Konstanty Laszczka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Konstanty Laszczka
Konstanty Laszczka by Leon Wyczółkowski (1901-1902).jpg
Konstanty Laszczka
Imiona i nazwisko Konstanty Laszczka
Data i miejsce urodzenia 3 września 1865
Makówiec Duży
Data i miejsce śmierci 23 marca 1956
Kraków
Narodowość polska
Dziedzina sztuki malarstwo, rzeźbiarstwo
Styl symbolizm, impresjonizm
Muzeum artysty Muzeum im. Konstantego Laszczki w Dobrem
Odznaczenia
Złoty „Wawrzyn Akademicki”
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
popiersie Marcelego Guyskiego na elewacji Pałacu Sztuki w Krakowie autorstwa Konstantego Laszczki

Konstanty Laszczka (ur. 3 września 1865 w Makówcu Dużym, zm. 23 marca 1956 w Krakowie) – rzeźbiarz, malarz, grafik, profesor i rektor ASP w Krakowie.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z biednej, wielodzietnej rodziny chłopskiej z Mazowsza. Był synem karczmarza Antoniego Laszczki i Katarzyny z domu Kupiec. Kształcił się w szkole elementarnej w Dobrem. W dziedzinie sztuk plastycznych był samoukiem.

Przypadkowe odkrycie jego talentu przez rodzinę ziemiańską Ostrowskich spowodowało, że w 1885 otrzymał możliwość studiów w Warszawie pod kierunkiem Jana Kryńskiego i Ludwika Pyrowicza. Później otrzymał stypendium Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych i dzięki niemu udał się w 1891 do Paryża.

We Francji był studentem Akademii Juliana i École des Beaux-Arts. Kształcił się pod opieką: Antoine’a Mercié, Alexandre’a Falguiere’a i Jeana-Léona Gérôme’a. Był też zaangażowany w ruch artystyczny polonii francuskiej. Prowadził skromną pracownię.

W 1897 powrócił do Polski i został nauczycielem w Warszawie. Ożenił się z Marianną Strońską. W 1899 na zaproszenie Juliana Fałata osiadł w Krakowie, gdzie w latach 1900–1935 był kierownikiem katedry rzeźby, a od 1905 roku profesorem zwyczajnym Akademii Sztuk Pięknych. W 1911 roku mianowano go rektorem Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie.

Przyjaźnił się ze Stanisławem Wyspiańskim i Leonem Wyczółkowskim. Był jednym z założycieli Towarzystwa Artystów Polskich Sztuka. Jego uczniami byli m.in.: Bolesław Biegas, Xawery Dunikowski, Ludwik Konarzewski, Franciszek Mączyński, Ignacy Zelek, Olga Niewska i Ludwik Puget.

W 1935 w proteście wobec utworzenia obozu w Berezie Kartuskiej zrezygnował ze stanowiska pedagoga na ASP w Krakowie. W 1937 został odznaczony Złotym Wawrzynem Akademickim Polskiej Akademii Literatury za zasługi dla polskiej sztuki w ogóle[1].

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

W latach 1898-1911 żonaty z Marianną Heleną Strońską. Doczekał się czwórki dzieci. Jego najstarszy syn Bogdan Laszczka był architektem i działaczem Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, drugi - Czesław Laszczka, lekarzem. Córki - Jadwiga Wierzbiańska była harcmistrzynią i przedwojenną Naczelniczką Harcerek ZHP, a Janina Murczyńska - harcmistrzynią ZHP i nauczycielką.

Konstanty Laszczka pochowany jest w Krakowie na Cmentarzu Rakowickim.

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

W swojej twórczości artystycznej Konstanty Laszczka wzorował się na dziełach Augusta Rodina. Zajmował się przede wszystkim rzeźbą, ale też malował portrety, wykonywał medale, medaliony portretowe oraz plakiety okolicznościowe. W późnym okresie swojej twórczości interesował się ceramiką o tematyce religijnej, folklorystycznej i animalistycznej. Wyrzeźbił popiersie Fryderyka Chopina w Akademii Muzycznej w Krakowie.

Miejsca pamięci i pomniki[edytuj | edytuj kod]

Konstanty Laszczka został upamiętniony pomnikami w Dobrem i w Makówcu. W Dobrem istnieje również społeczne Muzeum im. Konstantego Laszczki oraz szkoła podstawowa jego imienia[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Rocznik Polskiej Akademii Literatury 1937–1938, Warszawa 1939, s. 175.
  2. Szkoła Podstawowa im. Konstantego Laszczki w Dobrem, dostęp 24 lutego 2013 r.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]