Szamotuły (gmina)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Szamotuły
gmina miejsko-wiejska
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo

 Polska

Województwo

wielkopolskie

Powiat

szamotulski

TERYT

3024073

Burmistrz

Włodzimierz Kaczmarek

Powierzchnia

175,52 km²

Populacja (30.06.2016)
• liczba ludności


29 788[1]

• gęstość

169,7 os./km²

Nr kierunkowy

(+48) 61

Tablice rejestracyjne

PSZ

Adres urzędu:
ul. Dworcowa 26
64-500 Szamotuły
Szczegółowy podział administracyjny
Plan gminy Szamotuły
Liczba sołectw

25

Liczba miejscowości

35

Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa konturowa województwa wielkopolskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Szamotuły”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Szamotuły”
Ziemia52°37′N 16°35′E/52,611111 16,578889
Strona internetowa
Biuletyn Informacji Publicznej
Portal Polska

Szamotułygmina miejsko-wiejska w województwie wielkopolskim, w powiecie szamotulskim. W latach 1975–1998 gmina położona była w województwie poznańskim. Siedzibą gminy jest miasto Szamotuły. Gmina należy do aglomeracji poznańskiej.

Według danych z 1 stycznia 2011 roku gmina Szamotuły zajmowała następującą lokatę w skali kraju według[2]:

  • powierzchni – 481 miejsce (175,52 km²),
  • liczby ludności – 189 miejsce (29165).

Według danych z 31 grudnia 2019 roku[3] gminę zamieszkiwało 30 251 osób.

Położenie i podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

Gmina Szamotuły

Gmina i Miasto Szamotuły położone są w części wschodniej powiatu szamotulskiego oraz w środkowo-zachodniej części województwa wielkopolskiego. Gmina Szamotuły graniczy z gminami Ostroróg, Pniewy (od zachodu) Obrzycko (od północy), Oborniki (od wschodu) Rokietnica i Kaźmierz (od południa). Powierzchnia gminy wynosi 175,52 km², z tego miasto zajmuje 11,08 km². Przez obszar gminy południkowo przepływa rzeka Sama. W części płd.-wsch. znajduje się Jezioro Pamiątkowskie, stanowiące fragment rynny Kiersko-Pamiątkowskiej[4].

Sąsiednie gminy[edytuj | edytuj kod]

Sołectwa[edytuj | edytuj kod]

Gmina dzieli się administracyjnie na:

Nazwa
wsi sołeckiej
[5]
Ludność
[6]
Powierzchnia
(km²)
Gęstość zaludnienia
(osób/km²)
L. miejscowości
w sołectwie
Miejscowości w sołectwie
Baborowo 223 2,77 78 1
Baborówko 474 1
Brodziszewo 385 1
Emilianowo 44 1
Gałowo 1125 1
Gąsawy 263 2 Nowy Folwark
Jastrowo 302 2 Ostrolesie
Kąsinowo 287 1
Kępa 222 1
Koźle 353 1
Krzeszkowice 195 1
Lipnica 608 2 Czyściec
Lulinek 338 1
Mutowo 528 2 Ludwikowo
Myszkowo 217 1
Otorowo 1240 3 Mielno, Poświętne
Pamiątkowo 1224 3 Rudnik, Przecławek
Piaskowo 345 1
Piotrkówko 148 1
Przecław 413 2 Przecławek
Przyborowo 126 1
Przyborówko 181 1
Szczuczyn 298 3 Grabowiec, Twardowo
Śmiłowo 258 1
Witoldzin 160 2 Żalewo
9962 164,44 60,6 37

Klasy wielkościowe wsi[edytuj | edytuj kod]

Do największych wsi na terenie gminy należą: Otorowo (1240), Pamiątkowo (1224) i Gałowo (1125 osoby).

  • Średnia liczba mieszkańców wsi sołeckiej398 mieszkańców / sołectwo
  • Średnia liczba mieszkańców jednostki wiejskiej269 mieszkańców / miejscowość
Wielkość wsi
rodzaj przedział ludnościowy ilość wsie sołeckie
bardzo duże pow. 1000 mieszk. 3 Otorowo, Pamiątkowo, Gałowo
duże 501-1000 mieszk. 2 Lipnica, Mutowo
średnie 301-500 mieszk. 7 Baborówko, Przecław, Brodziszewo, Koźle, Piaskowo, Lulinek, Jastrowo
małe 150-300 mieszk. 10 Szczuczyn, Kąsinowo, Gąsawy, Śmiłowo, Baborowo, Kępa, Myszkowo, Krzeszkowice, Przyborówko, Witoldzin,
bardzo małe pon. 150 mieszk. 3 Piotrkówko, Przyborowo, Emilianowo

Struktura powierzchni[edytuj | edytuj kod]

Według danych z roku 2002[7] gmina Szamotuły ma obszar 175,07 km², w tym:

  • użytki rolne: 75%
  • użytki leśne: 14%

Gmina stanowi 15,68% powierzchni powiatu.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Według danych z 31 grudnia 2010 r. gmina liczyła 29165 mieszkańców[8]:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
Jednostka osób % osób % osób %
Populacja 29165 100 15102 51,8 14163 48,2
Gęstość zaludnienia
[mieszk./km²]
166 86 81
  • Piramida wieku mieszkańców gminy Szamotuły w 2014 roku[1].


Piramida wieku Gmina Szamotuly.png

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

zabytki Lista ważniejszych zabytków gminy, z podziałem na poszczególne miejscowości[9].

  • Baborówko – zespół pałacowy i folwarczny, 2 poł. XIX w.,
  • Gałowo – zespół pałacowy, poł. XIX w.,
  • Gąsawy – zespół dworski, XIX/XX w.,
  • Lipnica – zespół dworski, XVIII/XIX w.,
  • Myszkowo – zespół dworski, 1 poł. XIX w.,
  • Otorowo:
    • kościół par. pw. Wszystkich Świętych, 1 poł. XVI w.,
    • zespół pałacowy, 1 poł. XVIII w.,
  • Pamiątkowo – park dworski, XIX w.,
  • Piaskowo – zespół willi, 1897 r.,
  • Szamotuły:
    • historyczny układ urbanistyczny – XIV-XX w.,
    • kościół par. pw. św. Stanisława Biskupa, ul. Kapłańska, 1423 r.,
    • zespół klasztorny reformatów, ul. Dworcowa, 2 poł. XVII w.,
    • zespół zamkowy, XVI-XIX w.,
    • dom, ul. Braci Czeskich 8, szach., XIX w.,
    • dom, Rynek 10, poł. XIX w.,
    • dom, Rynek 14, po 1826 r.,
    • dom, pl. Sienkiewicza 23, 2 poł. XIX w.,
    • budynek chłodni z lodownią, na terenie d. rzeźni, ul. Wodna 3, 1907 r.,

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Gmina Szamotuły w liczbach, Polska w liczbach [dostęp 2016-03-17] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2013 r.. „Powierzchnia i Ludność w Przekroju Terytorialnym”, 2013-07-26. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny. ISSN 1505-5507. 
  3. Gmina Szamotuły w liczbach, Polska w liczbach [dostęp 2020-11-20] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  4. RAPORT O STANIE MIASTA I GMINY SZAMOTUŁY, Szamotuły 2001, s. 12.
  5. Wykaz sołectw w Gminie Szamotuły (BIP).
  6. GUS – Ludność wg PESEL (2009).
  7. Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset. regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
  8. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2010 r.), Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 10 czerwca 2011, ISSN 1734-6118.
  9. Rejestr zabytków nieruchomych – województwo wielkopolskie, Narodowy Instytut Dziedzictwa, 30 września 2021, s. 212–214 [dostęp 2012-03-05].