Dołęga (herb szlachecki)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Dołęga
Dołęga
Alternatywne nazwy Dołega, Dolega
Pierwsza wzmianka 1345 (pieczęć), 1402 (zapis)
Herbowni
Gminy Gmina Strzegowo

Dołęga (Dołega, Dolega) – polski herb szlachecki.

Opis herbu[edytuj]

Opis zgodnie z klasycznymi regułami blazonowania:

W polu błękitnem krzyż kawalerski złoty na barku srebrnej podkowy. Ze środka podkowy wychodzi strzała srebrna żeleźcem na dół. W klejnocie skrzydło czarne przeszyte strzałą srebrną.

Ma być podkowa biała, do góry barkiem, ni brama wystawiona, krzyż złoty u niej na wierzchu i środku, w pośrodku podkowy strzała biała albo bełt żeleźcem na dół, w polu błękitnym. W hełmie skrzydło sępie, a przez nie strzała z żeleźcem w prawą obrócona. Kasper Niesiecki, Herbarz, III, s. 362-363

Najwcześniejsze wzmianki[edytuj]

Najstarsza pieczęć z 1345 r., pierwsza wzmianka w źródłach pisanych z 1402 r.

W wyniku unii horodelskiej w 1413 herb został przeniesiony na Litwę. Do rodu Dołęgów przyjęty został bojar Monstwild (Monstwyld, Monstiwyld, Monstwid). Przedstawiciel rodu polskiego jest nieznany (napis na dołączonej do aktu pieczęci da się odczytać tylko częściowo)[1].

Legenda herbowa[edytuj]

Herb ten się w Polsce urodził: bo gdy Bolesław Krzywousty z Prusakami wojował, rycerz Dołęga nazwany, herbu Pobóg, z boku z zasadzki, wodza Pruskiego wojska, tak dobrze z kuszy ugodził, ze go z konia zwalił i z życia wyzuł; czym przestraszeni ludzie jego, snadniej potem od Polskiej szabli porażeni zostali. Za tę przysługę od Króla do ojczystego herbu swego, wziął strzałę w przydatku, a herb od imienia jego Dołęga nazwany. Mnie się zda, że starszy ten herb od czasów Bolesława Krzywousta: bo dobrze za panowania jego, już tego domu familianci w senacie zasiadali. Niektórzy przydają, że herb Niezgoda, od Dołęgi wziął swoje początki.

Herbowni[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. O litewskich rodach bojarskich zbratanych ze szlachtą polską w Horodle r. 1413. – Ród Monstwilda (Dołęgów). „Rocznik Towarzystwa Heraldycznego we Lwowie”. VIII, s. 141, 1926/7. Lwów. 

Linki zewnętrzne[edytuj]