Wikipedia:Zasady blokowania

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Skrót: WP:ZBl, WP:BAN, WP:BLOK

link= Ta strona opisuje zasadę polskojęzycznej Wikipedii. Jest powszechnie uznawana za standard, który wszyscy uczestnicy projektu powinni zachowywać. Śmiało edytuj tę stronę, ale najpierw upewnij się, że Twoje zmiany odzwierciedlają konsensus. W przypadku wątpliwości przejdź na stronę dyskusji.

Niniejsza strona została uznana za jedną z zasad Wikipedii po przeprowadzonym głosowaniu.

Blokowanie w Wikipedii oznacza uaktywnienie mechanizmu, który uniemożliwia wykonywanie edycji, z pozostawieniem albo nie na zablokowanym koncie możliwości wysyłania wiadomości za pomocą strony specjalnej wyślij e‐mail do użytkownika lub edytowania własnej strony dyskusji. Blokada może dotyczyć zarejestrowanego użytkownika, adresu IP albo całej klasy adresowej (na przykład całej sieci danego operatora lub sieci z danego miasta).

Blokowanie służy ochronie Wikipedii i jej społeczności przed destrukcyjnymi działaniami i – podobnie jak zabezpieczanie stron przed edycją – nie jest karą, ale metodą ochrony przedsięwzięcia.

Uprawnienia do blokowania (lub wydawania decyzji o nim), odblokowywania lub zmieniania czasu blokady posiadają administratorzy, Komitet Arbitrażowy, stewardzi oraz Rada Powiernicza Fundacji Wikimedia. Przy podejmowaniu decyzji o blokadach stewardzi, Komitet Arbitrażowy lub Rada Powiernicza Fundacji Wikimedia stosują własne wewnętrzne uzgodnienia, wobec których postanowienia niniejsze nie mają mocy obowiązującej – niniejsza zasada stanowi zatem wytyczną wyłącznie dla administratorów polskojęzycznej Wikipedii.

Blokowanie należy stosować z należytą ostrożnością. Należy pamiętać, że istnieją też inne metody, jak na przykład: dialog i ostrzeżenia, zabezpieczanie stron przed edycją czy nakładanie obowiązku konsultowania każdej edycji z doświadczonym użytkownikiem. Trzeba każdorazowo oszacować, która z nich (albo kombinacja których) da najlepsze rezultaty.

Przyczyny nakładania blokad[edytuj | edytuj kod]

Szkodliwe edycje użytkownika[edytuj | edytuj kod]

Blokady nakłada się celem ochrony zawartości Wikipedii lub jej społeczności przed użytkownikiem, którego działalność jest szkodliwa. Może się ona przejawiać na przykład przez łamanie zasad projektu lub uporczywe ignorowanie pouczeń udzielanych po nieporadnych edycjach wynikających z niewiedzy.

Poniżej zostały podane przykładowe działania, za które może zostać nałożona blokada:

W przypadku blokowania adresów IP istnieje niebezpieczeństwo uniemożliwienia edycji innemu postronnemu użytkownikowi, dlatego też powinno się w takich przypadkach zachować szczególną ostrożność, tym bardziej, jeśli istnieją przesłanki, że adres IP jest współdzielony.

Inne okoliczności[edytuj | edytuj kod]

Ponadto blokady nakładane są na:

  • serwery pośredniczące;
  • konta, co do których istnieje uzasadnione podejrzenie, że zostały przejęte;
  • boty działające bez flagi;
  • pacynki wykorzystywane niezgodnie z zasadami;
  • konta o nazwach łamiących zasady.

W wyżej wymienionych wypadkach blokada nakładana jest na czas nieokreślony. Oczywiście jeśli blokada została nałożona wskutek nieodpowiedniej (na przykład wulgarnej) nazwy użytkownika, możliwe jest założenie nowego konta o nazwie zgodnej z zasadami. Nie będzie to wówczas uznawane jako obchodzenie blokady. Podobnie gdy bot, zablokowany na skutek działania bez flagi, uzyska ją, konto zostanie odblokowane.

Konta mogą być blokowane także na życzenie ich właściciela. Należy jednak pamiętać, że żaden administrator nie ma obowiązku honorowania takich próśb.

Opis blokady i podawanie uzasadnienia[edytuj | edytuj kod]

Przy stosowaniu blokady należy w zwięzły i zrozumiały sposób podać jej powód w opisie blokady. Istotną sprawą jest fakt, że opis ten na zawsze pozostanie już w rejestrze blokad. Jeśli blokada wymaga szerszego uzasadnienia, administrator powinien je przedstawić w dyskusji blokowanego użytkownika na krótko przed albo tuż po zastosowaniu blokady. W przypadku blokady nałożonej na skutek uporczywego i długotrwałego działania na szkodę społeczności należy uściślić, na czym takie działanie konkretnie polegało.

Długość blokady[edytuj | edytuj kod]

Wskazówki ogólne[edytuj | edytuj kod]

Długość blokady ustalana jest przez nakładającego ją z uwzględnieniem szkodliwości przewinienia i historii dotychczasowej działalności blokowanego w Wikipedii. W razie wątpliwości decyzja o długości blokady może być również konsultowana w szerszym gronie administratorów. Surowiej traktowane jest brutalne złamanie zasad (wulgarne znieważenie innego użytkownika, złośliwe fałszowanie zawartości Wikipedii) niżeli przewinienie o mniejszej szkodliwości (np. wpisywanie przypadkowych ciągów znaków). Użytkownik dotychczas edytujący bez przewinień spodziewać się powinien krótszej blokady (np. kilkugodzinnej), podczas gdy działający w warunkach recydywy – dłuższej. Uporczywa recydywa i duża szkodliwość prowadzić może do wprowadzenia blokady wieloletniej albo stałej.

Czas blokady powinien być ustalany z uwzględnieniem m.in. następujących okoliczności:

  • długotrwałe blokowanie dynamicznych adresów IP jest bezcelowe, ponieważ ich użytkownicy szybko się zmieniają, a co więcej rodzi to niebezpieczeństwo uniemożliwienia edycji postronnej osobie – maksymalny czas blokady takiego adresu nie powinien przekraczać kilku godzin;
  • konto założone celem niszczenia zasobów Wikipedii powinno być zablokowane na stałe;
  • wykrycie niezgodnego z zasadami wykorzystania pacynki powinno skutkować jej zablokowaniem na stałe, konto główne powinno zaś zostać zablokowane czasowo;
  • czas blokady pacynki lub dynamicznego adresu IP wykorzystanych do obchodzenia nałożonej blokady jest liczony od nowa w momencie wykrycia obchodzenia blokady, a dodatkowo w razie ponawiania tego rodzaju działań blokada może zostać wydłużona;
  • w przypadkach opisanych wyżej w sekcji Inne okoliczności konta blokowane są na czas nieokreślony;
  • prowadzenie wojny administratorów powinno skutkować czasem blokady nie dłuższym niż 72 godziny;
  • pomimo że w wielu przypadkach negatywnie oceniane edycje danego użytkownika mogą wynikać nie ze złej woli, a z niewiedzy, to jednak użytkownik taki może zostać zablokowany, aby powstrzymać jego szkodliwe edycje i udzielić mu wyjaśnień; nie powinno się jednak takich użytkowników traktować zbyt surowo, zwłaszcza w przypadku nowicjuszy.

Blokowanie adresów IP[edytuj | edytuj kod]

Blokowanie adresów IP powinno odbywać się z uwzględnieniem faktu, że mogą one być przyznane danemu użytkownikowi tylko tymczasowo, lub mogą być współdzielone przez wiele osób. Podstawowe sugestie dotyczące czasów blokad znajdują się tutaj, aczkolwiek zalecane jest także bieżące korzystanie z narzędzi zewnętrznych (WHOIS, traceroute, rDNS, itp) aby wykluczyć możliwość pomyłki.

W uzasadnionych przypadkach, na przykład w przypadku szczególnie uciążliwych wandali ze stałych adresów IP, dopuszczalne jest przyznanie blokad na czas dłuższy od zalecanego. Należy jednak pamiętać, że podstawowym celem blokady jest zniechęcenie użytkownika do niepożądanych zachowań, a nie trwałe pozbawienie go możliwości edytowania Wikipedii.

Przyznawanie blokad na czas nieokreślony nie jest wskazane, ponieważ alokacje adresów IP potrafią ulegać istotnym zmianom na przestrzeni lat.

W wyjątkowych przypadkach możliwe jest zablokowanie całej grupy adresów IP - na przykład 127.0.*.*; ponieważ takie blokady zwykle odbijają się na znacznej grupie użytkowników, powinny być używane tylko w najpoważniejszych sytuacjach, tylko na niezbędnie krótki okres, i powinny być możliwie szybko skonsultowane ze społecznością. Ze względu na to, że blokowanie zakresów jest szczególnie drastycznym sposobem radzenia sobie z wandalizmem bloki tego rodzaju muszą być solidnie opisane i wyjaśnione. Służy do tego strona: Wikipedia:Blokady zakresów IP.

Odwołanie od blokady[edytuj | edytuj kod]

O ile blokada nie była nałożona przez Komitet Arbitrażowy, stewarda lub Radę Powierniczą Fundacji Wikimedia, użytkownik może wnieść od niej odwołanie.

  1. Na początku powinno się odwołać do administratora, który nałożył blokadę. Jeżeli blokada tego nie obejmuje, można wysłać do niego maila. Opcja taka dostępna jest w menu nawigacyjnym, po lewej stronie jego strony użytkownika.
  2. Można złożyć odwołanie do dowolnego innego administratora. Administrator, który otrzymał wniosek od zablokowanego użytkownika, aby zapobiec wybuchowi wojny administratorów, ma obowiązek przed podjęciem samodzielnych działań podjąć próbę konsultacji z autorem (albo autorami, jeśli blokada została nałożona w wyniku konsensusu grupy administratorów) blokady lub, w przypadku rozbieżności opinii, uzyskać konsensus szerszej grupy administratorów. Ma to zastosowanie również wtedy, gdy sam uważa, że blokada wymaga zmian (na przykład, że jest zbyt długa albo krótka). Wniosek można wysłać jednocześnie do kilku administratorów, warto jednak przy tym podać listę osób, do których trafił wniosek, aby umożliwić komunikację pomiędzy administratorami i uniknąć nieporozumień wynikających z niezależnego badania sprawy przez kilka różnych osób.
  3. Istnieje możliwość podjęcia próby mediacji. Należy jednak pamiętać, że blokujący nie musi zgodzić się na prowadzenie jakichkolwiek rozmów.
  4. Gdy zawiodą powyższe kroki, istnieje możliwość zgłoszenia wniosku do Komitetu Arbitrażowego, który jest ostatnią instancją. Wniosek musi być zgodny z określonymi przez Komitet wymogami. Decyzja Komitetu Arbitrażowego jest ostateczna.

W przypadku znacznej odległości czasowej pomiędzy nałożeniem blokady a złożeniem odwołania, wniosek może zostać oddalony.

Odwołanie do innego administratora może także złożyć każdy użytkownik, który zauważy w jego opinii niesłuszną blokadę.

Nadużycia uprawnień administratorskich[edytuj | edytuj kod]

Administratorzy nie mogą nakładać blokad celem przeforsowania swojej opinii w dyskusji ani w sporze. W przypadku, gdy czyjaś negatywna działalność w Wikipedii nie jest oczywista, wskazana jest szersza konsultacja (na przykład na zamkniętej liście dyskusyjnej administratorów).

Chociaż administrator ma techniczną możliwość odblokowania siebie samego, to jednak w przypadku, kiedy został zablokowany przez innego administratora, bezwzględnie nie powinien z niej korzystać[1]. Ma to zapobiec wojnie administratorów oraz utracie równości między użytkownikami. Jeśli uważa on, że blokada została nałożona niesłusznie, powinien, jak każdy inny użytkownik, złożyć odwołanie.

Nadużycia uprawnień administratorskich są niedopuszczalne i mogą również stać się przyczyną blokady, a w skrajnych okolicznościach nawet odebrania uprawnień.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy