Strzeszów (województwo dolnośląskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miejscowości w województwie dolnośląskim. Zobacz też: inne znaczenia tego hasła.
Strzeszów
Strzeszowski kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego
Strzeszowski kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego
Rodzaj miejscowości wieś
Państwo  Polska
Województwo dolnośląskie
Powiat trzebnicki
Gmina Wisznia Mała
Liczba ludności ok. 2000
Strefa numeracyjna 71
Kod pocztowy 55-114
Tablice rejestracyjne DTR
SIMC 0883100
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Strzeszów
Strzeszów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Strzeszów
Strzeszów
Ziemia 51°14′40″N 17°00′33″E/51,244444 17,009167Na mapach: 51°14′40″N 17°00′33″E/51,244444 17,009167

Strzeszów (niem. Striese[1]) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, w gminie Wisznia Mała. Miejscowość jest podzielona na starą i nową. Obie części zamieszkuje ok. 2000 osób.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa wrocławskiego.

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

15 marca 1947 r. nadano miejscowości polską nazwę Strzeszów[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Miejscowość po raz pierwszy została wymieniona pod nazwą Stresevic w dokumencie wydanym przez księcia Henryka I Brodatego w 1204 roku. W dokumencie tym książę śląski przekazywał wieś nowo ufundowanemu przez siebie klasztorowi cysterek w Trzebnicy.

Kolejne wzmianki pochodzą z XIV w. i dotyczą kościoła parafialnego w Strzeszowie. Miejscowość została wówczas zapisana pod nazwą Stresow (1374) i Stresicz (1376). Strzeszów został zniszczony poważnie na początku XV wieku, podczas wojen husyckich. Spalony wówczas kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego odbudowano dopiero w 1498 r. w stylu gotyckim. Później kilkakrotnie odnawiany, na początku XIX w. otrzymał oddzielnie stojącą dzwonnicę. Obecnie w świątyni najstarszą częścią jest późnorenesansowy strop pochodzący z XVII wieku.

Niedaleko od kościoła stoi dwór zbudowany w stylu renesansowym w drugiej połowie XVI wieku, po zmianach w XVIII w. uzyskał charakter pałacowy. Rozbudowany na początku XX wieku.

W czasie ich panowania pałac i miejscowość uniknęły zniszczeń doby wojny trzydziestoletniej. Sam pałac został przebudowany i rozbudowany w latach 1650–1660, a następnie dwukrotnie uszkodzony i splądrowany przez wojska rosyjskie w czasie wojny siedmioletniej (1756–1763). Odbudowano go, a w latach 1900–1902 powiększono i przebudowano w stylu neobarokowym. W takiej postaci pałac istnieje do dziś.

Po śmierci Albrechta Rehdigera, majątek odziedziczył jego siostrzeniec. Siostra Albrechta, Elisa, wyszła za Karla von Witzendorff. W efekcie właścicielem Strzeszowa został pułkownik Hans von Witzendorff, który w 1913 r. otrzymał zgodę na używanie herbu i nazwiska rodu Rehdiger. W 1941 r. przekazał on majątek synowi Gotthardowi. W 1945 r. pułkownik został zamordowany przez Rosjan.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Wedle rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[2]:

  • Kościół filialny pw. św. Jadwigi, obecnie pw. Podwyższenia Krzyża Świętego, z końca XV wieku, przebudowany na początku XX wieku.
  • Drewniana dzwonnica z XIX wieku.
  • Zespół pałacowy:
    • Pałac z XVI wieku, przebudowany w XVIII i drugiej połowie XIX wieku; prawdopodobnie w miejscu dzisiejszego pałacu znajdował się już wcześniej drewniany dwór obronny lub myśliwski. W 1559 r. nabył go od księcia Oleśnickiego (von Oels) późniejszy starosta generalny księstwa wrocławskiego, Nicolaus II von Rehdiger. Był to jedynie zastaw, ale już w 1567 r. przeszedł na jego własność. Stąd też na prawym skrzydle elewacji od zachodniej strony widnieje ozdobna data. W tym samym roku Rehdiger na miejscu książęcego dworu zbudował pałac otoczony fosą. W 1588 r. utworzył tu fideikomis przekazany jego synom i w tej rodzinie majątek pozostał do 1904 roku, kiedy zmarł Albrecht Rehdiger. W 1945 r. pałac stał się siedzibą kwatery głównej wojsk radzieckich. Gromadzono w nim także oficerów niemieckich wziętych do niewoli podczas oblężenia Wrocławia. Do 1947 r. w pałacu mieścił się szpital wojskowy Armii Czerwonej, a następnie, całkowicie ogołocony budynek, został przejęty przez władze polskie i przekazany PGR-owi. W tym czasie w budynku znajdowały się m.in. świetlica i przedszkole. Po upadku PGR-u pałac stał pusty, był grabiony i dewastowany, w 1995 r. przeszedł w prywatne ręce co uratowało obiekt przed kompletną ruiną.
    • Park z drugiej połowy XIX wieku.

Klimat[edytuj | edytuj kod]

Strzeszów jest położony w strefie klimatów umiarkowanych szerokości geograficznej, w typie klimatu przejściowego, podlegającego wpływom oceanicznym i kontynentalnym.

W miejscowości przeważają masy powietrza polarno-morskiego i polarno-kontynentalnego; fronty atmosferyczne przemieszczają się przez 220 dni w roku z przewagą frontów chłodnych. Średnie miesięczne ciśnienie atmosferyczne waha się od 999,6 (kwiecień) do 1003,6 hPa (październik), dominują kierunki wiatru z sektora zachodniego. Dni pogodnych jest ok. 141 w roku, najwięcej we wrześniu, pochmurnych ok. 206, najwięcej w listopadzie; usłonecznienie wynosi średnio 1556 godzin w roku. Średnia roczna temperatura powietrza osiąga 9,0 °C; najchłodniejszy jest styczeń (średnio -0,4 °C), najcieplejszy lipiec (średnio 18,8 °C). W ciągu roku występuje 40 dni gorących, czyli takich, w których maksymalna temperatura przekracza 25 °C (z czego 9 dni jest upalnych, z temperaturą powyżej 30 °C), dni mroźnych, z temperaturą maksymalną poniżej 0 °C jest w Strzeszowie 28 rocznie[24].

Najdłuższą, trwającą 114 dni, termiczną porą roku jest lato; zima trwa 65 dni.

Największe średnie miesięczne sumy opadu wynoszą 79 mm (lipiec), najmniejsze 30 mm (luty); średnio notuje się 158 dni z opadem w roku (z maksimum w zimie). Burze występują średnio 25 razy w roku, pokrywa śnieżna zalega średnio przez 35 dni w roku.

Transport autobusowy[edytuj | edytuj kod]

Przez miejscowość kursują autobusy linii 602 (Wisznia Mała – Strzeszów – Ozorowice – Szewce – Wisznia Mała).

Koncerty[edytuj | edytuj kod]

W 2011 r. w Strzeszowie po raz pierwszy odbył się urządzany dotychczas w Trzebnicy festiwal rockowy „Pazur”, na którym zagrało 12 zespołów rockowych.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 15 marca 1947 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1947 r. Nr 37, poz. 297).
  2. Arhitektura: Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego (pol.). Narodowy Instytut Dziedzictwa, 2012-01-11. [dostęp 2012-10-18]. s. 178.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Cetwiński Czesław, Zabytki architektury w województwie wrocławskim; Wyd. Urzędu Wojewódzkiego we Wrocławiu, 1987

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]