Ziemia Wilkesa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Mapa Antarktydy z zaznaczoną Ziemią Wilkesa i domniemanym kraterem.

Ziemia Wilkesa (ang. Wilkes Land) - obszar we wschodniej Antarktydzie nad Oceanem Indyjskim, położony między Ziemią Adeli a Wybrzeżem Królowej Marii. Prawa do tego terytorium rości sobie Australia, uznając go za część Australijskiego Terytorium Antarktycznego. Roszczenia te są zawieszone zgodnie z Traktatem Antarktycznym.

Geografia regionalna[edytuj | edytuj kod]

Ziemia Wilkesa stanowi wycinek lądu położony między przylądkami Cape Hordern - 100°31' E i Pourquoi Pas Point - 136°11' E, ciągnący się aż do bieguna południowego. Obejmuje obszar około 2,6 mln km², głównie lądolód o wysokości 1500-2000 m n.p.m.

Ziemia Wilkesa dzieli się na następujące obszary:

Historia badań[edytuj | edytuj kod]

Nazwa Ziemi Wilkesa pochodzi od nazwiska amerykańskiego odkrywcy i kapitana marynarki Stanów Zjednoczonych Charlesa Wilkesa, który dowodził amerykańską wyprawą badawczą na południowym Pacyfiku w latach 1838-1842. Odkrył on nazwane jego imieniem wybrzeże o długości około 2400 km, co było kolejnym dowodem na to, że Antarktyda jest kontynentem.

Na Ziemi Wilkesa znajdują się dwie stacje naukowo-badawcze: australijska Casey oraz polska Dobrowolski (okresowa).

Hipotetyczny krater[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Krater na Ziemi Wilkesa.

W 2006 r. dzięki pomiarom grawimetrycznym dokonanym przez amerykańskie sondy kosmiczne GRACE zidentyfikowano pod lądolodem strukturę, która może być kraterem uderzeniowym o średnicy ok. 500 km. Badacze przypuszczają, że powstał on ok. 250 milionów lat temu, na przełomie permu i triasu, a uderzenie które spowodowało jego powstanie było jedną z głównych przyczyn wymierania permskiego[1].

Przypisy

  1. Pam Frost Gorder: Big Bang in Antarctica — Killer Crater Found Under Ice. Research News, 1.06.2006.