Późniejsza dynastia Zhou

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Historia Chin
Prehistoria i starożytność
Neolit w Chinach
ok. 8000–2000 p.n.e.
Trzech Dostojnych i Pięciu Cesarzy
według tradycji 2850−2205 p.n.e.
Dynastia Xia 2205–1766 p.n.e.
Dynastia Shang 1766–1045 p.n.e.
Dynastia Zhou 1045–256 p.n.e.
    Okres Wiosen i Jesieni
    Okres Walczących Królestw
Cesarstwo
Dynastia Qin 221 p.n.e.–206 p.n.e.
Dynastia Han 206 p.n.e.–220 n.e.
  (Dynastia Xin 9–23)
Epoka Trzech Królestw 220–280
  WeiShuWu
Dynastia Jin 265–420
Szesnaście Królestw 304–439
Dynastie Południowe i Północne 420–589
Dynastia Sui 581–618
Dynastia Tang 618–907
  (Dynastia Zhou 690–705)
Pięć Dynastii i Dziesięć Królestw
907–960
Dynastia Liao
907–1125
Dynastia Song
960–1279
Xixia 1038–1227
Jin 1115–1234
Dynastia Yuan 1271–1368
Dynastia Ming 1368–1644
Dynastia Qing 1644–1911
Współczesność
Republika Chińska 1912–1949
 ChRL od 1949
 Tajwan od 1949

Późniejsza dynastia Zhou (chiń. upr.: 后周; chiń. trad.: 後周; pinyin: Hòu Zhōu) – ostatnia z pięciu dynastii tak zwanego Okresu Pięciu Dynastii i Dziesięciu Królestw. Rządziła północnymi Chinami od 951960 ze stolicy znajdowała się w Kaifengu (podówczas Bian), dopóki nie została zastąpiona przez dynastię Song.

Mapa Chin w okresie Pięciu Dynastii. Państwo Zhou zaznaczone na brunatno, błękitna enklawa na północy to Północne Han; terytorium Szesnastu Prefektur zakreskowane biało-żółto

Założyciel późniejszej dynastii Han, Liu Zhiyuan, zmarł po ledwie roku panowania pozostawiając na tronie nastoletniego syna. Podczas zamachu przeciwko władcy, chiński dowódca armii Han, Guo Wei sam przejął władzę i ogłosił powstanie nowego państwa. Guo był kompetentnym władcą, podobnie jak jego następca Guo Rong (siostrzeniec Guo Weia, adoptowany przez niego)[1]. Guo Wei zdołał przejąć kontrolę nad ziemiami późniejszej dynastii Han, ale nie udało mu się podbić fragmentu, który ogłosił niezależność jako Północne Han; jego następca obawiał się, że Kitanowie będą chcieli interweniować na rzecz swego klienta, jakim było północne Han i postanowił przenieść wojnę na terytorium przeciwnika. Odbił dwie z Szesnastu Prowincji, przejmując kontrolę nad kilkoma istotnymi przełęczami prowadzącymi przez góry północnych Chin na stepy, które zamieszkiwali Kitanowie[2]. Obie strony zaczęły gromadzić znaczne armie, ale nagła śmierć cesarza Zhou spowodowała, że wojna została odłożona, zwłaszcza że kitański władca nie wykazywał się wielką energią w działaniach wojennych[2]. Drugi cesarz Zhou umarł młodo, pozostawiając tron siedmioletniemu synowi. W tej sytuacji powtórzyła się sytuacja z powstania państwa: kolejny wysoki rangą dowódca wojskowy dokonał przewrotu i proklamował następną dynastię – Song[1]. Elity Zhou poparły przewrót, obawiając się, że rządzone przez dziecko państwo będzie łatwym łupem dla Kitanów[3].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Mote 1999 ↓, s. 13–14.
  2. a b Mote 1999 ↓, s. 67–68.
  3. Mote 1999 ↓, s. 68.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Frederick W. Mote: Imperial China: 900-1800. Harvard University Press, 1999. ISBN 0-674-44515-5.