Wasilij Czapajew

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wasilij Czapajew

Wasilij Iwanowicz Czapajew, ros. Василий Иванович Чапаев (ur. 28 stycznia 1887, zm. 5 września 1919), rosyjski i radziecki wojskowy.

Czapajew urodził się w ubogiej chłopskiej rodzinie w wiosce Budajki koło Czeboksar w Rosji. W latach 1914-1917 brał udział w I wojnie światowej. Za odwagę trzykrotnie otrzymał Krzyż św. Jerzego. W sierpniu 1917 wstąpił do partii bolszewickiej. Po bolszewickiej rewolucji październikowej, w grudniu 1917 wybrano go poprzez głosowanie żołnierzy dowódcą 138. pułku piechoty. Później dowodził 2. Nikołajewską Dywizją oraz 25. dywizją strzelecką. 5 września dywizja Czapajewa stacjonowała w Łbiszczeńsku (obecnie Czapajew, Kazachstan) gdzie została zaatakowana przez "białych". Czapajew został zabity w czasie próby ucieczki przez rzekę Ural. Jego ciała nigdy nie odnaleziono.

Na podstawie losów Czapajewa w 1934 r. powstał radziecki film pod tym samym tytułem, w którym Czapajew ukazany jest jako heroiczny bohater rewolucji. Film został entuzjastycznie przyjęty w ZSRR. Być może w związku z popularnością filmu pojawiło się mnóstwo dowcipów o Czapajewie (często w stylu absurdalnym, bez większego związku z biografią ich bohatera), które stały się częścią folkloru ulicznego ZSRR. Niektóre z tych dowcipów znane są również w Polsce.

Do mitu Czapajewa (zarówno w ujęciu oficjalnym, jak i prześmiewczym) nawiązuje tytuł popularnej powieści rosyjskiego pisarza Wiktora Pielewina Czapajew i Pustota z 1996 r. (wyd. polskie pt. Mały palec Buddy, 2003).

Wikimedia Commons