Kwas moczowy
| Kwas moczowy | |||||||||
|
|||||||||
| Nazewnictwo | |||||||||
|
|||||||||
| Ogólne informacje | |||||||||
| Wzór sumaryczny | C5H4O3N4 | ||||||||
| Masa molowa | 168,11 g/mol | ||||||||
| Wygląd | białe kryształy | ||||||||
|
|||||||||
| Identyfikacja | |||||||||
| Numer CAS | 69-93-2 | ||||||||
| PubChem | 1175[2] | ||||||||
|
|||||||||
|
|||||||||
| Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa) |
|||||||||
Kwas moczowy (2,6,8-trioksypuryna) – organiczny związek chemiczny, pochodna puryny. Tworzy białe kryształy trudno rozpuszczalne w wodzie. Kryształy kwasu moczowego w temperaturze 400 °C rozkładają się, wydzielając cyjanowodór. Łatwo ulega tautomerii keto-enolowej.
U zwierząt jest produktem metabolizmu azotowego. U zwierząt urikotelicznych (ptaki, większość gadów, niektóre owady i ślimaki lądowe) do 90% zbędnego azotu wydala się jako kwas moczowy. U ssaków kwas moczowy występuje w małych ilościach we krwi, wątrobie, śledzionie i w moczu.
U człowieka i małp człekokształtnych jest końcowym produktem metabolizmu zasad purynowych pochodzących z pokarmu, z syntezy de novo oraz z rozpadu endogennych kwasów nukleinowych. Około 75% kwasu moczowego jest wydalane z moczem, 25% przechodzi do przewodu pokarmowego i jest rozkładane przez bakterie jelitowe.
Stężenie kwasu moczowego we krwi osób zdrowych wynosi 180-420 µmol/l (3-7 mg/dl). Z moczem wydala się średnio 500 mg kwasu moczowego w ciągu doby w postaci wolnej lub w formie soli (zależnie od pH moczu). Kwas moczowy jest trudno rozpuszczalny w wodzie i w środowisku kwaśnym może odkładać się w stawach powodując dnę moczanową i w nerkach tworząc kamienie moczanowe. W środowisku zasadowym tworzy łatwo rozpuszczalne moczany.
Hiperurykemia[edytuj]
Hiperurykemia, czyli podwyższenie stężenia kwasu moczowego we krwi występuje u człowieka m.in. w: dnie moczanowej, ostrej niewydolności nerek, zespole lizy nowotworu po chemioterapii, podczas leczenia niektórymi lekami moczopędnymi.
Lekiem stosowanym w leczeniu stanów z podwyższonym stężeniem kwasu moczowego we krwi jest allopurinol.
Zobacz też[edytuj]
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 CRC Handbook of Chemistry and Physics. Wyd. 83th. Boca Raton: CRC Press, 2003, s. 3-512; 8-96.
- ↑ Kwas moczowy – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.