Maria Piłsudska (1842-1884)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Maria Piłsudska (matka))
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Maria Billewicz
Maria Billewicz
Maria i Józef Wincenty Piłsudscy
Mogiła
Mogiła
Data urodzenia 1842
Miejsce urodzenia Adamowo
Data śmierci 1 września 1884
Miejsce śmierci Wilno
Rodzina Billewiczowie
Rodzice Antoni Billewicz
Helena Michałowska
Małżeństwo Józef Wincenty Piłsudski
Dzieci Helena Piłsudska
Zofia Kadenacowa
Bronisław Piłsudski
Józef Piłsudski
Adam Piłsudski
Kazimierz Piłsudski
Maria Juchniewiczowa
Jan Piłsudski
Ludwika Majewska
Kacper Piłsudski
Piotr Piłsudski
Teodora Piłsudska
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Maria Piłsudska z Billewiczów (ur. 1842 w Adamowie, zm. 1 września 1884 w Wilnie) – matka Józefa Piłsudskiego.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Maria Billewicz urodziła się w Adamowie[1] pod Teneniami, w ówczesnej guberni kowieńskiej, w rodzinie Antoniego Billewicza herbu Mogiła i Heleny z Michałowskich. Pochodziła z jednego z najznakomitszych rodów szlacheckich Billewiczów[2]. Miała dwójkę rodzeństwa: brata (ojca Joanny Narutowicz) i siostrę Zofię Zubow z Billewiczów. W dzieciństwie przeszła operację biodra w Berlinie, przez co całe życie lekko utykała.

22 kwietnia 1863 w Teneniach wyszła za mąż za Józefa Wincentego Piłsudskiego. W posagu wniosła majątek odziedziczony po swojej matce Helenie z Michałowskich[3]. Z Józefem Wincentym miała dwanaścioro dzieci.

Maria wpajała dzieciom patriotyzm, uczyła je polskiej literatury i historii. Nie zaniedbywała także innej edukacji: szwajcarska guwernantka uczyła dzieci francuskiego i niemieckiego[2]. Maria widziała w swoich synach, szczególnie w Józefie bojowników o wolność Polski.

Śmierć i miejsce spoczynku[edytuj | edytuj kod]

Cmentarz Na Rossie w Wilnie, mauzoleum Matka i Serce Syna, 1937
Cmentarz Na Rossie w Wilnie, mauzoleum Matka i Serce Syna, 2004

Maria Piłsudska zmarła 1 września 1884 i została pochowana w Sugintach. 1 czerwca 1935 jej zwłoki ekshumowano i złożono tymczasowo w kaplicy kościoła św. Teresy w Wilnie. 12 maja 1936 trumnę ze zwłokami uroczyście złożono w krypcie mauzoleum na cmentarzu Na Rossie. Obok trumny złożono kryształową urnę z sercem Józefa Piłsudskiego.

Information icon.svg Osobny artykuł: pogrzeb Józefa Piłsudskiego.

Nagrobek wieńczy płyta granitowa wydobyta na terenie polskiej wsi kresowej Bronisławka na Wołyniu. Płyta została obrobiona i oszlifowana przez Bolesława Sypniewskiego w warszawskim Zakładzie Rzeźbiarsko-Kamieniarskim Sypniewski, tam też został wykuty słynny napis na płycie: "Matka i serce syna".[4]. Przed mauzoleum aż do zajęcia Wilna przez Armię Czerwoną w 1939 stała warta honorowa harcerzy. W okresie okupacji Wileńszczyzny przez Litwę przed grobem stanęła warta żołnierzy litewskich[5].

Dzieci[edytuj | edytuj kod]

Genealogia[edytuj | edytuj kod]

Prapradziadkowie

Tadeusz Billewicz (zm. 1788)

NN

NN

NN

Kownacki

NN

NN

NN

Wiktor Michałowski

NN

Taraszkiewicz

NN

Butler

NN

Billewicz

NN

Pradziadkowie

Adam Billewicz (zm. 1782)

NN

Kownacki

NN

Joachim Michałowski (1744-1831)

Ludwika Taraszkiewicz (1784-1838)

Wincenty Butler (zm. 1843)

Małgorzata Billewicz (zm. ok. 1861)

Dziadkowie

Kacper Wincenty Billewicz (zm. ok. 1840)

Kownacka

Wojciech Michałowski

Elżbieta Butler (zm. 1894)

Rodzice

Antoni Billewicz (1815–1860)

Helena Michałowska (zm. 1846)

Maria Billewicz (1842-1884)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Roman Horoszkiewicz, Tadeusz Kubalski: Zułów : wczoraj i dzisiaj. Warszawa: Zarząd Główny Związku Rezerwistów, 1938, s. 37.
  2. 2,0 2,1 Piłsudski Bronisław, Majewicz Alfred, The Collected Works of Bronisław Piłsudski: The aborigines of Sakhalin, Walter de Gruyter 1998, s. 14
  3. Krzywicki Tomasz, Litwa: przewodnik, Wydawnictwo Rewasz 2005, ISBN 83-89188-40-6, s. 315
  4. W. Wiernic, Dzieje granitowego głazu, "Gazeta Polska", 12 V 1937
  5. Włodek Przemysław, Wilno: przewodnik, Wydawnictwo Rewasz 2005, ISBN 83-89188-36-8, s. 211