Atopowe zapalenie skóry
Z Wikipedii
 |
Atopowe zapalenie skóry |
| dermatitis atopica, eczema atopicum, neurodermitis | |
| ICD-10 |
L20
|
| L20.0 Świerzbiączka skazowa Besniera | |
| L20.8 Inne atopowe zapalenia skóry | |
| L20.9 Atopowe zapalenie skóry, nie określone | |
Atopowe zapalenie skóry, AZS (ang. atopic dermatitis, łac. dermatitis atopica) - genetycznie uwarunkowana reakcja, polegającą na nieprawidłowej odpowiedzi immunologicznej na małe dawki antygenów, w wyniku której dochodzi do nadmiernego wytwarzania przeciwciał IgE skierowanych głównie przeciwko tym alergenom. Termin wprowadzony przez Coca i Cooke'a w 1923, gr. ατοπία, zwane też egzemą, wypryskiem atopowym, a niegdyś świerzbiączką (łac. prurigo) Besniera, wypryskiem alergicznym lub alergicznym zapaleniem skóry jest chorobą zaliczaną do chorób atopowych.
Osoby z atopią reagują w sposób chorobowy na styczność z pospolitymi substancjami otaczającego środowiska, nieszkodliwymi dla osób zdrowej populacji. Wśród atopików obserwuje się zwiększenie reakcji chorobowych w przypadku zetknięcia niektórych syntetyków ( guma, lateks, kleje itd.) ze skórą.
Cecha ta może ujawnić się pod postacią tzw. chorób atopowych:
- astmy oskrzelowej,
- atopowego zapalenia skóry (AZS),
- sezonowego lub przewlekłego alergicznego nieżytu nosa,
- pokrzywki,
- alergicznego zapalenia spojówek.
Niektórzy zaliczają atopowe zapalenie skóry również do chorób psychosomatycznych[1][2][3][4].
Spis treści |
[edytuj] Etiopatogeneza
Skóra chorego pod wpływem substancji drażniących (mydło, rozpuszczalniki), alergenów (roztocze, sierść) lub pewnych pokarmów (jajka, mleko, białko pszenicy, czekolada, truskawki), traci barierę ochronną zbudowaną z lipidów (tzw. płaszcz lipidowy) i pada ofiarą innych szkodliwych substancji pochodzenia zewnętrznego.
[edytuj] Objawy i przebieg
Głównymi objawami atopowego zapalenia skóry są zaczerwienienie i suchość skóry, jej swędzenie i skłonność do nawrotowych zakażeń bakteryjnych. Zmiany najczęściej lokalizują się na zgięciach łokciowych i kolanowych, na twarzy i szyi, ale mogą obejmować całe ciało (patrz: erytrodermia). Atopowemu zapaleniu skóry często towarzyszą również inne schorzenia atopowe: astma oskrzelowa, sezonowy lub przewlekły katar sienny oraz alergiczne zapalenie spojówek.
Choroba ma przebieg wieloletni z okresami kiedy objawy są mniej lub bardziej nasilone. W przebiegu choroby ma znaczenie stres emocjonalny, który sam nie jest bezpośrednią przyczyną objawów, ale poprzez wpływ układu nerwowego może stać się czynnikiem wyzwalającym objawy u osoby chorej.
[edytuj] Rozpoznanie
Opracowano kryteria rozpoznawcze AZS (kryteria Hannifina-Rajki).
- Kryteria większe
- świąd
- typowe umiejscowienie
- przewlekły i nawrotowy przebieg
- atopia u chorego lub w wywiadzie rodzinnym
- Kryteria mniejsze
- suchość skóry (xerosis)
- rogowacenie przymieszkowe (keratosis pilaris) i/lub rybia łuska (ichthyosis)
- natychmiastowe odczyny skórne
- podwyższone stężenie IgE w surowicy
- początek w dzieciństwie
- skłonność do nawrotowych zakażeń skóry
- zaćma
- nietolerancja wełny
- nietolerancja pokarmów
- zaostrzenia po stresach psychicznych
- biały dermografizm
Do rozpoznania AZS wystarczające jest spełnienie 3 spośród 4 głównych kryteriów; mniejsze kryteria mają znaczenie uzupełniające.
[edytuj] Różnicowanie
Atopowe zapalenie skóry bywa mylone z łuszczycą. Inne jednostki chorobowe wymagające różnicowania z AZS to świerzbiączka objawowa (prurigo symptomatica) i świerzbiączka letnia (prurigo aestivalis).
[edytuj] Leczenie
[edytuj] Leczenie przyczynowe
Jeśli można stwierdzić czynniki uczulające, leczenie polega na eliminacji ich z otoczenia lub pokarmów chorego. Można podejmować próby odczulania.
[edytuj] Leczenie objawowe
- środki przeciwhistaminowe
- kortykosteroidy ogólnie w okresie zaostrzeń i miejscowo w postaci maści, z unikaniem zaróbki lanolinowej (chorzy często są na nią wrażliwi)
- leki immunosupresyjne (np. cyklosporyna A, takrolimus, pimekrolimus)
- pielęgnacja i natłuszczanie skóry
[edytuj] Bibliografia
- Stefania Jabłońska, Sławomir Majewski Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową PZWL 2005, ISBN 83-200-3367-5.
- Andrzej Szczeklik (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków, 2005, ISBN 83-7430-031-0
Przypisy
- ↑ http://sciencelinks.jp/j-east/article/199911/000019991199A0356122.php
- ↑ http://www.scielo.br/pdf/rprs/v28n1/en_v28n1a10.pdf
- ↑ Smulevich AB., Ivanov OL., L'vov AN., Dorozhenok IIu. [Psychodermatology: current state of the problem] „Zhurnal nevrologii i psikhiatrii imeni S.S. Korsakova / Ministerstvo zdravookhraneniia i meditsinskoĭ promyshlennosti Rossiĭskoĭ Federatsii, Vserossiĭskoe obshchestvo nevrologov [i] Vserossiĭskoe obshchestvo psikhiatrov”. 11 (104), ss. 4–13 (2004). PMID 15581030.
- ↑ Buske-Kirschbaum A., Geiben A., Hellhammer D. Psychobiological aspects of atopic dermatitis: an overview. „Psychotherapy and psychosomatics”. 1 (70). Ss. 6–16. PMID 11150933.
