Bolesławiec (stacja kolejowa)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Bolesławiec
budynek dworca w Bolesławcu
budynek dworca w Bolesławcu
Państwo  Polska
Miejscowość Bolesławiec
Lokalizacja ul. Bolesława Chrobrego
Data otwarcia 1845
Poprzednie nazwy Bunzlau, Bolesławice
Dane techniczne
Liczba peronów 2
Kasy T
Linie kolejowe
Położenie na mapie Bolesławca
Mapa lokalizacyjna Bolesławca
Bolesławiec
Bolesławiec
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Bolesławiec
Bolesławiec
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Bolesławiec
Bolesławiec
Położenie na mapie powiatu bolesławieckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu bolesławieckiego
Bolesławiec
Bolesławiec
Ziemia51°15′58,41″N 15°34′16,70″E/51,266225 15,571306
Portal Portal Transport szynowy

Bolesławiec (niem. Bunzlau[1]) – stacja kolejowa w Bolesławcu, w województwie dolnośląskim w Polsce, na linii kolejowej nr 282 MiłkowiceŻary[2].

Według stanu na 14 października 2014 r., dworzec Bolesławiec posiadał kategorię B (roczna odprawa podróżnych w przedziale 1–2 mln)[3].

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Stacja położona jest w centrum Bolesławca przy ulicy Bolesława Chrobrego, 470 metrów od bolesławieckiego rynku[4].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Powstanie stacji w Bolesławcu wynikło z przeprowadzenia przez miasto magistrali kolejowej WrocławBerlin, czego dokonało Towarzystwo Kolei Dolnośląsko–Marchijskiej w latach 1844–1847[5].

Uruchomienie odcinka linii kolejowej z Legnicy do Bolesławca nastąpiło 1 października 1845 roku[5]. Niemal rok później, 1 września 1846 r., wydłużono linię do Węglińca (przez potężny wiadukt nad rzeką Bóbr) i dalej do Frankfurtu nad Odrą[5]. Połączenie z Berlinem uzyskano 1 września 1847 r.[5]. Tego samego dnia otwarto linię z Węglińca do Zgorzelca, co umożliwiło również połączenie Wrocławia i Bolesławca z Saksonią, w tym jej stolicą: Dreznem[5].

Bolesławiecki dworzec i pobliski wiadukt kolejowy oglądali, między innymi, Fryderyk Wilhelm IV Pruski (wizyta ta miała miejsce 8 maja 1852 r. podczas krótkiej przerwy w podróży) oraz car Aleksander II Romanow, który gościł w mieście 29 maja 1856 r[6].

Towarzystwo Kolei Dolnośląsko–Marchijskiej zostało upaństwowione przez Prusy w roku 1852 i stało się jedną z pierwszych pruskich kolei państwowych[7]. Po zjednoczeniu Niemiec w 1920 r. państwową infrastrukturę kolejową przejęło Deutsche Reichsbahn[8]. W wyniku zmian geopolitycznych po II wojnie światowej, Bolesławiec w 1945 r. znalazł się w granicach Polski, a zarząd nad tutejszą koleją przejęły Polskie Koleje Państwowe[9].

Dworzec główny w Bolesławcu powstał wraz z budową linii w 1845 roku i był dwukrotnie rozbudowywany[6]. W roku 1857 w osi dworca wzniesiono budynek poczty (zniszczony w roku 1945), a w 1926 dobudowano obszerny hall z poczekalnią[6].

W latach 1906–1976 istniała kolej dojazdowa z Bolesławca do Nowej Wsi Grodziskiej[10]. Siedem lat po otwarciu kolejki w kierunku Nowej Wsi Grodziskiej, w 1913 roku uruchomiona została podobna kolej lokalna do Modły[10]. Obie prywatne spółki zarządzające kolejkami połączyły się w 1921 roku w jedną, pod nazwą „Kolejka Bolesławiecka” (Bunzlauer Kleinbahn AG) [10]. Mimo, że linia do Modły brała początek na stacji w Bolesławcu, kolejka, jak wszystkie prywatne koleje w Prusach i późniejszych Niemczech, musiała jednak korzystać z odrębnego, małego dworca[10]. Tutaj był to Bolesławiec Wschód[10]. W latach 2004–2008 nieczynna w ruchu pasażerskim od lat 60. linia do Modły została rozebrana[11]. Pozostawiono jedynie krótki odcinek, który przekształcono w bocznicę szlakową ze stacji Bolesławiec do Zakładów Chemicznych Wizów[11].

Wysoki standard techniczny i dobry stan zachowania dawnej magistrali berlińskiej umożliwiły jej eksploatację bez większych zmian do lat 80. XX w[12]. Po roku 1980 na linii przeprowadzono częściową wymianę podkładów drewnianych na strunobetonowe[12]. 23 grudnia 1985 r. na odcinku Legnica – Węgliniec uruchomiono trakcję elektryczną, co umożliwiło kursowanie przez Bolesławiec elektrowozów i elektrycznych zespołów trakcyjnych[12]. Podczas prac nad elektryfikacją, wymieniono dotychczasową sygnalizację kształtową na semafory świetlne[12]. W 1986 r. na odcinku Chojnów – Bolesławiec – Węgliniec lekkie szyny typu S49 zastąpiono mocniejszymi, typu S60[12].

W ramach modernizacji europejskiego korytarza E30, którego częścią na odcinku Legnica-Węgliniec jest linia kolejowa nr 282[13], w latach 2005–2007 stacja przeszła gruntowną przebudowę[14]. Oprócz wymiany układu torowego, sieci trakcyjnej itp., zbudowano w miejscu dotychczasowych dwa nowe perony i połączono je przejściem podziemnym[15]. W grudniu 2007 roku na peronie 1 uruchomiono Lokalne Centrum Sterowania, z którego odbywa się zdalne sterowanie ruchem pociągu w Bolesławcu oraz na stacjach: Miłkowice, Chojnów, Okmiany i Zebrzydowa[16]. W maju 2008 r. zakończył się remont dworca, gdzie m.in. wyremontowano hol, wyczyszczono posadzki, wymieniono pokrycie dachu i odnowiono elewację[17].

Linie kolejowe[edytuj | edytuj kod]

 Zobacz też: Linia kolejowa nr 282.

Stacja leży na linii kolejowej nr 282 MiłkowiceŻary[2]. Na odcinku Miłkowice – Węgliniec, jest to linia: magistralna, dwutorowa, zelektryfikowana, normalnotorowa, znaczenia państwowego, objęta umowami AGC oraz AGTC[18].

Infrastruktura[edytuj | edytuj kod]

Lokalne Centrum Sterowania w Bolesławcu

Budynek dworca[edytuj | edytuj kod]

Gmach dworca kolejowego w Bolesławcu wzniesiono w 1845 r., równolegle z uruchomieniem linii kolejowej[6]. Jest to konstrukcja murowana, otynkowana, dwukondygnacyjna z dodatkowym poddaszem w części centralnej i parterową na skrzydłach[6]. Wnętrze poczekalni wyłożono ceramiką (zielonymi kafelkami) i ozdobiono charakterystycznymi kolumnami, natomiast podłogę hallu wyłożono kamiennymi płytkami[6][19].

Na budynku dworca znajdują się, oprócz poczekalni, toalety, mini bar i kasa biletowa Kolei Dolnośląskich[20][19].

Perony[edytuj | edytuj kod]

Na stacji Bolesławiec znajdują się dwa wysokie, jednokrawędziowe perony o wysokości 0,55 m ponad główkę szyny i długości użytkowej 400 m. Perony są zlokalizowane pomiędzy 35,800 a 36,200 km linii kolejowej nr 282. Nawierzchnia peronów jest utwardzona szarą kostką Bauma, natomiast krawędzie wykonane są z czerwonych płyt betonowych. Dojście na peron 1 jest możliwe od strony miasta, bądź z budynku dworcowego. Na peronach są ustawione ławki i wiaty przystankowe. Perony są wyposażone w oświetlenie, zegary oraz urządzenia megafonowe[21].

Lokalne Centrum Sterowania[edytuj | edytuj kod]

W grudniu 2007 r. na stacji uruchomiono Lokalne Centrum Sterowania[22]. Z obiektu odbywa się na odległość kontrola ruchu kolejowego na odcinku od Legnicy do Węglińca (bez stacji krańcowych), w tym zdalne sterowanie pracą pięciu stacji: Miłkowice, Chojnów, Okmiany, Bolesławiec i Zebrzydowa[22][23]. Budowa centrum pozwoliła na zamknięcie 12 nastawni na całym odcinku[23]. Inwestycja kosztowała 30 mln złotych[23].

Ruch pociągów[edytuj | edytuj kod]

Pociągi pasażerskie[edytuj | edytuj kod]

Wszystkie pociągi osobowe na odcinku Wrocław – Bolesławiec – Węgliniec obsługują Koleje Dolnośląskie. Na stacji Bolesławiec, w rozkładzie jazdy 2017/2018, zatrzymują się wszystkie pociągi przewoźnika. Pociągi KD kursują w bezpośrednich relacjach z Wrocławia Głównego i Legnicy (i z powrotem) do stacji Węgliniec, Lubań Śląski, Zgorzelec i Drezno.

W rozkładzie jazdy 2017/2018 na stacji zatrzymują się pociągi IC z Białegostoku do Węglińca i Jeleniej Góry (i z powrotem).

Pociągi towarowe[edytuj | edytuj kod]

Ze stacji Bolesławiec prowadzi bocznica szlakowa do Zakładów Chemicznych Wizów[24].

Komunikacja z dworcem[edytuj | edytuj kod]

Przy dworcu kolejowym w Bolesławcu znajdują się przystanki komunikacji miejskiej[25], postój taksówek[26] oraz parking[27]

Bolesławiec
Linia 282 MiłkowiceŻary (36,048 km)
BSicon KBHFaq.svgBSicon STRq.svgBSicon STRq.svg
Zebrzydowa
odległość: 13,025 km
BSicon BHFq.svg
odległość: 8,318 km

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Indeks stacji i przystanków na Śląsku: nazwy polskie i niemieckie węzłów i stacji kolejowych na Śląsku i w jego sąsiedztwie. W: Michał Jerczyński, Stanisław Koziarski: 150 lat kolei na Śląsku. Opole: Instytut Śląski w Opolu, 1992, s. 232.
  2. a b PKP Polskie Linie Kolejowe: Regulamin przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych w ramach rozkładu jazdy pociągów 2013/2014. Załącznik 2.4. Wykaz posterunków ruchu i punktów ekspedycyjnych, str. 68. plk-sa.pl. [dostęp 2014-10-15].
  3. PKP Polskie Linie Kolejowe SA: Platforma Zakupowa. Postępowania ustawowe: 6060/ICZ3/000008/14/P: Zaprojektowanie, dostawa i montaż urządzeń SDIP CCTV (kontrakt 1,2,3 i 4) w ramach Projektu: Projekt, dostawa i instalacja elementów prezentacji dynamicznej informacji pasażerskiej oraz systemu monitoringu wizyjnego wraz z infrastrukturą techniczną na dworcach, stacjach i przystankach kolejowych POIiŚ 7.1-106. Załącznik nr 2 do Opisu Przedmiotu Zamówienia – Wykaz stacji i przystanków, dostęp: 2014-10-14.
  4. Geoportal. Mapa topograficzna. Skala 1:5000. [dostęp 2014-10-15].
  5. a b c d e Kolej Dolnośląsko-Marchijska. W: Michał Jerczyński, Stanisław Koziarski: 150 lat kolei na Śląsku. Opole: Instytut Śląski w Opolu, 1992, s. 27-30.
  6. a b c d e f Ivo Łaborewicz: Budynek dworca kolejowego – Bolesławiec (pol.). W: Atrakcje przemysłu i techniki Euroregionu Nysa [on-line]. [dostęp 2014-10-15].
  7. Koleje prywatne w Prusach. Kolej Dolnośląsko–Marchijska. W: Adam Dylewski: Historia kolei w Polsce. Warszawa: Carta Blanca, 2012, s. 67–66. ISBN 978-83-7705-176-4.
  8. Niemiecka Kolej Rzeszy. W: Adam Dylewski: Historia kolei w Polsce. Warszawa: Carta Blanca, 2012, s. 86–87. ISBN 978-83-7705-176-4.
  9. Odbudowa PKP. Odtworzenie PKP po 1945 r.. W: Adam Dylewski: Historia kolei w Polsce. Warszawa: Carta Blanca, 2012, s. 162–165. ISBN 978-83-7705-176-4.
  10. a b c d e Rafał Wiernicki: Kolejka Bolesławiecka (pol.). W: Turysta Dolnośląski 5/2005 [on-line]. kolej.one.pl/~halski. [dostęp 2014-10-15].
  11. a b dolny-slask.org.pl Linia kolejowa nr 314 Bolesławiec Wschód – Modła, dostęp: 2014-10-15
  12. a b c d e Rozwój techniki kolejowej na linii Berlin – Wrocław. Berlińska magistrala po II wojnie światowej. W: Michał Jerczyński: Wrocławskie dworce kolejowe. Praca zbiorowa pod red. Marii Zwierz. Wrocław: Muzeum Architektury we Wrocławiu, 2006, s. 57–58.
  13. PKP Polskie Linie Kolejowe SA: Nr 2001/PL/16/P/PT/013 „Modernizacja linii kolejowej E 30 na odcinku Węgliniec – Legnica”
  14. dolny-slask.org.pl: Stacja kolejowa Bolesławiec (fotografie dokumentujące m.in. modernizację), dostęp: 2014-10-15
  15. naszemiasto.pl: Dworzec w Bolesławcu jest najpiękniejszy!, dostęp: 2014-10-15
  16. PKP Polskie Linie Kolejowe SA: Lokalne Centrum Sterowania w Bolesławcu, dostęp: 2014-10-15
  17. Magdalena Kozioł: Ministrze, ratuj dworce! (pol.). Polskatimes.pl, 2008-10-14. [dostęp 2014-10-15].
  18. Instrukcja Id-12 (D-29). Wykaz linii. Warszawa: PKP Polskie Linie Kolejowe SA, 2011, s. 72.
  19. a b kolejowailowa.eu Fotografia wnętrza dworca z czerwca 2014 r., dostęp: 2014-10-15
  20. Kurier Kolejowy: Nowe kasy KD w Legnicy i Bolesławcu, dostęp: 2014-10-15
  21. PKP Polskie Linie Kolejowe: Regulamin przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych w ramach rozkładu jazdy pociągów 2013/2014. Załącznik 2.4A. Wykaz peronów. plk-sa.pl. [dostęp 2014-10-15]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-04)].
  22. a b PKP Polskie Linie Kolejowe SA: Lokalne Centrum Sterowania w Bolesławcu, dostęp: 2014-10-15
  23. a b c Istotne.pl: Powstało nowe centrum sterowania ruchem kolejowym, dostęp: 2014-10-15
  24. Adrian Karwat Schemat stacji Bolesławiec, dostęp: 2014-10-15
  25. MZK Bolesławiec: Schemat sieci komunikacyjnej, dostęp: 2014-10-15
  26. taxibolesławiec.pl: Nasze postoje, dostęp: 2014-10-15
  27. istotne.pl: Będzie płatny parking przy dworcu PKP, dostęp: 2014-10-15.