Śląska Kolej Metropolitalna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Śląska Kolej Metropolitalna
kolej aglomeracyjna
Państwo  Polska
Lokalizacja Gliwice, Katowice, Sosnowiec, Tychy, Bytom
Operator Koleje Śląskie
Liczba linii w zależności od wariantu
Lata funkcjonowania od 2018 (projektowanie)
Infrastruktura
Rozstaw szyn 1435 mm
Strona internetowa
Portal Transport szynowy

Śląska Kolej Metropolitalna – koncept systemu kolei aglomeracyjnej wstępnie zaprojektowany w 2018 r., w różnych wariantach, dla zaspokojenia potrzeb komunikacyjnych konurbacji górnośląskiej. Projekt jest jednym z głównych działań realizowanych w ramach Metropolii GZM

Historia[edytuj | edytuj kod]

W 2018 r., w ramach współpracy z Metropolią GZM, Katedra Systemów Transportowych i Inżynierii Ruchu Politechniki Śląskiej wydała dokument "Koncepcja Kolei Metropolitalnej dla Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii z wykorzystaniem metod inżynierii systemów"[1]. Jest to koncepcja kolei metropolitalnej, uwzględniająca szereg analiz społeczno-gospodarczych, potrzebnych przy wstępnej fazie projektowania.[2]

Pełną koncepcję w siedmiu tomach, wraz z syntezą, załącznikami oraz opracowaniem map opublikowano w BIP-ie pod koniec roku 2019[3]. W czerwcu 2020, wyłoniono zwycięską firmę w przetargu na przygotowanie Wstępnego Studium Wykonalności Kolei Metropolitalnej. Przetarg wygrała firma Databout sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, a na wykonanie zadania otrzymała 48 miesięcy[4]. Wykonawca "studium", jak i Metropolia, zakładają, że możliwe jest uruchomienie pierwszych połączeń Kolei Metropolitalnej do 2030 r.[5]

Projektowany system ma być rozwinięciem Szybkiej Kolei Regionalnej, funkcjonującej już między Katowicami a Tychami, oraz powrotem do kilku koncepcji znanych z przerwanej budowy Kolei Ruchu Regionalnego z lat 80. XX wieku.[2]

U końca roku 2020 Metropolia, w ramach promocji oraz poszerzania wiedzy nt. planowanych inwestycji, udostępniła interaktywną mapę połączeń kolejowych[6], uwzględniających te już istniejące, planowane warianty przyszłej KM, oraz odnogi projektowane jako dolotowe do planowanego Centralnego Portu Komunikacyjnego.

Kilkanaście inwestycji kolejowych zostało zgłoszonych przez Metropolię do programu Kolej+ w ramach przygotowań siatki kolejowej na uruchomienie KM. Wśród zgłoszonych zadań, znalazły się m. in.: odbudowa jednotorowej linii kolejowej nr 198 do Pyskowic Miasta, rozbudowa linii kolejowej nr 140 na odc. Katowice LigotaOrzesze Jaśkowice o kolejny tor i nowe przystanki osobowe, czy opracowanie z przygotowaniem alternatywnego połączenia kolejowego w ciągu TychyKatowice MurckiKatowice Ligota linią kolejową nr 142. Dalej znalazły się prace na liniach 189, 132, 162, 141 i 164 oraz tzw. projekty "punktowe" w których zawiera się głównie budowę nowych przystanków osobowych w sześciu miastach należących do związku metropolitalnego. W listopadzie 2020 r. ogłoszono pozytywną weryfikację wszystkich zgłoszonych do programu wniosków[7], co daje im realną szansę na realizację, przy wykorzystaniu funduszy państwowych.

Założenia[edytuj | edytuj kod]

Nowa kolej aglomeracyjna dla Górnego Śląska, została zaprojektowana w kilku wariantach:[8]

  • Wariant W0 opiera się na komunikacji w dwóch podstawowych osiach:
  • Wariant W1 opiera się na dokładnie tym samym przebiegu tras, co w wariancie W1, z dodatkowym założeniem całkowitego wydzielenia torowisk KM od tych już istniejących
  • Wariant W3 opiera się na tym samym przebiegu tras, co w wariancie W2, z wydłużeniem trasy do Pyskowic Miasta, oraz większym zróżnicowaniem typów komunikacji na różnych odcinkach

Wariant 0, jest projektem wpisującym się w założenia ustalone w „Programie działań strategicznych Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii do roku 2022”. Każdy kolejny, to koncepcje bardziej rozbudowane, droższe i pracochłonne. Niektórym wariantom towarzyszą także opracowania dodatkowe, np. uzupełniającego systemu szybkiego tramwaju; łączącego (w zależności od wariantu) Katowice, Siemianowice Ślaskie, Czeladź, Będzin oraz Chorzów, Sosnowiec i Bytom.[8][3]

Założenia najbardziej rozbudowanych wariantów KM uwzględniają długość torowisk oscylującą w granicach ok. 400 kilometrów. Zakłada się w nich także potrzebę wybudowania ok. 130 nowych przystanków kolejowych.[5] Szacunkowe koszta budowy KM to od ok. 8,6 mld złotych do nawe 15,6 mld złotych.[3]

Kontrowersje[edytuj | edytuj kod]

Już po pierwszej publikacji wstępnych założeń nowego systemu, Metropolia GZM została skrytykowana za pomysł budowy kolei typu monorail na pyrzowickie lotnisko. Według opinii mieszkańców oraz osób różnych profesji i stanowisk spośród środowiska transportowego, takie rozwiązanie jest zupełnie nietrafione - pochłonie zbyt dużą ilość finansów, oraz wpłynie zdecydowanie niekorzystnie na walory estetyczne krajobrazu.[9][10][11]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Politechnika Śląska, Koncepcja Kolei Metropolitalnej dla Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii z wykorzystaniem metod inżynierii systemów.
  2. a b Historia Kolei Regionalnej na Górnym Śląsku, Stacja Pyskowice [dostęp 2021-04-05] (pol.).
  3. a b c Koncepcja Kolei Metropolitalnej - dokumentacja do pobrania (po aktualizacji) - Koncepcje i strategie (pobierz) - Biuletyn Informacji Publicznej Urząd Metropolitalny Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, bip.metropoliagzm.pl [dostęp 2021-04-05].
  4. Kolej Metropolitalna: wiemy kto przygotuje Studium Wykonalności - Metropolia GZM, 12 czerwca 2020 [dostęp 2021-04-05] (pol.).
  5. a b Największy model ruchu kolejowego w ramach studium Kolei Metropolitalnej., www.databout.pl [dostęp 2021-04-05].
  6. Powstała mapa infrastruktury kolejowej w Metropolii. Zobaczcie, jaki mamy potencjał - Metropolia GZM, 3 grudnia 2020 [dostęp 2021-04-05] (pol.).
  7. Szybki pociąg Pyskowice- Gliwice? Pierwsza stacja za nami - Metropolia GZM, 27 listopada 2020 [dostęp 2021-04-05] (pol.).
  8. a b InfoGZM, InfoGZM [dostęp 2021-04-05].
  9. Redakcja, Monorail na Śląsku i Zagłębiu najwcześniej w 2030 roku. Jakie są warunki, by mógł być zbudowany? ZDJĘCIA, Dziennik Zachodni, 21 listopada 2019 [dostęp 2021-04-05] (pol.).
  10. Redakcja, Kolej wisząca na Śląsku i Zagłebiu? Jest wizualizacja i mapa! Czy Monorail połączy Katowice i Sosnowiec z Pyrzowicami?, Sosnowiec Nasze Miasto, 26 listopada 2019 [dostęp 2021-04-05] (pol.).
  11. Wyborcza.pl, katowice.wyborcza.pl [dostęp 2021-04-05].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]