Kolczak czarny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kolczak czarny
Etmopterus spinax[1]
(Linnaeus, 1758)
Kolczak czarny
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada chrzęstnoszkieletowe
Podgromada spodouste
Rząd koleniokształtne
Rodzina Etmopteridae
Rodzaj Etmopterus
Gatunek kolczak czarny
Synonimy
  • Etmopterus aculeatus (Rafinesque, 1810)
  • Spinax gunneri (Reinhardt, 1825)
  • Spinax linnei (Malm, 1877)
  • Squalus infernus (Blainville, 1825)
  • Squalus niger Broussonet, 1788
  • Squalus spinax Linneeus, 1758
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Kolczak czarny[3], kolczak[3] (Etmopterus spinax) – gatunek ryby koleniokształtnej z rodziny Etmopteridae.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Północny Atlantyk od Tromsø (Norwegia) i Islandii po Senegal oraz Morze Śródziemne (w Adriatyku bardzo rzadko). Przebywa zwykle na głębokości od 200 do 500 m (maksymalnie do 2000 m). Nocą pojawia się czasem w górnych warstwach wody. Na obszarach swego północnego występowania spotykany również w płytszych wodach (70–90 m).

Opis[edytuj | edytuj kod]

Osiąga do 90 cm długości ( w Morzu Śródziemnym do 50 cm). Silnie wyciągnięte, smukłe ciało o długim pysku. Charakterystyczną cechą jest aksamitny wygląd skóry. Oczy duże, bez przesłony migawkowej. Tryskawki duże, nerkowate, umieszczone skośnie powyżej oczu. Pięć szczelin skrzelowych przed płetwami piersiowymi. Zęby szczęki górnej (27–31) pięciowierzchołkowe (czasem wyjątkowo jednowierzchołkowe, proste i igłowate) z jednym dużym wierzchołkiem oraz z dwoma małymi z każdej strony podstawy. Zęby szczęki dolnej (36–40) z bardzo skośnie ustawionym trójkątnym wierzchołkiem; krawędzie gładkie. Dwie płetwy grzbietowe. Pierwsza mniejsza od drugiej, a jej początek leży z tyłu nasady płetw piersiowych. Przed każdą płetwą grzbietową znajduje się mocny kolec – przy pierwszej mniejszy (sięga tylko do połowy wysokości płetwy), przy drugiej większy, sięgający do górnej krawędzi płetwy. Nasada drugiej płetwy grzbietowej bezpośrednio za nasadą płetw brzusznych. Płetwy piersiowe krótkie i czworokątne. Brak płetwy odbytowej. Duża, silna płetwa ogonowa. Wyraźna linia boczna. Ubarwienie czekoladowobrązowe do czarniawego, z mniej lub bardziej widocznym rysunkiem boków, wywołanym przechodzeniem na ich dolne partie intensywnie czarnego ubarwienia brzucha. Wnętrze jamy gębowej czarne. Na stronie brzusznej maleńkie, świetlne organy wydzielające intensywne zielone lub niebieskawe światło. Płetwa ogonowa u młodych osobników z wyraźną ciemną krawędzią.

Odżywianie[edytuj | edytuj kod]

Ryby, kałamarnice i krewetki.

Rozród[edytuj | edytuj kod]

Żyworodny (jajożyworodny). Młode o przeciętnej długości około 10 cm (15–20 w miocie), rodzą się latem.

Przypisy

  1. Etmopterus spinax w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Etmopterus spinax. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  3. 3,0 3,1 Stanisław Rutkowicz: Encyklopedia ryb morskich. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie, 1982. ISBN 83-215-2103-7.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Fritz Terofal, Claus Militz: Ryby morskie. Warszawa: Świat Książki, 1996. ISBN 83-7129-306-2.