Indonezja

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Republik Indonesia
Republika Indonezji
Flaga Indonezji
Godło Indonezji
Flaga Indonezji Godło Indonezji
Dewiza: (indon.) Bhinneka Tunggal lka
(Jedność w różnorodności)
Hymn: Indonesia Raya
Położenie Indonezji
Język urzędowy indonezyjski
Stolica Dżakarta
Ustrój polityczny republika
Głowa państwa prezydent
Joko Widodo
Szef rządu prezydent
Susilo Bambang Yudhoyono
Powierzchnia
 • całkowita
 • wody śródlądowe
15. na świecie
1 919 440 km²
93 000 km² (4,85%)
Liczba ludności (2010)
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia
 • narody i grupy etniczne
4. na świecie
237 600 000[1]
124 osób/km²
Jawajczycy (40,6%), Sundajczycy (15,0%), Madurowie (3,3%), Minangkabau (2,7%), Betawi (2,4%), Bugijczycy (2,4%), Banten (2,0%), Banjar (1,7%), inne (29,9%)[2]
PKB (2013)
 • całkowite 
 • na osobę

870,3 mld[3] USD
3510[3] USD
PKB (PPP) (2013)
 • całkowite 
 • na osobę

1292,8 mld[3] USD
5214[3] USD
Jednostka monetarna rupia indonezyjska (IDR)
Niepodległość od Holandii
17 sierpnia 1945
Secesja (2002): Timor Wschodni Timor Wschodni
Religia dominująca Islam (86,1%)
Strefa czasowa UTC +7 do +9
Kod ISO 3166 ID
Domena internetowa .id
Kod samochodowy RI
Kod samolotowy PK
Kod telefoniczny +62
Mapa Indonezji
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikivoyage-Logo-v3-icon.svg Indonezja w Wikipodróżach
Wikisłownik Hasło Indonezja w Wikisłowniku

Indonezja – wyspiarskie państwo położone w Azji Południowo-Wschodniej oraz w Oceanii, którego stolicą jest Dżakarta z 8,4 mln mieszkańców.

Indonezja jest członkiem m.in. ASEAN, ONZ, WTO. W styczniu 2009 Indonezja zawiesiła członkostwo w OPEC, gdyż w 2004 stała się importerem netto ropy naftowej i wciąż rośnie jej uzależnienie od importu tego surowca.

Etymologia nazwy kraju[edytuj | edytuj kod]

Nazwa Indonezja wywodzi się z dwóch greckich słów: Ἰνδός Indos – "indyjski" i νῆσος nesos – "wyspa".

Symbole narodowe[edytuj | edytuj kod]

  • Godło przedstawia mitycznego ptaka Garudę, złotego orła reprezentującego twórczą energię. Kolor złoty oznacza wielkość narodu Indonezji a czarny przyrodę. Skrzydła orła składają się z 17 piór, ogon z 8, a szyja z 45. Liczby te układają datę proklamacji niepodległości Indonezji 17 sierpnia 1945. W szponach orła widnieje szarfa z napisem Bhinneka Tunggal Ika (jedność w różnorodności). Jest to stare motto jawajskie, które oznacza jedność Indonezyjczyków pomimo ich odrębności etnicznych i kulturowych. Tarcza jest symbolem ochrony państwa. Na tarczy umieszczone pięć symboli oznacza pięć podstawowych zasad funkcjonowania państwa (Pancasila). Gwiazda o kolorze złotym reprezentuje wiarę w Boga, łańcuch sprawiedliwość, drzewo banian jedność Indonezji, głowa bawołu demokrację, a kłos ryżu i gałązka bawełny, równość (zobacz więcej w artykule Godło Indonezji).
  • Flaga, nazywana jest Sang Dwiwarna-żyjąca osoba, podobna do polskiej flagi, tylko kolory są odwrócone: czerwony jest na górze, biały na dole. Kolor czerwony reprezentuje ciało i życie fizyczne, kolor biały duszę i życie duchowe. Barwy flagi nawiązują do średniowiecznego cesarstwa Madjapahit. Ma ona ponad 800 lat, ale stała się oficjalną flagą Indonezji dopiero 17 sierpnia 1945 roku. Wbrew powszechnemu przekonaniu jest inna niż flaga Monako, różni się formatem (zobacz więcej w artykule Flaga Indonezji).
  • Hymnem jest Indonesia Raya (Wielka Indonezja), który powstał w 1928 roku (zobacz więcej w artykule Hymn Indonezji).

Ustrój polityczny[edytuj | edytuj kod]

Indonezja jest republiką. Głową państwa jest prezydent wybierany na 5 lat kadencji przez Doradcze Zgromadzenie Ludowe. Władza ustawodawcza należy do parlamentu (z 500 miejsc 100 obsadza prezydent) o 5-letniej kadencji. Rząd pod kierownictwem prezydenta sprawuje władzę wykonawczą. Władza sądownicza należy do Sądu Najwyższego, którego członków wybiera prezydent.

władza ustawodawcza

  • Parlament: Ludowa Izba Reprezentantów (Dewan Perwakilan Rakyat) i Izba Reprezentantów Regionów

władza wykonawcza

  • Rząd
  • Prezydent, Szef rządu

władza sądownicza

  • Sąd Najwyższy (Mahkamah Agung)

Ludowa Izba Reprezentantów

Rozkład miejsc według partii (Wyniki z wyborów 9 kwietnia 2009):

  • Demokratyczna Partia Indonezji (PDI): 20,9% (148)
  • Wspólny Sekretariat Grup Funkcjonalnych (GOLKAR): 14,5% (107)
  • Demokratyczna Partia Indonezji — Walka (PDI-P): 14,0% (148)
  • Partia Sprawiedliwości i Dobrobytu (PKS): 7,9% (57)
  • Partia Mandatu Narodowego (PAN): 6,0% (46)
  • Zjednoczona Partia na rzecz Rozwoju (PPP): 5,3% (37)
  • Partia Przebudzenia Narodowego (PKB): 4,9% (28)
  • Ruch Partii Wielkiej Indonezji (GERINDRA): 4,5% (26)
  • partia Świadomości Narodu (HANURA): 3,8% (17)


29 innych partii otrzymało mniej niż 2,5% głosów więc nie otrzymało żadnych miejsc w Izbie Reprezentantów; z powodów zasad wyborów liczba otrzymanych miejsc nie odpowiada procentowi otrzymanych głosów[2].

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

Mapa administracyjna

Indonezja jest podzielona na 34 prowincje, w tym trzy (Aceh, Dżakarta i Yogyakarta) okręgi specjalne. Prowincje dzielą się na dystrykty (kabupaten) i okręgi miejskie (kota).

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Więcej: Demografia Indonezji

Ludność Indonezji jest bardzo zróżnicowana pod względem etnicznym, językowym i religijnym. Ogółem występuje ok. 300 grup etnicznych posługujących się ok. 250 odrębnymi językami (razem z dialektami 583). Oficjalnym językiem jest Bahasa Indonesia.

Najliczniejsze grupy etniczne to[2]:

  • Jawajczycy (40,6%)
  • Sundajczycy (15,0%)
  • Madurowie (3,3%)
  • Malajowie
  • Minangkabau (2,7%)
  • Bugijczycy (2,4%)
  • Batakowie
  • Balijczycy
  • Aczinowie

Religie[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Religia w Indonezji.

Skład religijny według spisu powszechnego w 2010 roku[4]:

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Geografia Indonezji.
Główne wyspy Indonezji

Indonezja jest państwem wyspiarskim położonym na 17 508 wyspach. Około 6 tys. z nich jest niezamieszkanych. Należą one do Archipelagu Malajskiego. Wyspy Indonezji rozciągają się na długości ponad 5 tys. km wzdłuż równika i na długości 1750 km z południa na północ. Ich brzegi opływają Ocean Spokojny i Indyjski. Na wyspach znajdują się liczne wulkany. Indonezja jest często nękana przez trzęsienia ziemi i tsunami. Najwyższym szczytem jest Puncak Jaya – wysokość 4884 m. Graniczy z Papuą-Nową Gwineą na Nowej Gwinei, Malezją na Borneo i Timorem Wschodnim na Timorze.

Najważniejsze wyspy Indonezji to:

Mniejsze indonezyjskie wyspy:

Rzeki Indonezji: Kapuas, Barito, Mahakam (Borneo), Hari, Kampar, Musi (Sumatra), Solo (Jawa), Mamberamo, Digul (Nowa Gwinea).

Historia[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Historia Indonezji.

Między VIII a XIII wiekiem n.e. na terytorium Indonezji znajdowały się 4 silne państwa: Śriwidźaja (na Sumatrze), Mataram, Kediri i Majapahit. Od XIV w. zaczęli się osiedlać kupcy arabscy. Od początku XVII wieku wyspy obecnej Indonezji były kolonizowane przez Europejczyków – przede wszystkim Holendrów, związanych z handlową Holenderską Kompanią Wschodnioindyjską (VOC), powstałą w 1602. Punktem, z którego wychodziły przedsięwzięcia Kompanii, stała się założona na Jawie faktoria w Batawii. Części wysp indonezyjskich były zajęte przez inne mocarstwa kolonialne, lecz w miarę upływu czasu Holendrzy skupili władzę zwierzchnią nad lokalnymi władcami. W 1799 Kompania Wschodnioindyjska została zlikwidowana, a jej kolonie zostały po wojnach napoleońskich podporządkowane rządowi Holandii, jako kolonia Holenderskie Indie Wschodnie. W latach 1825-30 miało miejsce powstanie ludności tubylczej na Jawie oraz walki na tle religijnym na Sumatrze (Wojna Padri). Pod koniec XIX wieku kolonie bardzo rozwinęły się gospodarczo. Po I wojnie światowej doszło do rozbudzenia świadomości narodowej Indonezyjczyków, powstały partie polityczne, takie jak: Nacjonalistyczna Partia Indonezji (z Sukarno na czele), poddawane holenderskim represjom.

W latach 1942-45 w czasie II wojny światowej archipelag został zajęty przez Japończyków. Po wyzwoleniu od okupantów, 17 sierpnia 1945 Indonezja zadeklarowała niepodległość i nastąpił wybuch walk niepodległościowych przeciw Holandii, na skutek którego w 1949 Holandia uznała niepodległe państwo indonezyjskie. Stolica Indii Holenderskich – Batawia została przemianowana wówczas na Dżakartę i została stolicą republiki. W 1961 ponadto armia indonezyjska zdobyła od Holandii zachodnią część wyspy Nowa Gwinea, która weszła w skład Indonezji jako prowincja Irian Zachodni.

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

więcej:Gospodarka Indonezji

Ze względu na wysoki poziom wzrostu gospodarczego, Indonezja zaliczana jest do grupy azjatyckich tygrysów.

Indonezja jest krajem raczej rolniczym, odgrywającym ważną rolę w gospodarce światowej jako dostawca kauczuku, kakao (w czwórce największych producentów na świecie), pieprzu, chininy. Jest też producentem ropy (934 kb/d w 2007) i cyny. Gospodarka rolno-plantacyjna daje około 60% dochodu narodowego. Trudny teren do zagospodarowania daje Indonezji możliwości uprawy niecałych 15% powierzchni kraju. Głównymi uprawami są ryż, drzewo kauczukowe, herbata, tytoń, różne egzotyczne przyprawy, palma oleista itp.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Statistics Indonesia: Statistik Indonesia 2012 (indonez.).
  2. 2,0 2,1 2,2 CIA – The World Factbook
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Dane dotyczące PKB na podstawie szacunków Międzynarodowego Funduszu Walutowego na rok 2013: International Monetary Fund: World Economic Outlook Database, April 2014 (ang.). [dostęp 11-04-2014].
  4. Indonesia. Badan Pustat Statistik. [dostęp 2014-03-28].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]