Krzyż Wojenny (Norwegia)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Krzyż Wojenny
Krigskorset
Awers
Awers
Baretka
Baretka z mieczem
Baretka
Baretka bez miecza
Ustanowiono 23 maja 1941

Krzyż Wojenny (norw. Krigskorset lub Krigskrossen) – najwyższe odznaczenie Królestwa Norwegii.

Historia i insygnium[edytuj | edytuj kod]

Odznaczenie – właściwie nie order, lecz jednoklasowy medal, posiadający najwyższą rangę wśród odznaczeń norweskich, zostało ustanowione przez króla Haakona VII 23 maja 1941 i nadawane było zarówno wojskowym jak cywilom, Norwegom czy cudzoziemcom, za wyjątkowe zasługi w czasie wojny, jak osobiste męstwo czy skuteczne dowodzenie jednostkami wszystkich rodzajów broni, szczególnie za "wybitną działalność dla sprawy i niepodległości Norwegii w wojennych czasach". Niedługo przed powrotem króla i rządu do ojczyzny zmieniono 18 maja 1945 statuty, ustanawiając Krzyż Wolności Haakona VII nadawany głównie cywilom i ograniczając nadania Krzyża Wojennego (opatrzonego od tej chwili mieczem na wstążce) do zasług wyłącznie wojennych. Krzyż może być nadawany wielokrotnie, ponowne nadania oznacza się ilością mieczy na wstążce.

Oznaką odznaczenia jest wykonany w brązie nieemaliowany krzyż grecki typu tzw. krzyż trójlistny. W medalionie środkowym awersu znajduje się ukoronowany herb państwowy Norwegii, rewers jest gładki, bez napisów. Zawieszką jest brązowy wieniec laurowy. Odznaczenie noszone jest na czerwonej wstążce z biało-niebiesko-białym paskiem środkowym (barwy narodowe Norwegii).

Od 1941 do tej chwili krzyż nadano 288 razy (w tym udekorowano chorągwie 7 pułków francuskich walczących pod Narwikiem). Otrzymało go 12 Polaków, uczestników bitwy o Narwik, wśród nich gen. Zygmunt Bohusz-Szyszko, razem 9 oficerów, 1 podoficer i 2 szeregowych. Gen. Sikorskiemu jako 13. Polakowi nadano krzyż pośmiertnie.

Polscy kawalerowie norweskiego Krzyża Wojennego[edytuj | edytuj kod]

Wszyscy z nich otrzymali krzyż (z mieczem) w roku 1942. Gen. Sikorskiemu przyznano go pośmiertnie w 1943. W nawiasach podane są numery nadań.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Paul Hieronymussen, Orders, Medals and Decorations of Britain and Europe in Colour, London 1978