Przybyszów (województwo podkarpackie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Przybyszów
Miejsce, gdzie stały domy
Miejsce, gdzie stały domy
Państwo  Polska
Województwo podkarpackie
Powiat sanocki
Gmina Bukowsko
SIMC 1040912
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
Przybyszów
Przybyszów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Przybyszów
Przybyszów
Ziemia 49°25′08″N 22°03′04″E/49,418889 22,051111

Przybyszów – nieistniejąca już wieś na terenie gmina Bukowsko, w powiecie sanockim, województwie podkarpackim. Mimo to miejscowość jest odnotowana przez GUS w rejestrze TERYT jako miejscowość podstawowa[1].

Wieś położona była na wschodnim krańcu Beskidu Niskiego. Leżała w dolinie potoku Płonka, będącego lewobrzeżnym dopływem Osławy. Od północnego zachodu dominował na nią masyw Tokarni, stanowiący południowo-wschodni kraniec Pasma Bukowicy. Natomiast od południowego wschodu wznosił się znacznie niższy Połoński Wierch (na który wiedzie obecnie wyciąg narciarski). Na południu kataster wsi sięgał aż po grzbiet Kamienia nad Rzepedzią.

Historia[edytuj]

Przibissow 1553, Przybyszow 1589, Przybýszowka 1699, Przybyszow 1748. Nazwa od imienia złożonego z członem Przybysz, ta od przybysz. Własność Mikołaja Herburta Odnowskiego od 1539.

Od 1340 do 1772 Ziemia sanocka, Województwo ruskie. Od 1772 do 1852 cyrkuł leski, następnie sanocki. Od 1867 powiat sanocki, gmina Bukowsko w Galicji.

W roku 1898 wieś liczyła 393 mieszkańców i 62 domy, powierzchnia wsi wynosiła 6,37 km². Własność szlachecka, dobra rodu Ścibor-Rylskich.

Pod koniec XIX wieku właścicielką tybularną dóbr we wsi była Leopoldyna Horodeńska[2]. W 1905 Eustachy Rylski posiadał we wsi obszar 307 ha (Pielnia Górna i Pielnia Dolna)[3].

Od listopada 1918 do stycznia 1919 Republika Komańczańska.

Wieś przestała istnieć po II wojnie światowej, kiedy cała ludność w ramach wymiany ludności zastała wysiedlona na Ukrainę. Działała tu sotnia Stiaha, oddział UPA.

Mieszkańcy[edytuj]

Nazwiska mieszkańców z XIX wieku: Bąk, Chomik, Gajdosz, Gulicz, Homerda, Jurnak, Kalimun, Kiryk, Kuzyna, Krupa, Moskal, Moczków, Nimec, Ogrodnik, Osiurak, Paszkiewicz, Popowicz, Priatka, Proper, Stefura, Swider, Turnak, Wolański, Wołoszynowski.

Architektura[edytuj]

Zabudowania Przybyszowa rozciągały się w formie łańcuchówki wzdłuż doliny potoku Płonne.

Religia[edytuj]

Parafia łacińska w Bukowsku do 1947 r. Na przełomie XIX i XX w. osada należała do parafii w Karlikowie, na miejscu był kościół filialny pw. Błogosławionej Dziwicy Marii Paraskiewy. Do pozostałości po Przybyszowie należy dziś cerkwisko.

Turystyka[edytuj]

Szlaki piesze

Dwa orczykowe wyciągi narciarskie – www.wyciag-karlikow.pl

Przypisy

  1. Rejestr TERYT
  2. Tadeusz Pilat: Skorowidz dóbr tabularnych w Galicyi z Wielkiem Ks. Krakowskiem. Lwów: 1890, s. 166.
  3. Alojzy Zielecki, Życie gospodarcze, W epoce autonomii galicyjskiej, w: Sanok. Dzieje miasta. Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995. s. 405.

Linki zewnętrzne[edytuj]