Józef Dominik Kossakowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Józef Dominik Korwin-Kossakowski
Ilustracja
portret pędzla nieznanego malarza z XIX wieku
Herb
Ślepowron
Rodzina Kossakowscy
Data i miejsce urodzenia 16 kwietnia 1771
Wojtuszki
Data i miejsce śmierci 2 listopada 1840
Warszawa
Ojciec Michał Kossakowski
Matka Barbara z Zyberków primo voto Tyzenhauzowa
Żona

Ludwika z Potockich

Odznaczenia
Order Orła Białego Kawaler Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Order Obojga Sycylii (Neapol)

Józef Dominik Korwin-Kossakowski, herbu Ślepowron (16 kwietnia 1771 w Wojtkuszkach, powiat Kowno - 2 listopada 1840 w Warszawie) – łowczy wielki litewski od 1794, poseł na Sejm Czteroletni z powiatu wiłkomierskiego w 1790 roku[1], konsyliarz powiatu upickiego w konfederacji generalnej litewskiej[2] i konfederacji województwa wileńskiego[3] w konfederacji targowickiej[4], pułkownik Wojska Polskiego.

Był synem Michała (1733-1796), wojewody witebskiego i brasławskiego oraz Barbary z Zyberków (zm. 1811), wojewodzianki inflanckiej (wdowy po staroście podolskim Michale Tyzenhauzie). Bratanek biskupa inflanckiego Józefa i hetmana Szymona, a także Antoniego (kasztelana inflanckiego). Był często mylony z synem Antoniego, Józefem Antonim Kossakowskim, generałem i adiutantem Napoleona.

W 1789 otrzymał godność pisarza grodzkiego wiłkomierskiego. 11 marca 1790 mianowany rotmistrzem kawalerii narodowej w brygadzie husarskiej, w tym samym roku został komisarzem cywilno-wojskowym powiatu wiłkomierskiego oraz posłem na Sejm z tegoż powiatu. Figurował na liście posłów i senatorów posła rosyjskiego Jakowa Bułhakowa w 1792 roku, która zawierała zestawienie osób, na które Rosjanie mogą liczyć przy rekonfederacji i obaleniu dzieła 3 maja[5]. Uchodził za zdecydowanego przeciwnika Konstytucji Trzeciego Maja i nie był obecny przy jej uchwalaniu, działał w środowisku targowiczan. Więzy z targowiczanami wzmocnił małżeństwem z Ludwiką Potocką (córką Szczęsnego), zawartym 10 lutego 1793.

W 1793 otrzymał z rąk króla Stanisława Augusta Poniatowskiego Order Orła Białego.

21 maja 1793 został szefem 2. pułku piechoty Wielkiego Księstwa Litewskiego, a 13 stycznia 1794 otrzymał godność łowczego Wielkiego Księstwa Litewskiego. Nie jest pewne, czy brał udział w insurekcji kościuszkowskiej, możliwe, że w przekazach był mylony ze stryjecznym bratem. Podobnie jak Józef Antoni brał natomiast z pewnością udział w wojnach napoleońskich. Dowodził pułkiem (nominacja z 13 stycznia 1813), był ranny pod Borysowem (21 listopada 1812) i nad Berezyną. Za udział w obronie Spandau został odznaczony Krzyżem Legii Honorowej (10 sierpnia 1813). 4 lipca 1813 został mianowany szefem batalionu, a 24 listopada 1813 odznaczony Orderem Królewskim Obojga Sycylii.

Był członkiem masonerii. Z kampanii 1812-1815 pozostawił wspomnienia w rękopisie (wykorzystane m.in. przez Józefa Ignacego Kraszewskiego w badaniach nad wojnami napoleońskimi). W czasie powstania listopadowego podpisał 9 sierpnia 1831 akces przystąpienia obywateli województwa wileńskiego do powstania. Zmarł w Warszawie i został pochowany w warszawskim kościele kapucynów.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Polski Słownik Biograficzny, tom XIV, 1968-1969, artykuł autorstwa Ireny Homoli

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Kalendarzyk narodowy y obcy na rok ... 1792. ..., Warszawa 1791, s. 317.
  2. Korrespondent Warszawski Donoszący Wiadomości Kraiowe y Zagraniczne. 1792, no 64 + dod., s. 586.
  3. Korrespondent Warszawski Donoszący Wiadomości Kraiowe y Zagraniczne. 1792, no 52 + dod., s. 457.
  4. Mariusz Machynia, Valdas Rakutis, Czesław Srzednicki, Wojsko Wielkiego Księstwa Litewskiego, Kraków 1999, s. 74.
  5. Łukasz Kądziela, Między zdradą a służbą Rzeczypospolitej. Fryderyk Moszyński w latach 1792-1793, Warszawa 1993, s. 46, Сборник Русского исторического общества, t. 47,Petersburg 1885, s. 272.