Stara Jafa (osiedle Tel Awiwu)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: artykuł o fikcyjnej rasie kosmitów Jaffa z serialu Gwiezdne wrota.

Na mapach: 32°03′07″N 34°45′15″E / 32.051944444444, 34.754166666667

Stara Jafa
יפו
Panorama miasta
Widok Jafy z powietrza
Kraj  Izrael
Dystrykt Dystrykt Tel Awiwu
Miasto Tel Awiw-Jafa
Dzielnica miasta Dzielnica Siódma
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikiprojekt · Portal · Kategoria
Wieża zegarowa w Jafie

Jafa – do otwarcia nowego portu w Hajfie w 1933 roku miasto było jedynym znaczączym portem w Palestynie. W 1948 roku weszło w skład państwa Izrael. Od 1949 roku dzielnica Tel Awiwu-Jafy.

Spis treści

Historia [edytuj]

W 7 marca 1799 miasto zajął Napoleon Bonaparte. Wojska francuskie dokonały rzezi na jego mieszkańcach. W kolejnych dniach z rozkazu Napoleona zostało rozstrzelanych od dwóch do czterech tysięcy wziętych do niewoli żołnierzy z tureckiego garnizonu. Od 1880 do portowego miasta Jafa licznie napływali żydowscy imigranci z Europy. Byli to w większości Aszkenazyjczycy, którzy zostali pobudzeni do Pierwszej Aliji ideami Syjonizmu. Ci nowi imigranci pragnęli osiedlić się w Ziemi Izraela i zająć się uprawą roli. Z tego powodu wielu z nich osiedliło się na nadmorskich wydmach położonych na północ od Jafy. W ten sposób powstało osiedle Neve Tzedek (lata 1887-1896)[1].

Gdy w 1904 rozpoczęła się druga alija, grupa żydowskich imigrantów postanowiła w 1906 założyć nową podmiejską dzielnicę na peryferiach Jafy[2]. W 1908 zakupiono 5 ha wydm na północny wschód od Jafy, na których powstało osiedle mieszkaniowe Ahuzat Bayit. 11 kwietnia 1909 powstało drugie osiedle Nahalat Binyamin. 21 maja 1910 dla nowego osiedla przyjęto oficjalnie nazwę Tel Awiw. Nowa osada bardzo szybko się rozrastała i w 1914 Tel Awiw zajmował już ponad 100 ha, na których istniało kilka nowych osiedli mieszkaniowych[2].

Brytyjskie władze usiłowały utrzymywać w Palestynie spokój, jednakże bardzo szybko zaczęły narastać tarcia polityczne pomiędzy Żydami a Arabami. 1 maja 1921 doszło do zamieszek w Jafie, kiedy to arabski tłum zaatakował żydowskich mieszkańców. Podczas rozruchów zginęło 47 Żydów i 48 Arabów, a rannych zostało 146 Żydów i 73 Arabów[3]. Zamieszki te sprawiły, że wielu Żydów opuściło wówczas Jafę i przeprowadziło się do Tel Awiwu[4].

Strajk arabskich dokerów w Jafie, a następnie arabskie rozruchy 1936-1939 w Palestynie, doprowadziły do wybudowania w 1938 nowego portu morskiego i portu lotniczego w Tel Awiwie[1]. W ten sposób żydowski Tel Awiw zyskał niezależność od pobliskiej arabskiej Jafy.

29 listopada 1947 roku Zgromadzenie Ogólne Organizacji Narodów Zjednoczonych przyjęło Rezolucję nr 181 w sprawie podziału Palestyny. W myśl tej Rezolucji, Tel Awiw (230 tys. mieszkańców) miał wejść do państwa żydowskiego, natomiast Jafa (101 tys. mieszkańców) do państwa arabskiego[5]. Jednakże Arabowie odrzucili plan ONZ i wywołali wojnę domową. W trakcie jej trwania, 25 kwietnia Żydzi zajęli Jafę, a arabskich mieszkańców wygnali.

W kwietniu 1949 nastąpiło połączenie Tel Awiwu z Jafą w jedną aglomerację, do której włączono także opuszczone podczas wojny arabskie wioski al-Shaykh Muwannis, Jammasin i Sumail[6].

Zabytki [edytuj]

W Jaffie znajduje się duża ilość zabytków, w tym starożytny port morski z długoletnią historią. Jest to jeden z najstarszych portów morskich na świecie. Przy porcie znajduje się nieczynna latarnia morska Jaffa[7]. Jednak największą atrakcją turystyczną Jaffy jest XII-wieczny meczet Mahamoudia. Tuż przy nim znajduje się fontanna wybudowana dla pielgrzymów oraz zupełnie niearabska wieża zegarowa, wzniesiona w 1906 na cześć tureckiego sułtana Abd-ul-Hamida II.

Zobacz też [edytuj]

Przypisy

  1. ↑ 1,0 1,1 The Economist: Tel Aviv - Historical background (ang.). [dostęp 21 maja 2008].
  2. ↑ 2,0 2,1 Jewish Virtual Library: From Spring Hill to Independence (ang.). [dostęp 21 maja 2008].
  3. ↑ Tom Segev: One Palestine, Complete. Metropolitan Books, s. 173-190. ISBN 0805048480.
  4. ↑ UNESCO: The White City of Tel Aviv (ang.). [dostęp 21 maja 2008].
  5. ↑ palestineremembered.com: Palestine's Population Distribution Per District as of 1946 (ang.). [dostęp 21 maja 2008].
  6. ↑ Encyklopedia Judaica: Tel Aviv-Jaffa (ang.). [dostęp 21 maja 2008].
  7. ↑ The University of North Carolina at Chapel Hill: Lighthouses of Israel (ang.). [dostęp 24 września 2008].

Linki zewnętrzne [edytuj]

Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Stara_Jafa_(osiedle_Tel_Awiwu)&oldid=35124547”