Bronisława Dłuska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bronisława Dłuska
Władysław Skłodowski oraz, od lewej, Maria, Bronisława, Helena, 1890
Władysław Skłodowski oraz, od lewej, Maria, Bronisława, Helena, 1890
Data urodzenia 1865
Data śmierci 15 kwietnia 1939
Zawód lekarz
Narodowość  Polska
Małżeństwo Kazimierz Dłuski
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Medal Niepodległości

Bronisława Dłuska (ur. 1865 w Warszawie, zm. 15 kwietnia 1939 tamże) – polska lekarka, starsza siostra Marii Skłodowskiej-Curie, pierwsza dyrektor Instytutu Radowego, żona Kazimierza Dłuskiego[1].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodziła się w nauczycielskiej rodzinie Skłodowskich herbu Dołęga, zaliczanej do drobnej szlachty. Dziadek Józef Skłodowski był szanowanym lubelskim pedagogiem. Ojciec Władysław Skłodowski był nauczycielem matematyki i fizyki oraz dyrektorem kolejno dwóch warszawskich gimnazjów męskich, prowadził również w domu stancję dla chłopców. Matka zaś, Bronisława z Boguskich, była przełożoną warszawskiej pensji dla dziewcząt z dobrych domów. Chorowała na gruźlicę i zmarła w 1878 roku. Ojciec był ateistą, matka zaś głęboko wierzącą katoliczką[2].

Po wstępnej edukacji w Polsce Bronisława wyjechała do Paryża studiować medycynę, zaś jej siostra Maria została w kraju i starała się wspomagać finansowo siostrę dorabiając korepetycjami. Około 1890 roku Bronisława wyszła za mąż za emigranta politycznego Kazimierza Dłuskiego i zaprosiła Marię do siebie. Dłuski ukończył w Paryżu kierunki nauk politycznych i medycynę[3]. Paryskie mieszkanie Dłuskich było otwarte dla emigrantów politycznych z Polski, ich gośćmi był m.in. późniejsi Prezydenci RP: Stanisław Wojciechowski i Ignacy Mościcki[4]. W 1892 roku urodziła im się córka Helena, później znana taterniczka.

Po powrocie do kraju w 1902 roku Dłuscy stworzyli w Zakopanem sanatorium dla ludzi z chorobami płuc m.in. gruźlicą (od 1928 roku Sanatorium Wojskowe w Zakopanem, obecnie Wojskowy Dom Wypoczynkowy w Kościelisku). Dłuski był jednym z założycieli TOPR-u i Muzeum Tatrzańskiego im. Tytusa Chałubińskiego. W 1919 roku został oddelegowany przez Naczelnika Państwa Józefa Piłsudskiego do składu Komitetu Narodowego Polskiego – członkiem delegacji polskiej na konferencję pokojową w Wersalu.

Rodzinny grobowiec Skłodowskich na warszawskich Powązkach

Dłuscy w drugiej połowie lat 20. XX wieku otworzyli w podwarszawskim Aninie przy obecnej ul. Michała Kajki prewentorium przeciwgruźlicze. Nabyli także majątek na przedłużeniu obecnej Al. Wilanowskiej, który w 1922 roku przekazali robotniczemu Wydziałowi Wychowania Dziecka i Opieki nad Nim działającemu przy PPS. W 1930 roku zamknięto prewentorium w Aninie i Bronisława zaangażowała się na prośbę siostry Marii w budowę Instytutu Radowego, gdzie zamieszkała, aby nadzorować budowę[5]. Bronisława została pierwszym dyrektorem Instytutu Radowego przy ul. Wawelskiej w Warszawie. Do 1939 była skarbnikiem Komitetu Instytutu Radowego[6].

Została pochowana w rodzinnym grobowcu Skłodowskich na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera nr 164, rząd III)[7].

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Bronisława Dłuska – Unlearned Lessons (pol. • ang.). unless-women.eu. [dostęp 2015-05-24].
  2. Ewa Curie: Maria Curie. s. 5–30.
  3. Irena Koberdowa: Socjalno-Rewolucyjna Partia Proletariat. Warszawa: Książka i Wiedza, 1981.
  4. Ève Curie: Maria Curie. Warszawa: PWN, 1997. ISBN 8301123028.
  5. Maria Chodorek, Wołoszka Jadwiga. O siostrach Skłodowskich w Aninie. „Wiadomości Sąsiedzkie”. Nr 14. s. 6. ISSN 2082-3266. 
  6. Odezwa warszawskiego Instytutu Radowego. „Gazeta Lwowska”, s. 4, Nr 8 z 12 stycznia 1939. 
  7. Warszawa śladami Marii Skłodowskiej-Curie. Oficjalny portal turystyczny m.st. Warszawy. [dostęp 2012-01-29].
  8. M.P. z 1937 r. Nr 260, poz. 410
  9. M.P. z 1930 r. Nr 60, poz. 89
  10. Śp. dr Bronisława Dłuska, siostra Marii Skłodowskiej-Curie. „Gazeta Lwowska”, s. 2, Nr 87 z 18 kwietnia 1939. 

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]