Równonoc wiosenna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Oświetlenie Ziemi przez Słońce w dniu równonocy (zarówno marcowej, jak i wrześniowej). Uwaga: obserwator znajduje się w płaszczyźnie równika ziemskiego, dlatego nie widać tu nachylenia płaszczyzny równika do płaszczyzny orbity.
Uproszczony schemat przedstawiający ruch obiegowy Ziemi i pory roku, zaczynając od lewego dolnego rogu: równonoc wrześniowa, przesilenie grudniowe, równonoc marcowa, przesilenie czerwcowe.
Ilustracja równonocy marcowej widzianej z płaszczyzny zbliżonej do orbity i kierunku padania promieni słonecznych

Równonoc wiosenna – na danej półkuli ziemskiej – północnej lub południowej – jest to równonoc, po nastąpieniu której Słońce przez pół roku będzie oświetlać mocniej tę półkulę a słabiej półkulę drugą. Moment równonocy wiosennej wyznacza na danej półkuli początek astronomicznej wiosny, która trwa do chwili przesilenia letniego.

Na półkuli północnej równonoc wiosenna następuje w okolicach 20/21 marca (równonoc marcowa), kiedy Słońce przechodzi przez punkt Barana. Na półkuli południowej, gdzie pory roku przesunięte są o sześć miesięcy, równonoc wiosenna ma miejsce 22/23 września (równonoc wrześniowa). W chwili gdy na jednej półkuli zachodzi zjawisko równonocy wiosennej, na drugiej jest to moment równonocy jesiennej.

Równonoc wiosenna na półkuli północnej[edytuj]

Na półkuli północnej więc równonoc wiosenna (marcowa) to moment, w którym Ziemia przekracza punkt na swojej orbicie, w którym promienie słoneczne padają prostopadle na równik i są równocześnie styczne do jej powierzchni przy biegunach, i od tej chwili przez pół roku biegun północny będzie bliżej Słońca niż biegun południowy (Słońce bardziej oświetla północną półkulę Ziemi). Inaczej mówiąc równonoc wiosenna na półkuli północnej jest momentem przecięcia przez Słońce równika niebieskiego w trakcie jego pozornej wędrówki po ekliptyce z półkuli południowej na półkulę północną.

W starym kalendarzu rzymskim równonoc wiosenna była początkiem roku (miesiąca Martius). W 155 p.n.e. przesunięto w Rzymie początek roku urzędowego na 1 stycznia.

W 325 n.e. równonoc wiosenna wypadała 21 marca i ten termin został przyjęty przez sobór nicejski do obliczania daty święcenia Wielkanocy. Niedokładność kalendarza juliańskiego spowodowała, że w XVI w. równonoc przesunęła się na 11 marca. W wyniku wprowadzenia kalendarza gregoriańskiego w 1582 i pominięcia wówczas 10 dni, termin równonocy wypada stale w okolicach 21 marca.

Święta obchodzone w tym dniu:

Daty i godziny równonocy[edytuj]

Daty i godziny równonocy w latach 2000–2025[3]
2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012
20 III,
08:35
20 III,
14:31
20 III,
20:16
21 III,
02:00
20 III,
07:49
20 III,
13:33
20 III,
19:26
21 III,
01:07
20 III,
06:48
20 III,
12:44
20 III,
18:32
21 III,
00:21
20 III,
06:14
22 IX,
19:28
23 IX,
01:04
23 IX,
06:55
23 IX,
12:47
22 IX,
18:30
23 IX,
00:23
23 IX,
06:03
23 IX,
11:51
22 IX,
17:44
22 IX,
23:19
23 IX,
05:09
23 IX,
11:05
22 IX,
16:49
2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025
20 III,
12:02
20 III,
17:57
20 III,
23:45
20 III,
05:30
20 III,
11:29
20 III,
17:15
20 III,
22:58
20 III,
04:50
20 III,
10:37
20 III,
16:33
20 III,
22:24
20 III,
04:06
20 III,
10:01
22 IX,
22:44
23 IX,
04:29
23 IX,
10:21
22 IX,
16:21
22 IX,
22:02
23 IX,
03:54
23 IX,
09:50
22 IX,
15:31
22 IX,
21:21
23 IX,
03:04
23 IX,
08:50
22 IX,
14:44
22 IX,
20:19
Równonoce marcowe podane są w czasie CET (UTC+1),
równonoce wrześniowe podane są w czasie CEST (UTC+2).

Zobacz też[edytuj]

Przypisy