Takoyaki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Takoyaki

Takoyaki (jap. たこ焼, 蛸焼 lub たこやき?)potrawa japońska. Przygotowuje się ją z ciasta i ośmiornicy. Podaje się w formie kulek o średnicy około 3-5 cm.

Sposób jedzenia takoyaki zależy od regionu Japonii. W regionie Kinki tradycyjnie używa się długich wykałaczek w Tokio natomiast spożywane są przy pomocy pałeczek. Pierwotnie potrawa była przyrządzana w formie zbliżonej do szaszłyku. Kulki nabijano po 3 na bambusowe patyczki. W takiej formie takoyaki nadal są sprzedawane w Seto, w prefekturze Aichi. Dziś jednak na wykałaczkę zwykle nabija się 2 kulki.

Ogromna liczba stoisk (yatai) sprzedających takoyaki znajduje się w Osace. Podczas Hatsumōde czy też wielu japońskich festiwali pojawia się mnóstwo mini-barów yatai (często ruchomych) serwujących takoyaki, yakitori, czy też okonomiyaki. Większość z nich specjalizuje się w daniach na wynos, choć można znaleźć i takie, które oferują własne miejsca do spożycia posiłku. Ostatnio coraz więcej pojawia się firm specjalizujących się w takoyaki. Można je często spotkać blisko wejścia w supermarketach. W Osace potrawa ta cieszy się niesłabnącą popularnością. Istnieje nawet powiedzenie, które mówi: W Osace najlepszym narzędziem służącym do wydania córki za mąż jest talerz takoyaki.

Yatai podczas smażenia takoyaki

W ostatnich latach na rynku japońskim pojawiła się specjalna mieszanka zwana takoyakiko (jap. たこ焼き粉 – mąka takoyaki) służąca do wypieku ciasta. W jej skład wchodzi mąka, przyprawy i proszek do pieczenia. Najczęściej takoyaki podaje się z sosem do okonomiyaki, ale w sprzedaży pojawił się także sos wytwarzany z myślą wyłącznie o tym daniu. Można spotkać się także z takoyaki w postaci mrożonek lub z serem zamiast ośmiornicy.

W Kioto, jak i w regionie Kantō, do wytwarzania ciasta stosuje się mniej mąki i aby nadać mu odpowiednią konsystencję, dodaje się posiekaną kapustę. Ze sklepami oferującymi takoyaki można się spotkać także poza granicami Japonii (Europa Południowa – wybrzeże Morza Śródziemnego; Meksyk). Takoyaki zwykle podaje się na kyōgi – bardzo cienkich drewnianych talerzykach w kształcie łódeczek. Można się spotkać także z talerzykami papierowymi, plastikowymi lub wykonanymi ze styropianu.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Sklep Aizuya

Sposób jedzenia takoyaki[edytuj | edytuj kod]

Takoyaki zazwyczaj spożywa się na talerzyku polane sosem. Może to być sos majonezowy lub sos sojowy. Ostatnio wykorzystuje się także ponzu z solą. Takoyaki z sosem sojowym najczęściej spotyka się w Nagoi i okolicach. Czasami takoyaki podaje się w gorącym bulionie. Od zachodniej części Kobe do miasta Himeji sos do takoyaki podaje się obok na talerzyku.

Przepis na takoyaki[edytuj | edytuj kod]

Składniki na takoyaki
  1. Należy wymieszać mąkę i jajko z wodą lub z dashi (w jadłodajniach często w tym celu wykorzystuje się mrożoną wodę), aż do uzyskania jednolitego ciasta. Do ciasta można dodać niewielką ilość startego japońskiego pochrzynu (Dioscorea japonica). W sklepach ciasto przygotowuje się pod koniec dnia i zostawia na całą noc, aby spulchniało. Ciasto należy podpiec w podobny sposób jak dango, aby odparować nadmiar wody.
  2. Wypełnij wgłębienia na blacie do takoyaki ciastem.
  3. Do ciasta włóż pokrojone kawałki ugotowanej wcześniej ośmiornicy. Dodaj beni shōga lub tenkasu. Można dodać także szczyptę czosnku dętego lub suszony kryl czy też suszonych krewetek.
  4. Obracaj kulki, aby się nie przypaliły.
  5. Przyrumienione i pachnące kulki ułóż na małym talerzyku. Idealne takoyaki powinno być twarde z wierzchu i mieć kremową konsystencję wewnątrz.
  6. Polej całość sosem (może być majonez).
  7. Na koniec można całość przyozdobić za pomocą aonori.

Takoyakiki[edytuj | edytuj kod]

Takoyakiki

Takoyakiki (たこ焼き器) są to patelnie z wgłębieniami przeznaczone do smażenia takoyaki. Mogą być gazowe, elektryczne lub automatyczne. Główny korpus może być odlany z żelaza, ale preferowane są zazwyczaj patelnie miedziane. Patelnia ma kształt kwadratowy lub okrągły. Tradycyjne patelnie miały okrągły kształt, ponieważ były ogrzewane na hibachi, w którym tlił się rentan. Stąd też miały podobną wielkość. Długość patyczków do obracania takoyaki powinna być dostosowana do wielkości patelni, aby chronić przed poparzeniem. Starym zwyczajem podczas smażenia przykrywano takoyaki drugą patelnią. Rozdzielić patelnie należało w taki sposób, aby kulki zostały na tej wierzchniej. Ta metoda smażenia jest obecnie praktykowana w Hanshin Hyakkaten (阪神百貨店).

Patelnie te są typowe dla regionu Kinki. Wiele ich rodzajów można zobaczyć w Osace w Nipponbashi i w Sennichimae.

Takoyaki poza Japonią[edytuj | edytuj kod]

Tajwan[edytuj | edytuj kod]

W 1990 roku sieć sklepów Słoneczny Okręt rozpoczęła sprzedaż takoyaki pod nazwą 章魚小丸子. Inni sprzedają je pod nazwą 章魚燒. Podawane jest z sosem o słodkim smaku. Słoneczny Okręt wytwarza sos na bazie mleka skondensowanego.

Hongkong[edytuj | edytuj kod]

15 grudnia 2004 roku Tsukijigindako otwiera swoje sklepy w Hongkongu.

Chiny[edytuj | edytuj kod]

W Chinach od dawna były izakaya z japońskim menu, ale 2001 roku firma z Tajwanu Słoneczny Okręt otworzyła w Chinach środkowych sieć restauracji serwujących takoyaki (章魚小丸子).

Korea Południowa[edytuj | edytuj kod]

W 2003 roku w Lotte World odbywa się festiwal Piosenek Takoyaki (たこ焼きのうた) i od tej pory znajdują się one w menu centrum. Piosenki zdobywają ogromną popularność w Seulu.

Indonezja[edytuj | edytuj kod]

Najstarsza córka sułtana podczas pobytu w Japonii była oczarowana smakiem takoyaki, co wywołało zainteresowanie największej sieci sklepów w kraju. W 2006 roku rozpoczęła się sprzedaż takoyaki. Jedno danie złożone z czterech kulek kosztuje tam 11 000 rupii indonezyjskich.

Kompozycje na temat takoyaki[edytuj | edytuj kod]

Postacie stylizowane na takoyaki[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]