Leki przeciwzakrzepowe
Leki przeciwzakrzepowe, antykoagulanty – grupa leków spowalniających, utrudniających lub uniemożliwiających krzepnięcie krwi. Stosuje się je w profilaktyce zakrzepic różnego pochodzenia oraz w leczeniu istniejących zakrzepów w żyłach o powolnym przepływie krwi[1]. Leki te są mało skuteczne w leczeniu i profilaktyce zakrzepów w tętnicach, które zwykle składają się głównie z czopów płytek krwi z niewielką zawartością fibryny[1].
Spis treści |
Podział [edytuj]
Antagoniści witaminy K [edytuj]
Struktura i przykłady [edytuj]
Pod względem budowy chemicznej antagonistów witaminy K można podzielić na:
- pochodne 4-hydroksykumaryny
- pochodne indan-1,3-dionu
Mechanizm działania [edytuj]
Ich działanie polega na blokowaniu enzymu, odpowiedzialnego za regenerację (a tym samym działanie) witaminy K.
- Rola witaminy K w procesie krzepnięcia polega na przekształcaniu czynników krzepnięcia w ich aktywne formy. Proces ten jest reakcją biochemiczną, w trakcie której witamina K jest utleniana do epoksydu i staje się nieaktywna. Aby mogła dalej działać musi być zredukowana do swojej pierwotnej formy. Za tę regenerującą redukcję odpowiada enzym - reduktaza epoksydu witaminy K, który jest blokowany przez antagonistów witaminy K.
Rezultatem działania leków z grupy antagonistów witaminy K jest dezaktywacja witaminy K.
Stosowanie [edytuj]
Wskazania do stosowania antagonistów witaminy K:
- zakrzepica żył głębokich[1]
- zatorowość płucna i ryzyko innych zatorów[1]
- migotanie przedsionków[1]
- zapobieganie zatorom po wstawieniu sztucznej zastawki serca[1]
Antagoniści witaminy K nie są lekami z wyboru w zakrzepicy tętnic mózgowych ani niedrożności tętnic - w tych schorzeniach skuteczniejsze są leki przeciwpłytkowe, na przykład aspiryna[1].
Pełna skuteczność leku obserwowana jest z reguły po 2-3 dniach[1]. Jeśli pacjent wymaga natychmiastowego działania przeciwzakrzepowego powinno się zastosować drobnocząsteczkowe heparyny, a nie leki doustne[1]. U pacjentów nie wymagających natychmiastowego działania można stopniowo zwiększać dawkę leków doustnych[1].
Dawkę leku dobiera się na podstawie szybkości krzepnięcia krwi danego pacjenta, który ocenia się przez pomiar czasu protrombinowego[1]
Zobacz też:Warfaryna
Heparyna i leki heparynopodobne [edytuj]
Inhibitory trombiny [edytuj]
Leki blokujące bezpośrednio działanie jednego z czynników krzepnięcia krwi - trombiny. Ich efektywność nie jest uzależniona od obecności w osoczu innych czynników, np. antytrombiny. Działanie polega na tworzeniu z trombiną trwałych kompleksów.
W lecznictwie stosuje się syntetyczne pochodne hirudyny, która jest naturalnym, nieodwracalnym inhibitorem trombiny.
Przykładem leków z tej grupy jest dezyrudyna.
Bibliografia [edytuj]
- British National Formulary Nr 61. John Martin (red.). Londyn: BJM Group/Pharmaceutical Press, 2011. ISBN 9780853699620.</ref>
- Marianna Zając: Chemia leków : dla studentów farmacji i farmaceutów. Poznań: Wydawnictwo Naukowe Akademii Medycznej im. Karola Marcinkowskiego, 2006. ISBN 83-60187-39-8.
Przypisy
Zobacz też [edytuj]
- leki trombolityczne
- Leki przeciwpłytkowe
- leki przeciwzakrzepowe w klasyfikacji ATC
|
||||||||||||||||||||||
