Mars Pathfinder
| Mars Pathfinder | |
|---|---|
 |
|
| Zaangażowani | NASA |
| Indeks COSPAR | 1996-068A |
| Rakieta nośna | Delta 7925 |
| Miejsce startu | Cape Canaveral Air Force Station, Stany Zjednoczone |
| Cel misji | Mars |
| Orbita (docelowa, początkowa) | |
| Czas trwania | |
| Początek misji | 4 grudnia 1996 (06:58:07 UTC UTC) |
| Data lądowania | 4 lipca 1997 |
| Wymiary | |
| Masa aparatury naukowej | lądownik: 264 kg, łazik: 10,5 kg |
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Mars Pathfinder – sonda kosmiczna NASA przeznaczona do badań Marsa. Sonda składała się z dwóch części: lądownika i łazika – sześciokołowego pojazdu o nazwie Sojourner. Był to trzeci amerykański lądownik marsjański, ponadto znajdował się na nim łazik będący pierwszym w historii pojazdem sterowanym z Ziemi poruszającym się po powierzchni innej planety. Przejechał łącznie ok. 100 m. Pathfinder przesłał 16 500 zdjęć z lądownika i 550 zdjęć z łazika. Dokonał także 15 analiz chemicznych skał i zebrał wiele informacji o czynnikach pogodowych panujących na Marsie.
Spis treści |
Sonda [edytuj]
Masa sondy wynosiła 463 kg, w tym lądownik 264 kg, łazik 10,6 kg. Sonda składała się z dwóch części:
- lądownika wyposażonego w zestaw aparatury meteorologicznej i kamerę stereoskopową na rozkładanym maszcie o wysokości 80 cm,
- łazika Sojourner wyposażonego w 3 kamery nawigacyjne (2 czarno-białe z przodu i 1 barwna z tyłu) oraz spektrometr rentgenowski APXS na niewielkim wysięgniku 3.
Łazik Sojourner był 6-kołowym pojazdem zasilanym z baterii słonecznej o powierzchni 0,25 m2. Jego nadajnik mógł przesyłać sygnały tylko do lądownika, toteż łazik musiał pozostawać cały czas w jego polu widzenia. Wymiary łazika: 65 x 48 cm, wysokość 30 cm, średnica kół wynosiła 13 cm.
Przebieg lotu [edytuj]
Start nastąpił 4 grudnia 1996 o godz. 6:58 UTC z przylądka Canaveral na Florydzie. Sondę wyniosła rakieta Delta II, model 7925 z dołączonym trzecim stopniem Star-48. Delta II była dwustopniową rakietą na paliwo ciekłe z dołączonymi silnikami pomocniczymi (bocznymi) na paliwo stałe. Podczas siedmiomiesięcznej podróży na Marsa dokonano czterech manewrów korekcji trajektorii.
Lądowanie odbyło się na terenie Ares Vallis (19,33° N, 33,55° W) 4 lipca 1997 o godz. 16:57 UTC. Przeprowadzono je aerodynamiczne (wytracając prędkość w marsjańskiej atmosferze), następnie został użyty spadochron o średnicy 12,5 m, a w końcowej fazie pięciometrowe nadmuchiwane poduszki amortyzacyjne, które rozwinęły się tuż przed spotkaniem z powierzchnią planety. Wraz z rakietami hamującymi poduszki pozwoliły statkowi odbić się od powierzchni na wysokość 10 metrów, a następnie łagodnie osiąść na jednej z marsjańskich równin zalewowych[1]. Wybrany obszar spełniał dwa warunki: teren ten był względnie płaski oraz znajdował się wystarczająco blisko marsjańskiego równika by zapewnić odpowiednią ilość światła bateriom słonecznym.
Po opróżnieniu poduszek niewielkie silniki lądownika ustawiły go w pozycji pionowej, po czym otworzyły się osłony chroniące aparaturę oraz anteny nadawcze. 87 minut po lądowaniu zostały otwarte 3 płatki baterii słonecznych. O godz. 18:34 przekazano dane o parametrach atmosfery zmierzone w trakcie przelotu przez atmosferę. O godz. 23:30 przekazano pierwsze panoramy miejsca lądowania[2]. Następnie rozłożyły się dwie bliźniacze rampy, z których jedna posłużyła potem jako zjazd dla łazika.
Zjazd Sojournera na powierzchnię nastąpił 6 lipca o godz. 5:40, w drugim marsjańskim dniu misji (Sol 2). Pojazd prowadził badania gleby za pomocą spektrometru rentgenowskiego (APXS). Przez następne dwa i pół miesiąca Sojourner badał skład chemiczny 15 kamieni i wykonał wiele eksperymentów przeprowadzonych pod kątem usprawnienia przyszłych pojazdów marsjańskich. Sonda działała do 27 września 1997. Przyczyną utraty łączności było prawdopodobnie wyczerpanie się baterii utrzymujących temperaturę, które zaprojektowano na jeden miesiąc działania. Próby nawiązania z nim ponownego kontaktu były prowadzone bez powodzenia do marca 1998 r.
-
Przygotowania sondy do misji
-
Test poduszek powietrznych
-
Widok z lądownika
-
Łazik Sojourner
Zobacz też [edytuj]
Przypisy
- ↑ Donald Goldsmith: W poszukiwaniu życia na Marsie. ISBN 83-7255-081-6.
- ↑ Mars Pathfinder/Sojourner (pol.). Loty Kosmiczne. [dostęp 2012-08-05].
Linki zewnętrzne [edytuj]
|
|||||||||||||||||||||||||||||
