Ulica Bagno w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Flag of Warsaw.svg Warszawa
ulica
Bagno
Śródmieście Północne
Przebieg
Ikona ulica początek T.svg ul. Zielna
Ikona ulica koniec T.svg ul. R. Wallenberga/plac Grzybowski
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
ulica Bagno
ulica Bagno
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
ulica Bagno
ulica Bagno
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
ulica Bagno
ulica Bagno
Ziemia 52°14′07,9″N 21°00′15,9″E/52,235528 21,004417
Ulica Bagno w latach 30. XX wieku

Ulica Bagno – jedna z ulic warszawskiego Śródmieścia, biegnąca od ul. Zielnej do placu Grzybowskiego i ul. Raoula Wallenberga.

Historia[edytuj]

Pierwotnie ulica Bagno stanowiła fragment ciągu ulic Wiejskiej, Brackiej i Zgoda, dawnego traktu z Ujazdowa do Grzybowa.

Ulica została wytyczona w XVIII wieku na terenie po osuszonych mokradłach[1]. Nazwa ulicy została nadana w 1770 i jest przykładem (podobnie jak m.in. ulicy Topiel) odzwierciedlenia w nazwie ulicy jej położenia topograficznego, czy też ogólnych cech charakterystycznych. Do wybuchu II wojny światowej łączyła plac Grzybowski z ulicą Świętokrzyską.

Od połowy XIX wieku aż do II wojny światowej przy ulicy działało targowisko ze starzyzną i żelastwem, nazywane Pociejowem. W okresie międzywojennym ulicę Bagno zamieszkiwała głównie ludność żydowska.

W listopadzie 1940 ulica w całości znalazła się w granicach warszawskiego getta. W marcu 1941 z dzielnicy zamkniętej została wyłączona parzysta (wschodnia) strona ulicy Bagno, a mur getta został przesunięty na jej środek[2]. Ulica wraz z całym tzw. małym gettem została włączona do „aryjskiej” części miasta w sierpniu 1942.

W 1962 zapadła decyzja Krajowej Rady Narodowej o wyburzeniu całej zabudowy ulicy; na jej miejscu powstało zaprojektowane przez Bohdana Gniewiewskiego i Jana Bogusławskiego blokowisko Grzybów I, zaś na placu Grzybowskim zlikwidowano ruch tramwajowy. Bieg ulicy został zmieniony w 1965 przy budowie osiedla[3]. Ulica stała się ślepym zaułkiem placu Grzybowskiego, biegnącym od placu Grzybowskiego w stronę ulicy Zielnej.

W czasach PRL ulica Bagno, choć mała, dała nazwę całemu kwartałowi kamienic i przyległych do niego, od strony ul. Świętokrzyskiej, pawilonów handlowych (obszar ulic Bagno, Zielnej i Próżnej oraz placu Grzybowskiego), będącemu rzadkim w powojennej Warszawie skupieniem w jednym miejscu tak dużej liczby małych, prywatnych sklepów, warsztatów rzemieślniczych i sprzedawców ulicznych. W kawiarence w pawilonach (obecnym barze) zbierali się tzw. cinkciarze – była ona głównym ośrodkiem nielegalnego wówczas handlu walutami. Jeśli czegoś w lewobrzeżnej Warszawie nie można było zdobyć w państwowym handlu, to ostatnia nadzieja była właśnie w Bagnie: było ono odpowiednikiem bazaru Różyckiego, znajdującego się w prawobrzeżnej części miasta (jednak nie było otwartym targowiskiem).

Obecną zabudowę ulicy Bagno stanowią m.in. trzy wieżowce mieszkaniowe, powstałe w latach 60. Mają numery 3, 5 i 7 – w samej numeracji widoczny już jest brak przedwojennej zabudowy. Budynki te są usytuowane od strony ulicy Świętokrzyskiej. Pierwotnie były zaplanowane jako hotele robotnicze, ale zostały wybudowane jako bloki mieszkalne.

Ulica w kulturze masowej[edytuj]

  • W powieści Zły (1955) Leopolda Tyrmanda przy ulicy znajdowały się magazyny Spółdzielni Pracy „Woreczek”, będącej przykrywką dla organizacji przestępczej kierowanej przez Filipa Merynosa, wraz z kryjówką obywatela Kudłatego[4].
  • Ulicę Bagno można także zobaczyć w jednej ze scen filmu Stanisława Barei pt. Miś.

Otoczenie[edytuj]

Przypisy

  1. Kwiryna Handke: Dzieje Warszawy nazwami pisane. Warszawa: Muzeum Historyczne m.st. Warszawy, 2011, s. 136. ISBN 978-83-62189-08-3.
  2. Paweł E. Weszpiński, Mapa 1: Getto warszawskie przed wielką akcją likwidacyjną [w:] Barbara Engelking, Jacek Leociak: Getto warszawskie. Przewodnik po nieistniejącym mieście. Warszawa: Stowarzyszenie Centrum Badań nad Zagładą Żydów, 2013. ISBN 978-83-63444-27-3.
  3. Encyklopedia Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1994, s. 40. ISBN 83-01-08836-2.
  4. Leopold Tyrmand: Zły. Warszawa: Wydawnictwo Czytelnik, 1990, s. 554. ISBN 83-07-01982-6.

Bibliografia[edytuj]