A Coruña

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy hiszpańskiej miejscowości. Zobacz też: prowincję A Coruña w Hiszpanii.
A Coruña
Ilustracja
Ratusz
Herb
Herb
Państwo  Hiszpania
Wspólnota autonomiczna  Galicja
Prowincja A Coruña
Burmistrz Xulio Ferreiro
Powierzchnia 36,8 km²
Populacja (2016)
• liczba ludności

243 978[1]
Nr kierunkowy (34)981
Kod pocztowy 15001-15011
Położenie na mapie Galicji
Mapa lokalizacyjna Galicji
A Coruña
A Coruña
Położenie na mapie Hiszpanii
Mapa lokalizacyjna Hiszpanii
A Coruña
A Coruña
Ziemia43°22′N 8°23′W/43,366667 -8,383333
Strona internetowa
Portal Portal Hiszpania

A Coruña (oficjalna nazwa w języku galicyjskim[2]), La Coruña (nazwa w języku hiszpańskim, obowiązująca wcześniej) – największe, obok Vigo, miasto hiszpańskiej Galicji. Położone jest nad Oceanem Atlantyckim; ośrodek administracyjny prowincji A Coruña.

Geografia[edytuj]

Starówka jest położona na półwyspie między Atlantykiem a zatoką.

Gospodarka[edytuj]

Duży handlowy i rybacki port morski oraz port lotniczy. Dobrze rozwinięte hutnictwo żelaza i aluminium, przemysł stoczniowy, petrochemiczny i spożywczy.

Historia[edytuj]

Pierwsze ślady osadnictwa w tym rejonie pochodzą z czasów przedrzymskich. Wojska Juliusza Cezara dotarły tu około 62 p.n.e. i nazwały osadę Brigantium. Jej rozkwit nastąpił w II wieku, kiedy została zbudowana latarnia morska zwana Wieżą Herkulesa.

Po upadku cesarstwa zachodniorzymskiego miasto dostało się pod wpływy Wizygotów. Inwazja arabska z roku 711 nie pozostawiła śladów w mieście. Około roku 911 król Bermudo II wybudował na przylądku fortecę, odbudowując jednocześnie Wieżę Herkulesa, w celu ochrony przed atakami wikingów. Miało to zapobiec wyludnianiu się miasta, którego mieszkańcy masowo przenosili się do lepiej strzeżonego Betanzos.

W 1589 świeżo ufortyfikowane miasto odparło atak angielskiej floty, która po klęsce niezwyciężonej armady chciała dokonać desantu na Półwysep Iberyjski. Od XVI wieku do roku 1982 była to stolica Galicji.

Atrakcje turystyczne[edytuj]

  • Wieża Herkulesa, najstarsza na świecie działająca latarnia morska, zbudowana w II wieku przez Rzymian w czasie panowanie cesarza Trajana (chociaż legenda głosi, że wybudował ją Herkules)[3]. Przebudowana w XVIII wieku[3]. 26 czerwca 2009 została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO[4].
  • promenada i plaża
  • zamek
  • plac Marii Pity z ratuszem
  • Kolegiata de Santa Maria del Campo, XIII-wieczny kościół katolicki. Dekoracja głównego ołtarza wzorowana jest na Portyku Chwały z katedry w Santiago de Compostela.
  • Iglesia de Santiago, romańsko-gotycki kościół halowy wybudowany pomiędzy XII a XV wiekiem, z budulca pozyskanego z Wieży Herkulesa. Kościół ten posiada jedną nawę i trzy apsydy. W średniowieczu było to miejsce zebrań rady miejskiej.
  • Muzeum Człowieka (Museo Domus lub Casa del Hombre) pierwsze na świecie muzeum interaktywne poświęcone w całości ludzkiemu organizmowi zaprojektowane przez Aratę Isozakiego.
  • Muzeum Sztuk Pięknych (hiszp Museo de Bellas Artes) - nowoczesny budynek mieszczący kolekcje malarstwa obejmujące dzieła hiszpańskich i europejskich twórców od XVI wieku, jak również galicyjskie z XIX wieku i XX wieku.
  • Muzeum Archeologiczne i Historyczne (hiszp Museo Arqueológico e Histórico), prezentujące eksponaty opisujące historię Galicji od neolit, poprzez czasy Cesarstwa Rzymskiego po średniowiecze.
  • Narodowe Muzeum Nauki i Technologii

Znani mieszkańcy[edytuj]

Miasta partnerskie[edytuj]

Przypisy

  1. Population statistics
  2. W hiszpańskiej Galicji urzędowe nazwy ustalane są wyłącznie po galicyjsku, patrz: Nazewnictwo geograficzne świata. T. 12: Europa. Część II. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2010. ISBN 978-83-254-0825-1.
  3. a b Reinhard Scheiblich, Hans Helge Staack: Leuchttürme Lexikon. Wyd. 4. Edition Ellert & Richter, 2010, s. 174-176. ISBN 978-3-8319-0038-1. (niem.)
  4. UNESCO/CLT/WHC and Advisory Body Evaluation: Tower of Hercules (ang. • fr. • ros. • hiszp. • jap.). World Heritage List. [dostęp 19 kwietnia 2015].

Bibliografia[edytuj]

  • Przewodniki Wiedzy i Życia - Hiszpania Północna. Wydawnictwo Hachette Livre Polska, 2008, s. 54-55. ISBN 83-7448-647-3.
  • Nowa encyklopedia powszechna. PWN, 1995-1996. ISBN 83-01-11097-X.

Zobacz też[edytuj]