Wikłacz płomienisty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Wikłacz płomienisty
Euplectes franciscanus[1]
(Isert, 1789)
Samiec w szacie godowej
Samiec w szacie godowej
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina wikłacze
Rodzaj Euplectes
Gatunek wikłacz płomienisty
Synonimy
  • Loxia franciscana Isert, 1789[2]
Podgatunki
  • E. f. franciscanus (Isert, 1789)
  • E. f. pusillus (Hartert, 1901)
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Wikłacz płomienisty, wikłacz ognisty mały (Euplectes franciscanus) – zamieszkujący Afrykę gatunek ptaka z rodziny wikłaczy (Ploceidae). Występuje w strefie sawann: na południe od Sahary i na północ od równika w pasie ciągnącym się od Senegalu przez Kamerun, Sudan po Etiopię i Somalię[4]. Został też introdukowany na Antylach.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Wyróżniono dwa podgatunki E. franciscanus[5]:

  • E. franciscanus franciscanusMauretania, Senegal i Gambia do Etiopii, Uganda i północno-zachodniej Kenii.
  • E. franciscanus pusillus – południowo-wschodnia Etiopia i Somalia.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Opis gatunku 
Jak u wszystkich wikłaczy w porze godowej występuje wyraźny dymorfizm płciowy: samce w szacie godowej przybierają charakterystyczne ognisto-czarne upierzenie. Kolor czarny przeważa na brzuchu i wokół oka, brązowy na lotkach i sterówkach, a ogniście czerwony w przestrzeniach pomiędzy nimi. Samice, młode i samce w stanie spoczynku mają skromniejsze upierzenie: szarobrązowy wierzch i jaśniejszy spód. Jak inne wikłacze mają dość krótkie i silne nogi oraz grube, przystosowane do twardego pokarmu dzioby.
Średnie wymiary 
  • Długość:
    • samiec: 13-15 cm,
    • samica: 11-12 cm.

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Biotop 
Otwarte, trawiaste lub uprawne obszary, jednak w pobliżu stałych źródeł wody. Nocuje wśród wysokich trzcin na terenach zabagnionych[4].
Pożywienie 
Ziarna dzikich traw i zbóż uprawnych. Młode karmione są również owadami. Łączą się w duże stada, które wyrządzają spore szkody w uprawach prosa[4].
Rozmnażanie 
Tuż przed nastaniem pory deszczowej samiec przechodzi pierzenie i przybiera swoją ognistą szatę. Częścią składową toków jest budowa gniazda, którą wykonuje samiec nie dopuszczając tam partnerki do czasu jego ukończenia. Gniazdo umieszczone jest wśród gęstych zarośli i ma kształt kuli, do której prowadzi wąski tunel. Gdy samica wybierze danego samca i wejdzie do jego gniazda po raz pierwszy samiec wykonuje nieprzerwany "taniec" składający się z podskoków stroszenia piór, skłonów i trzepotania skrzydłami[4]. Samica składa 2-4 jasnoniebieskie jaja i wysiaduje je sama przez około 14 dni[6]. Młode zaczynają widzieć po 6 dniach, a opuszczają gniazdo po 13. W pełni samodzielne są po dwóch tygodniach od opuszczenia gniazda.

Przypisy

  1. Euplectes franciscanus w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Northern Red Bishop (Euplectes franciscanus) (ang.). IBC: The Internet Bird Collection. [dostęp 2012-12-22].
  3. Euplectes franciscanus. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 red. Władysław Kermen: Ptaki ozdobne. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1985, s. 160. ISBN 83-09-00857-8.
  5. Frank Gill, David Donsker: Family Ploceidae (ang.). IOC World Bird List: Version 3.2. [dostęp 2012-12-22].
  6. Jiří Feliks: Ptaki pokojowe. Praga: Artia, 1974, s. 200.