TED (konferencja)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
TED
Technology, Entertainment and Design
TEDTechnology, Entertainment and Design
TEDTechnology, Entertainment and Design
Michael Pollan podczas TED 2007
Założyciel(e) Richard Saul Wurman, Harry Marks
Data założenia 1984
Siedziba Nowy Jork (Stany Zjednoczone)
Vancouver (Kanada)
Strona internetowa

TED (Technology, Entertainment and Design - Technologia, Rozrywka i Design) – marka serii konferencji naukowych organizowana przez amerykańską fundację non-profit Sapling Foundation. Jej celem jest popularyzacja – jak głosi motto – „idei wartych propagowania[1][2][3]”.

Historia[edytuj]

Pierwsza konferencja odbyła się w 1984 roku i mimo prelekcji Benoîta Mandelbrota, urodzonego w Polsce znanego francuskiego matematyka, nie odniosła sukcesu finansowego[4][5]. W 1990 roku kolejna konferencja pod tą nazwą odbyła się w Monterey w Kalifornii i od tego czasu jest wydarzeniem organizowanym corocznie. Początkowo miała głównie technologiczny profil, ze względu na bliskość Doliny Krzemowej. Obecnie jej tematyka dotyczy także nauki oraz kultury, ale prezentowane są także prelekcje dotyczące innych dziedzin życia człowieka[6][7].

Fundacja należąca do byłego dziennikarza komputerowego i wydawcy Chrisa Andersona kupiła konferencje w 2000 roku[8][9], zaś on sam stał się głównym kuratorem organizacji po konferencji w 2002 roku[10]. Od 2009 do 2014 roku główna konferencja TED odbywała się w Long Beach i Palm Springs, następnie przeniesiono ją do Vancouver w Kanadzie[11]. Od czerwca 2006 roku prelekcje są udostępniane online na licencji Creative Commons na stronie www oraz kanale YouTube, gdzie TED udostępnił ponad 2.100 prelekcji, oglądanych w sumie ponad miliard razy[12].

W 2006 roku wstęp na konferencję kosztował 4.400 dolarów, a w 2007 roku wprowadzono system corocznej opłaty w wysokości 6.000 dolarów, na którą składa się między innymi udział w konferencji i różnego rodzaju materiały dodatkowe[13], aczkolwiek W biurach TED w Nowym Jorku i Vancouver pracuje około 140 osób[14].

Konferencja[edytuj]

Każdy mówca dostaje maksymalnie 18 minut, aczkolwiek większość prelegentów wystarcza mniej czasu, a najdłuższa zarejestrowana prelekcja TED ma ponad 35 minut[15]. Wśród najważniejszych uczestników było wielu wybitnych naukowców, polityków, przedsiębiorców i działaczy społecznych, m.in.: Gordon Brown[16][17], Bill Clinton[18], Richard Dawkins[19][20], Jimmy Wales[21], Bill Gates[22][23][24][25][26], Jane Goodall[27][28], Stephen Hawking[29], Naomi Klein[30], Colin Powell[31],Edward Snowden[32], Monica Lewinsky[33]. Wśród prelegentów było też wiele laureatów Nagrody Nobla[34]. Pierwszym Polakiem na konferencji TED był Jacek Utko (2009)[35].

TED Global[edytuj]

W 2005 roku utworzono zorientowaną bardziej na sprawy ogólnoświatowe, niż wyłącznie amerykańskie siostrzaną konferencję TED Global, która corocznie odbywa się w innym miejscu na świecie. Do tej pory odbyła się ona między innymi w Wielkiej Brytanii, Tanzanii, Szkocji i Brazylii. Europejskim dyrektorem TED i kuratorem TED Global jest Szwajcar, Bruno Giussani[36][37].

TEDx[edytuj]

Konferencje TEDx są niezależne od TED, jednak stosują format tej konferencji. Mogą zostać zorganizowane przez kogokolwiek, kto otrzyma bezpłatną licencję od organizacji oraz będzie stosował się do ściśle określonych reguł[38]. Konferencje nie mogą przynosić zysków, a koszty pokrywać mogą opłaty za wstęp lub sponsorzy[39]. Prelegenci nie otrzymują wynagrodzenia i zgadzają się na publikację nagrania na koncie TEDx w portalu YouTube na licencji takiej samej, jak prelekcje TED oraz na ewentualny montaż nagrania i emisję na stronie TED.com. W 2011 roku rozpoczęto program "TEDx in a Box", który wspiera organizatorów konferencji w krajach rozwijających się.

TEDxYouth[edytuj]

Konferencje TEDxYouth są niezależnym programem stworzonym przez TED dla uczniów gimnazjów i liceów. Na konferencji TEDxYouth występują prelegenci w podobnym wieku, co słuchacze, mogą być także prezentowane prelekcje TED[40]. Konferencje TEDxYouth miały miejsce między innymi w Warszawie[41][42].

TEDxKids[edytuj]

Konferencje TEDxKids są niezależnym programem skierowanym do uczniów szkół podstawowych, zorganizowanym podobnie do TEDxYouth. W Polsce miało miejsce kilka konferencji spod znaku TEDxKids, między innymi w Gdańsku[43][44] i Krakowie[45].

TEDxWoman[edytuj]

Konferencje TEDxWoman są programem podobnym do TEDx, ale zorientowanym bardziej na sprawy kobiet, które są większością zarówno prelegentów, jak i publiczności. Bardzo często łączone są z transmisją z TEDWoman, konferencji organizowanej w Kalifornii. Polska konferencja tego typu miała miejsce w Warszawie[46].

W styczniu 2014 roku biblioteka TEDx zawierała 30.000 prelekcji z ponad 130 krajów, w tym Polski[47].

TED Prize[edytuj]

Od 2005 roku przyznawane są nagrody TED Prize, do 2009 roku laureaci otrzymywali trzy po 100 tys. dolarów, a od 2010 roku zwycięzcy wręczano jedną w wysokości 300 tys. dolarów (od 2013 roku nagroda wynosi milion dolarów)[48]. Ich celem jest umożliwienie realizacji projektu mającego zmienić świat[49]. Laureatami nagrody w poprzednich latach byli między innymi Bono w 2005 roku[50], Bill Clinton w 2007 roku[51] i Jamie Olivier w 2010 roku[52].

TED Fellows[edytuj]

Wprowadzony pierwotnie podczas konferencji TEDAfrica w 2007 roku program TED Fellows, składa się z dwóch części. Przed każdą konferencją TED i TEDGlobal organizacja wybiera 20 Fellows (stypendystów) z ponad 1200 zgłoszeń. Status Fellow otrzymuje się na rok, jednakże 15 Fellows przed rozpoczęciem konferencji w roku kolejnym otrzymuje na dwa lata status TED Senior Fellow.

Wybór stypendystów oparty jest nie na ich stopniu naukowym, ale dokonaniach i planach na przyszłość[53]. Poza bezpłatnym uczestnictwem w konferencji członkowie tego gremium mają możliwość wygłoszenia dzień przed główną częścią konferencji własnej prelekcji, które oznacza się jako "TED Fellow" lub "TED Univeristy". Część z prelekcji jest następnie publikowana na stronie TED[54].

TEDMED[edytuj]

TEDMED to doroczna konferencja skupiająca się na zdrowiu i medycynie, działająca niezależnie od TEDa na podstawie bezpłatnej licencji.

Marka TEDMED została stworzona w 1998 przez Rickiego Wurmana. Po 10 latach jej nieaktywności sprzedano ją przedsiębiorcy Markowi Hodoshowi, który wykorzystując ją zorganizował konferencje w San Diego w październiku 2009 roku, z której materiały ukazały się na stronie TED[55]. Rok później zorganizowano drugą edycję[56].

W 2011 roku Jay Walker za 16 milionów dolarów kupił TEDMED i przeniósł konferencję do Waszyngtonu, gdzie wciąż się odbywa[57].

TEDBooks[edytuj]

Książki z serii TEDBooks zawierają opisy ważnych idei, jednakże są tak krótkie, by można było je przeczytać na raz. Serię uruchomiono we wrześniu 2014 roku[58]. Aktualnie wydano jedenaście książek[59][60][61].

TED-Ed Clubs[edytuj]

Kluby TED-Ed to inicjatywa stworzona w celu dania młodym ludziom (w wieku od 8 do 18 lat) możliwości podzielenia się ze swoimi rówieśnikami lub innymi ludźmi przemyśleniami na temat, którym się interesują, poprzez wygłoszenie prelekcji w formacie TED. Organizacja zapewnia klubom TED bezpłatne programy działania oraz wsparcie[62][63]. W Polsce takie kluby istnieją między innymi w Legnicy[64].

Open Translation Project[edytuj]

Open Translation Project (OTP, Otwarty projekt tłumaczeniowy) został uruchomiony w maju 2009 roku w celu "dotarcia do 4,5 miliarda ludzi, którzy nie znają angielskiego", jak stwierdził Chris Anderson[65]. OTP zajmuje się tworzeniem napisów w różnych językach do prelekcji TED i TED-Ed wygłoszonych w języku angielskim, a także transkrypcją i tłumaczeniem na język angielski prelekcji tworzonych w innych językach. W chwili uruchomienia programu dostępne było 300 tłumaczeń różnych prelekcji dokonanych przez 200 wolontariuszy w 40 językach[66]. Do końca 2014 roku stworzono ponad 70.000 tłumaczeń w 107 językach[67]. Aktualnie (luty 2016) działa 110 grup językowych mających 20.300 członków, które wykonały 87.000 tłumaczeń[68].

W ramach OTP działa polska grupa językowa, która wykonała (stan na luty 2016) ponad 1.800 tłumaczeń oraz śląska grupa językowa, która wykonała jedno tłumaczenie[69][70][71].

Przypisy[edytuj]

  1. TEDxKraków - About, „tedxkrakow.com”, tedxkrakow.com [dostęp 2016-02-13].
  2. O TED – TEDx Ostrołęka, „tedxostroleka.pl”, tedxostroleka.pl [dostęp 2016-02-13].
  3. O TEDx | TEDxKoninED, „www.tedxkonined.pl”, www.tedxkonined.pl [dostęp 2016-02-13].
  4. Virginia Hefferman: Confessions of a TED addict (ang.). The New York Times, 23 stycznia 2009. [dostęp 2010-07-12].
  5. History of TED | Our Organization | About | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  6. Here's Why TED and TEDx are So Incredibly Appealing (infographic), „Forbes”, Forbes [dostęp 2016-02-13].
  7. TED, „Mashable”, Mashable [dostęp 2016-02-13].
  8. How TED works | Our Organization | About | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  9. Heroes & Villains: TED, Future and NY Daily News, „Flashes & Flames”, Flashes & Flames [dostęp 2016-02-13] (ang.).
  10. ChrisCh. Anderson ChrisCh., TED's nonprofit transition, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  11. TED Coming To Canada, „The Huffington Post”, The Huffington Post [dostęp 2016-02-13].
  12. Strona informacyjna kanału TED – YouTube (ang.). youtube.com.
  13. Application tips | Conferences | Attend | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  14. Who we are | Our Organization | About | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  15. EdwardE. Snowden EdwardE., Here's how we take back the Internet, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  16. GordonG. Brown GordonG., Global ethic vs. national interest, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  17. GordonG. Brown GordonG., Wiring a web for global good, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  18. BillB. Clinton BillB., My wish: Rebuilding Rwanda, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  19. RichardR. Dawkins RichardR., Growing up in the universe, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  20. RichardR. Dawkins RichardR., Why the universe seems so strange, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  21. JimmyJ. Wales JimmyJ., The birth of Wikipedia, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  22. BillB. Gates BillB., Innovating to zero!, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  23. BillB. Gates BillB., The next outbreak? We’re not ready, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  24. BillB. Gates BillB., Mosquitos, malaria and education, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  25. BillB. Gates BillB., Teachers need real feedback, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  26. BillB. Gates BillB., How state budgets are breaking US schools, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  27. JaneJ. Goodall JaneJ., How humans and animals can live together, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  28. JaneJ. Goodall JaneJ., What separates us from chimpanzees?, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  29. StephenS. Hawking StephenS., Questioning the universe, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  30. NaomiN. Klein NaomiN., Addicted to risk, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  31. ColinC. Powell ColinC., Kids need structure, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  32. EdwardE. Snowden EdwardE., Here's how we take back the Internet, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  33. MonicaM. Lewinsky MonicaM., The price of shame, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  34. TED Speakers | TED.com, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  35. Jacek Utko: Newspaper designer (ang.). W: Speakers [on-line]. TED, 2009. [dostęp 2010-09-28].
  36. Past TEDs | Conferences | About | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  37. CaroleC. Cadwalladr CaroleC., TEDGlobal 2012: 'The more you give away the more you get back', „The Guardian”, 23 czerwca 2012, ISSN 0261-3077 [dostęp 2016-02-13] (ang.).
  38. StephanieS. Rosenbloom StephanieS., A Conference Makes Learning Free (and Sexy), „The New York Times”, 24 września 2010, ISSN 0362-4331 [dostęp 2016-02-13].
  39. TEDx Rules | Before you start | Organize a local TEDx event | Participate | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  40. TEDXYouth | Search Results | TED.com, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  41. https://www.ted.com/tedx/events/5704 [dostęp 2016-02-13]
  42. http://warszawa.naszemiasto.pl/artykul/tedxyouth-warsaw-pierwsza-taka-konferencja-w-warszawie,1066185,art,t,id,tm.html [dostęp 2016-02-13]
  43. http://www.malygeniusz.org/tedxkids-i-maly-geniusz/ [dostęp 2016-02-13]
  44. http://di.com.pl/ruszyly-zapisy-dla-publicznosci-na-tedxkids-at-przymorze-50898 [dostęp 2016-02-13]
  45. TEDxKraków - Inspiring people who are up to something, „tedxkrakow.com”, tedxkrakow.com [dostęp 2016-02-13].
  46. TEDxWarsawWomen 2015, „TEDxWarsawWomen 2015”, TEDxWarsawWomen 2015 [dostęp 2016-02-13] (ang.).
  47. TED | TEDx Events | TEDxTalks, „tedxtalks.ted.com”, tedxtalks.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  48. TED Prize | Participate | TED, „www.tedprize.org”, www.tedprize.org [dostęp 2016-02-13].
  49. TED 2008 / Day 2: Dave Eggers and Tutoring, Neil Turok and the next African Einstein, Karen Armstrong and the Charter for Compassion, „The Huffington Post”, The Huffington Post [dostęp 2016-02-13].
  50. http://www.tedprize.org/2005-winners/
  51. http://www.tedprize.org/2007-winners/
  52. http://www.tedprize.org/jamie-oliver/
  53. Application tips | Apply to be a TED Fellow | TED Fellows Program | Participate | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  54. Wired meets 2011's TED Fellows (Wired UK), „Wired UK”, Wired UK [dostęp 2016-02-13].
  55. TEDMED: a new partnership, „TED Blog”, TED Blog [dostęp 2016-02-13].
  56. https://www.youtube.com/watch?v=ZX0culYjU_A
  57. TEDMED Sold to Jay Walker, Richard Saul Wurman Says Adios |, „Medgadget”, Medgadget [dostęp 2016-02-13] (ang.).
  58. TED Books | Read | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  59. TED Books | Read | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  60. ZakZ. Ebrahim ZakZ., HannahH. Fry HannahH., PicoP. Iyer PicoP., Ted Books Box Set: The Completist: The Terrorist's Son, the Mathematics of Love, the Art of Stillness, the Future of Architecture, Beyond Measure, Jud, wyd. Box edition, Simon & Schuster/ Ted, 8 grudnia 2015, ISBN 9781501139130 [dostęp 2016-02-13] (ang.).
  61. About TED Books | Programs & Initiatives | About | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  62. http://support.ed.ted.com/customer/portal/topics/523862-ted-ed-clubs/articles [dostęp 2016-02-13]
  63. Lessons Worth Sharing | TED-Ed, „ed.ted.com”, ed.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  64. Hubert, Ted-Ed Club Connect, „www.5lo.legnica.pl”, www.5lo.legnica.pl [dostęp 2016-02-13].
  65. TED Open Translation Project | Programs & Initiatives | About | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  66. JimmyJ. Wales JimmyJ., The birth of Wikipedia, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  67. Dashboard - TED | Amara, „www.amara.org”, www.amara.org [dostęp 2016-02-13].
  68. TED Open Translation Project | Programs & Initiatives | About | TED, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  69. Browse TED Talks | TED.com, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  70. Browse TED Talks | TED.com, „www.ted.com”, www.ted.com [dostęp 2016-02-13].
  71. Silesian, the 103rd language on TED.com, and the story behind it, „TED Blog”, TED Blog [dostęp 2016-02-13] (ang.).

Linki zewnętrzne[edytuj]