Szetlandy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Szetlandy
Shetland Islands
Flaga
Flaga Szetlandów
Państwo  Wielka Brytania
Kraj  Szkocja
Ośrodek administracyjny Lerwick
Kod ISO 3166-2 GB-RFW
Powierzchnia 1467[1] km²
Populacja (2011)
• liczba ludności

23 240[1]
• gęstość 16 os./km²
Położenie na mapie
Położenie na mapie
Ziemia 60°18′13,7″N 1°16′08,0″W/60,303800 -1,268900
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Portal Portal Wielka Brytania
Szetlandy – zdjęcie z satelity Landsat 7

Szetlandy (ang. Shetland, wym. [ˈʃɛtlənd], od średnioszkockiego Ȝetland; gael. Sealtainn) – archipelag na Oceanie Atlantyckim, około 200 km na północ od wybrzeży Wielkiej Brytanii. Stanowią odrębną jednostkę administracyjną Wielkiej Brytanii z ośrodkiem administracyjnym w Lerwick.

Archipelag składa się z ponad 100 wysp, z czego 15 jest zamieszkanych przez około 22 tys. ludności. Łączna powierzchnia wysp wynosi 1426 km². Obszar charakteryzuje się pagórkowatym ukształtowaniem – wzniesienia dochodzą do 450 m n.p.m. Do celów statystycznych wyróżnia się 22 obszary (parish, ward).

Największe wyspy:

Największa wyspa Mainland stanowi 3/4 powierzchni wysp i skupia taki sam odsetek ogółu mieszkańców. W gospodarce Szetlandów dużą rolę odgrywa rybołówstwo, przetwórstwo ropy naftowej, rolnictwo (hodowla owiec i kuców), także turystyka. Budżet uzupełniają rządowe dotacje.

W I tysiącleciu p.n.e. Szetlandy zasiedlone były przez Piktów. Od VII w. były chrystianizowane przez mnichów irlandzkich. Później nastąpiła kolonizacja normańska i do końca XII w. wyspy pozostawały w rękach królów Norwegii, a do II poł. XV w. – jarlów Orkadów. Wtedy to Szetlandy zostały włączone do Szkocji, ale dialektem języka norweskiego (norn) mówiono do XVIII w., a elementy folkloru skandynawskiego przetrwały do XX wieku.

21 czerwca 2008 roku Stuart Hill, mieszkaniec wchodzącej w skład Szetlandów Forewick Holm ogłosił secesję wyspy i przekształcenie jej w brytyjską dependencję[2][3].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Table 8a: Land area and population density by administrative area, mid-2011 (ang.). General Register Office for Scotland. [dostęp 2013-09-21].
  2. Jednoosobowe państwo na szetlandzkiej wyspie. rp.pl, 2008-06-19. [dostęp 30 czerwca 2008].
  3. Kate Kelland: Tiny Shetland island declares independence (ang.). news.yahoo.com, 2008-06-21. [dostęp 30 czerwca 2008]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-06-23)].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]