Pomocnik baldaszkowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pomocnik baldaszkowy
Chimaphila umbellata Sturm51.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad klad astrowych
Rząd wrzosowce
Rodzina wrzosowate
Rodzaj pomocnik
Gatunek pomocnik baldaszkowy
Nazwa systematyczna
Chimaphila umbellata (L.) W. P. C. Barton
Veg. mater. med. U.S. 1:17. 1817
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Pokrój

Pomocnik baldaszkowy (Chimaphila umbellata (L.) W.P.C. Barton L.) – gatunek rośliny z rodziny wrzosowatych.

Rozmieszczenie geograficzne[edytuj | edytuj kod]

Rośnie na obszarach Europy, Azji, Ameryki Północnej oraz Grenlandii i wszystkich wysp północnych. W Polsce występuje na rozproszonych stanowiskach, głównie na niżu. Najczęściej spotykany jest na Pojezierzu Mazurskim, na Wyżynie Lubelskiej i Małopolskiej, nad dolną Wisłą i Odrą. W górach jest bardzo rzadki: zanotowano jego występowanie tylko u podnoża Pienin oraz w okolcach Przemyśla i Żywca.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Łodyga
Owłosiona gruczołkowato, wzniesiona do wysokości 8 – 20 cm, ulistniona jedynie w dolnej części. Roślina tworzy rozłogi.
Liście
Liście zimotrwałe, drobne, skórzaste, lancetowate, z brzegu drobnopiłkowane, ciemnozielone; osadzone na krótkich ogonkach.
Kwiaty
Wyrastają pojedynczo na szczycie łodygi. Mają średnicę 4 – 6 cm, 5 białych lub różowawych płatków okwiatu o zarysie jajowatym, spodem owłosionych.
Owoc
Gęsto owłosiony, biały, z krótkim dzióbkiem.

Biologia o ekologia[edytuj | edytuj kod]

Bylina, chamefit. Kwitnie w kwietniu i maju. Wytwarza dużo pyłku i jest zapylana przez owady. Pod wieczór kwiaty zamykają się i zwisają w dół. Gatunek ciepłolubny i światłolubny. Występuje przeważnie na słonecznych wzgórzach, w świetlistych zaroślach z leszczyną i na obrzeżach lasów. Preferuje gleby typu rędziny gipsowe lub węglanowe. Jego populacje liczą do kilkuset osobników. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla związku zespołów (All.) Dicrano-Pinion i Ass. Peucedano-Pinetum[2]

Zagrożenia i ochrona[edytuj | edytuj kod]

Roślina objęta w Polsce ścisłą ochroną gatunkową. Zagrożeniem dla gatunku jest zrywanie go oraz wykopywanie z naturalnych siedlisk i przesadzanie do ogródków, a także użytkowanie gospodarcze stanowisk na których występuje.

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-13].
  2. Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Halina Piękoś-Mirkowa, Zbigniew Mirek: Rośliny chronione. Warszawa: Multico Oficyna Wyd., 2006. ISBN 978-83-7073-444-2.
  2. Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.