006, s. 37-38
  7. Airbus – Flight Operations Support & Line Assistance, CAT II/CAT III Operations [dostęp 2013-02-5]
  8. Mechet Charles-Henri, Poirier Jean-Paul, Husson Jean-Claude, Znaczenie systemu Galileo dla suwerenności Europy, w: System nawigacyjny Galileo – aspekty strategiczne, naukowe i techniczne, Warszawa 2006, s. 38
  9. ILS-Instrument Landing System, www.aircraft.cba.pl [dostęp 2013-02-5]
  10. Lotnisko w Świdniku: PAŻP ogłosiła przetarg na system ILS, www.strefabiznesu.dziennikwschodni.pl [dostęp 2013-02-5]