Kösem

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Vera Effigies Turcorvm Imperatoris Ibrahim Filii, Et Sultanæ, Eiusdem Matris (1707).jpg

Mahpeyker Kösem (ok. 15893 września 1651) - niewolnica greckiego pochodzenia, żona sułtana Ahmeda I. Matka sułtanów Murada IV i Ibrahima I.

Mahpeyker Kösem Valide Sultan Aliyyetü'ş-San Hazretleri, znana również jako Mahpeyker Sultan lub Kösem. Była jedną z najbardziej wpływowych kobiet w historii ottomańskiej. Ulubiona nałożnica, a później żona osmańskiego sułtana Ahmeda I, zdobyła władzę i wpływ na politykę państwa osmańskiego. Dwa razy została regentką. Najpierw swojego syna, a później wnuka. Była bardzo wybitną postacią podczas Sułtanatu kobiet.

Kösem była Greczynką o imieniu Anastazja. Została ona kupiona i wysłana do Stambułu w wieku 15 lat do haremu sułtana Ahmeda I . Po przejściu na islam jej imię zostało zmienione na Mahpeyker, a później przez sułtana na Kösem.

Po jego śmierci została odesłana do starego pałacu, ale powróciła jako Valide Sultan (Sułtanka Matka) gdy jej syn, Murad IV, zasiadł na tronie w 1623 roku.

Doprowadziła do buntu janczarów, w wyniku tego Osman II został zamordowany w wieku 19 lat, a jej syn Ibrahim I został sułtanem - szybko zresztą znienawidzonym przez poddanych i pozbawionym życia. Jej rządy były czasem chaosu i spustoszenia skarbu państwa tureckiego. Kösem została pozbawiona życia na rozkaz własnej synowej Turhan Sultan. Wydarzenia z okresu panowania kobiet spowodowały niechęć wielu przedstawicielek płci pięknej do angażowania się w sprawy państwowe.

Po śmierci została pochowana w mauzoleum męża Ahmeda I. Znana była ze swej działalności charytatywnej.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Philip Mansel: ''Constantinople: City of the World's Desire, 1453-1924. 1995.
  • John Freely: ''Inside the Seraglio: Private Lives of the Sultans in Istanbul. 1999.