Rajkowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Rajkowy
wieś
Państwo  Polska
Województwo  pomorskie
Powiat tczewski
Gmina Pelplin
Liczba ludności (2011) 1642[1]
Strefa numeracyjna 58
Kod pocztowy 83-130
Tablice rejestracyjne GTC
SIMC 0168886
Położenie na mapie gminy Pelplin
Mapa lokalizacyjna gminy Pelplin
Rajkowy
Rajkowy
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Rajkowy
Rajkowy
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa pomorskiego
Rajkowy
Rajkowy
Położenie na mapie powiatu tczewskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu tczewskiego
Rajkowy
Rajkowy
Ziemia53°57′51″N 18°42′35″E/53,964167 18,709722

Rajkowy – duża wieś kociewska w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie tczewskim, w gminie Pelplin przy drodze wojewódzkiej nr 230. Wieś jest siedzibą sołectwa Rajkowy w którego skład wchodzą również miejscowości Hilarowo, Maniowo i Ornasowo.

Wieś królewska Raykowy w 1664 roku należała do starostwa gniewskiego[2]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa gdańskiego.

Jedna z najstarszych osad pomorskich (pierwsza wzmianka z 1224). Pierwotna parafia została założona w 1282 r. przez Cystersów oliwskich. Znajdujący się we wsi gotycki kościół pw. św. Bartłomieja został zbudowany w XIV wieku, przebudowany w XVII wieku, w obecnej formie pochodzi z 1721 r. Na ścianie zakrystii na południowej elewacji świątyni znajduje się kwadratowa tarcza zegara słonecznego z czerwonego piaskowca z 1676 r. Wnętrze kościoła ma charakter barokowy. Z dawnego wyposażenia pocysterskiego zachowały się dwie gotyckie kamienne kropielnice w kruchtach (jedna granitowa z przełomu XIV i XV wieku), ołtarz barokowy z późnorenesansową figurą Św. Bartłomieja i gotycką figurą Madonny z Dzieciątkiem (przeniesiony z Pelplina) oraz dzwon „Bartłomiej“ z XV w. Wnętrze zdobi polichromia ze sceną Wniebowzięcia i wizerunkiem Boga Ojca. Drewniane domy we wsi pochodzą z przełomu XIX i XX wieku. Nieopodal wsi znajduje się grodzisko wczesnośredniowieczne, zwane „Zaklętą Górą”.

Urodził się tu Kazimierz Piechowski – polski żołnierz, więzień i uciekinier niemieckiego obozu Auschwitz-Birkenau, żołnierz AK, absolwent Politechniki Gdańskiej, w okresie stalinowskim prześladowany oraz torturowany przez Urząd Bezpieczeństwa Publicznego i skazany sądownie[3].

W Rajkowach w 2012 r. planowano budowę wielkiej elektrowni węglowej, która miała zająć położony nad Wisłą teren o pow. ok. 90-200 ha i spalać rocznie 4,5 mln ton węgla. Koszt realizacji inwestycji miał wynieść 12 mld zł, a inwestorem miała być spółka Elektrownia Północ, należąca do grupy Kulczyk Investments SA. Budowa nie została jednak zapoczątkowana na skutek odwołań od decyzji o pozwoleniu na budowę oraz decyzji środowiskowych, składanych przez mieszkańców regionu i organizacje ekologiczne. Pozwolenie na budowę zostało uchylone w lutym 2013 przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, a po ponownym jego wydaniu przez starostę tczewskiego, 30 grudnia 2015 uchylił je powtórnie wojewoda pomorski[4].

Literatura[edytuj | edytuj kod]

  • Matthias Blazek: „Beispiel eines westpreußischen Dorfes: Raikau (Rajkowy)“. W: „Wie bist du wunderschön!“ Westpreußen – Das Land an der unteren Weichsel, S. 103 ff. ibidem: Stuttgart 2012 ​ISBN 978-3-8382-0357-7

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wieś Rajkowy w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2019-10-31] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. Opis królewszczyzn w województwach chełmińskim, pomorskim i malborskim w roku 1664, wydał Józef Paczkowski, Toruń 1938, s. 35.
  3. 75 lat temu brawurowo zbiegł z Auschwitz. Nie żyje Kazimierz Piechowski, „TVN24.pl” [dostęp 2018-10-02].
  4. Ekolodzy zastopowali węglową elektrownię Północ, trojmiasto.wyborcza.pl [dostęp 2020-07-20].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]