Bazylika św. Pudencjany w Rzymie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bazylika św. Pudencjany
Basilica di Santa Pudenziana
Kościół tytularny
Ilustracja
Fasada bazyliki
Państwo  Włochy
Miejscowość Rzym
Via Urbana 160
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Diecezja rzymska
Wezwanie św. Pudencjany
Wspomnienie liturgiczne 19 maja
Położenie na mapie Rzymu
Mapa lokalizacyjna Rzymu
Bazylika św. Pudencjany
Bazylika św. Pudencjany
Położenie na mapie Lacjum
Mapa lokalizacyjna Lacjum
Bazylika św. Pudencjany
Bazylika św. Pudencjany
Położenie na mapie Włoch
Mapa lokalizacyjna Włoch
Bazylika św. Pudencjany
Bazylika św. Pudencjany
Ziemia41°53′55″N 12°29′44″E/41,898611 12,495556
Strona internetowa

Bazylika św. Pudencjany w Rzymie (wł. Basilica di Santa Pudenziana) − kościół tytularny, bazylika mniejsza przy Via Urbana w rione Monti.

Patronką świątyni jest św. Pudencjana[2].

Historia[edytuj]

W trakcie wykopalisk archeologicznych pod aktualną bazyliką odnaleziono pozostałości zabudowy mieszkalnej z I wieku p.n.e.-II wiek n.e. Przyjmuje się tradycję związaną z istnieniem w tym miejscu domus ecclesiae. Kościół wzniesiono pod koniec IV wieku. W absydzie świątyni zachowała się jedna z najstarszych rzymskich chrześcijańskich mozaik absydalnych z 1. poł. V wieku. Romańska wieża pochodzi z XIII wieku. W 1588 zlikwidowano boczne nawy, czyniąc z bazyliki świątynię jednonawową. Fasada kościoła została odrestaurowana na życzenie kardynała Napoleona Lucjana Bonaparte w 1870. Obecna struktura budowli jest owocem prac restauracyjnych przeprowadzonych pod koniec XVI wieku na życzenie kardynała Enrico Caetaniego[1].

Freski w kopule są dziełem Niccolò Circignaniego. We wnętrzu kościoła znajdują się dzieła: Bernardino Nocchiego, Giovan Battisty Della Porta, Achille Tamburiniego, Lazzaro Baldiego, Carlo Maderno[1].

Obecnie bazylika stanowi główny ośrodek duszpasterski dla filipińskich katolików. Jest kościołem tytularnym niemieckiego kardynała Joachima Meisnera. Zaś w latach 1883-1888 był kościołem tytularnym polskiego kardynała Włodzimierza Czackiego[3].

Mozaika z V w.[edytuj]

Mozaika z absydy

Mozaika została wykonana za pontyfikatu papieża Innocentego I. Bazylika nie ucierpiała w czasie najazdu Wizygotów pod wodzą Alaryka w 410. Na mozaice Chrystus trzyma księgę z napisem: Dominus Servator Ecclesiae Pudentianae (łac. Pan zachował kościół Pudencji). Głównym motywem mozaiki jest panowanie Chrystusa nad Państwem Bożym, co wpisywało się w głoszoną przez Kościół po soborach w Nicei i Konstantynopolu doktrynę chrystologiczną o prawdziwym bóstwie i prawdziwym człowieczeństwie Zbawiciela. Niezniszczalność Kościoła, zaprezentowana na mozaice jako dominacja Pana i stabilność jego władzy, przedstawiona została w wywodzie doktrynalnym w Państwie Bożym napisanym przez Augustyna z Hippony kilka lat później. Mozaika z Bazyliki św. Pudencjany w Rzymie stała się modelem dla następnych mozaik bizantyjskich z VIII-IX wieku, przedstawiających Chrystusa jako Pantokratora[4].

W centralnej części mozaiki dominuje postać Pantokratora w złotej szacie na tronie. Ponad nim przedstawiony został ozdobny krzyż na skale (crux gemmata). Skała wznosi się pośród zabudowy Nowego Jeruzalem. Na niebie unoszą się cztery wyobrażenia apokaliptycznych istot żyjących: człowieka, lwa, wołu i orła[5]. W dolnej części mozaiki znajduje się grupa siedzących Apostołów i dwie niewiasty, z których jedna symbolizuje chrześcijan nawróconych z pogaństwa (trzyma wieniec nad głową św. Pawła, łysego, ubranego w togę rzymską), druga chrześcijan nawróconych z judaizmu (trzyma wieniec nad głową św. Piotra z bujnym siwym zarostem, ubranego w sposób odmienny od Pawłowego)[6].

Lista kardynałów prezbiterów[edytuj]

Bazylika św. Pudencjany jest jednym z kościołów tytularnych nadawanych kardynałom:

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. a b c Benvenuti nella Basilica di Santa Pudenziana in Roma (wł.). www.stpudenziana.org. [dostęp 2014-12-16].
  2. Henryk Fros SJ, Franciszek Sowa: Księga imion i świętych. T. 4: M-P. Kraków: WAM, 2000, s. 687-688. ISBN 83-7097-671-9. (pol.)
  3. David M. Cheney: Santa Pudenziana (ang.). www.catholic-hierarchy.org, 2014-02-28. [dostęp 2014-12-16].
  4. La Basilica: il Mosaico Absidale di S. Pudenziana (wł.). www.stpudenziana.org. [dostęp 2014-12-16].
  5. Symbole Ewangelistów (pol.). biblia.wiara.pl, 2005-12-17. [dostęp 2014-12-16].
  6. Altri Simboli del Mosaico (wł.). www.stpudenziana.org. [dostęp 2014-12-16].

Bibliografia[edytuj]

  • Vitaliano Tiberia: Il mosaico di Santa Pudenziana a Roma: il restauro. Todi: Ediart, 2003. ISBN 88-853-1150-4. (wł.)

Linki zewnętrzne[edytuj]