Spartakus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy przywódcy powstania niewolników. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Spartakus
rzeźba przedstawiająca Spartakusa
rzeźba przedstawiająca Spartakusa
Data i miejsce urodzenia ok. 109 p.n.e.
Tracja (spekulacja)
Data i miejsce śmierci 71 p.n.e.
Kalabria
Zawód gladiator
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Spartakus (zm. 71 p.n.e.) – niewolnik, gladiator rzymski, z pochodzenia prawdopodobnie Trak. Przywódca największego i najgroźniejszego w historii Rzymu powstania niewolników.

Pochodzenie[edytuj | edytuj kod]

Nie jest pewne, czy Spartakus był rzeczywiście Trakiem. Przypisywano mu tę narodowość, ponieważ jako gladiator był szkolony w trackim stylu walki. Prawdopodobnie był dezerterem z rzymskiej armii, potem rozbójnikiem. Ponownie schwytany przez Rzymian, został sprzedany do szkoły gladiatorów w Kapui. Spartakus, jako doskonały gladiator, przez pewien czas pełnił stanowisko nauczyciela szermierki w szkole gladiatorów w Kapui, uczył cennych "sztuk" tej walki. Od jego imienia pochodzi nazwa „spartakiada”. Miał duże zdolności uczenia się walk.

Powstanie[edytuj | edytuj kod]

Był organizatorem i przywódcą największego powstania niewolników w starożytnym Rzymie (73-71 p.n.e.), w którym wzięło udział około 100 tys. wojowników (niewolników i gladiatorów). W czasie buntu najpierw pokonał strażników, następnie zbiegł ku Wezuwiuszowi i tam powoli zaczął tworzyć armię złożoną z niewolników i zbiegłych gladiatorów. Pierwszy o jej sile miał przekonać się Klaudiusz Glaber, wysłany przez pretora Publiusza Wariniusa. Śmierć poniosło wówczas 3000 żołnierzy rzymskich. Powstanie zostało krwawo stłumione przez Marka Krassusa. Spartakus zginął w walce, jego ciało nie zostało odnalezione. 6 tys. pojmanych powstańców ukrzyżowano[1][2][3].

(...) chciał przedrzeć się wśród straszliwej walki i ran wprost do Krassusa. Ale nie dotarł do niego. Zabił mu dwóch centurionów, z którymi się zderzył. W końcu, gdy wszyscy jego ludzie uciekali, został sam.

— Plutarch z Cheronei „Żywot Krassusa” 11 [w:] Żywoty sławnych mężów

Opis upadku Spartakusa znajdujemy u greckiego historyka, Appiana z Aleksandrii.

Filmy[edytuj | edytuj kod]

Powstało kilka filmów przedstawiających losy Spartakusa. Najsłynniejszy z nich pochodzi z 1960 roku, tytułową rolę zagrał Kirk Douglas.

W 2010 amerykańska telewizja Starz rozpoczęła emisję serialowej wersji życiorysu Spartakusa, luźno opartej na wydarzeniach historycznych. Serial doczekał się trzech serii – Krew i piach (2010), Zemsta (2012) i Wojna potępionych (2013) – oraz prequel Spartakus: Bogowie areny (2011), w którym jednak nie występuje postać Spartakusa.

Przypisy

  1. Podręczna encyklopedia PWN. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002, s. 820. ISBN 83-01-13706-1.
  2. Encyklopedia popularna PWN.. T. 9. Warszawa: Świat Książki, 1997, s. 22. ISBN 83-7129-471-9.
  3. Reprint Wielkiej ilustrowanej encyklopedii powszechnej Wydawnictwa "Gutenberga". Warszawa: "Gutenberg-Print", 1995, s. 152. ISBN 83-86381-13-2.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]