Ludmiła Czeska
| Święta Ludmiła |
|
| Ludmila | |
| męczennica | |
Ikona prawosławna w klasztorze w Walaam. |
|
| Data urodzenia | ok. 860 Mielnik |
| Data śmierci | 15 września 921 Tetín k. Berounu |
| Kościół / wyznanie | katolicki, prawosławny |
| Wspomnienie | 16 września (kat) 16 września (praw. liturgia wg kal. jul.) 29 września (praw. wg kal. greg.) |
| Patronka | krainy czeskiej (łac. Bohemii) Czech |
Ludmiła Czeska, Ludmiła z Bohemii, Święta Ludmiła, cs. Svatá Ludmila , scs. Muczenica Ludmiła, kniaginia Czeszskaja (ur. ok. 860 w Mielniku, zm. 15 września 921 w Tetínie, 2km od Berounu)[1] – czeska księżna, męczennica i święta Kościoła katolickiego oraz prawosławnego, żona Borzywoja I, babka Wacława I Świętego.
Spis treści |
[edytuj] Życiorys
Ludmiła była córką Sławibora, księcia pszowskiego lub milczańskiego. W nieznanym bliżej roku poślubił ją Borzywoj I, książę Czech.
Przeżyła swojego męża, a także dwóch synów, panujących kolejno w Czechach: Spitygniewa I (zm. 915) i Wratysława I (zm. 921). Wiadomo, że wychowywała syna tego ostatniego – Wacława.
Nie wiadomo, czy w lutym 921 roku w chwili śmierci ojca Wacław był pełnoletni. Wiadomo jednak, że doszło wtedy do sporu między Ludmiłą a jej synową, Drahomirą, wdową po Wratysławie I. Dawniej uważano, że Ludmiła była orędowniczką chrześcijaństwa, z kolei Drahomira jawiła się jako zwolenniczka rebelii pogańskiej.
Ludmiła musiała ustąpić. Opuściła Pragę i usunęła się do grodu Tetín. Na tamtejszym zamku 15 września 921 roku została uduszona przez siepaczy nasłanych przez Drahomirę.
[edytuj] Kult
Księżna została pochowana nie w świątyni lecz przy miejskim murze. Jednak Bóg wysławił to miejsce wieloma cudami. Nocą pojawiały się tam świece, a pewien ślepiec przejrzał, gdy dotknął mogiły męczennicy[2]. Wówczas książę Wacław I , w 925 roku, dokonał translacji szczątków babki i przeniósł relikwie do kościoła św. Jerzego w Pradze.
- Ikonografia
W ikonografii święta przedstawiana jest jako kobieta w średnim wieku, z krzyżem w prawej dłoni i lewą uniesioną w modlitewnym geście. Ubrana jest w skromne książęce szaty z koroną lub przepaską na głowie, przytrzymującą spadającą na ramiona białą chustą. W jej ubraniu najczęściej dominuje kolor żółty[2].
- Patronat
Święta Ludmiła jest patronką krainy czeskiej (łac. Bohemii) i Czech. Uważana jest za opiekunkę nawróconych, wdów oraz problemów z teściami.
- Dzień obchodów
Jej wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest 16 września.
W Pradze i w Gnieźnie 10 listopada wspomina się przeniesienia relikwii świętej[1].
Cerkiew prawosławna wspomina męczennicę 16/29 września[3], tj. 29 września wg kalendarza gregoriańskiego[2].
[edytuj] Zobacz też
- czeska rebelia pogańska
- kult świętych
- modlitwa za wstawiennictwem świętego
- święci i błogosławieni Kościoła katolickiego
- święci prawosławni
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Ludmilla (Lidmilla) von Böhmen - Ökumenisches Heiligenlexikon (niem.)
- ↑ 2,0 2,1 2,2 męcz. Ludmiła, księżna czeska na cerkiew.pl (oprac. Jarosław Charkiewicz)
- ↑ podwójne datowanie
[edytuj] Bibliografia
- Dworzaczek W., Genealogia, Warszawa 1959, tabl. 81.
- Fros H., Sowa F., Księga imion i świętych, t. 4, Kraków 1998, szpalta 643-644.