Przejdź do zawartości

Cerkiew św. Dymitra w Szczawniku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Cerkiew św. Dymitra w Szczawniku
Zabytek: nr rej. 774 z 5 września 1964[1]
kościół filialny
Ilustracja
Elewacja frontowa
Państwo

 Polska

Miejscowość

Szczawnik

Wyznanie

katolickie

Kościół

rzymskokatolicki

Parafia

Narodzenia NMP w Złockiem

Położenie na mapie gminy Muszyna
Mapa konturowa gminy Muszyna, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Szczawnik, cerkiew”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Szczawnik, cerkiew”
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, na dole po prawej znajduje się punkt z opisem „Szczawnik, cerkiew”
Położenie na mapie powiatu nowosądeckiego
Mapa konturowa powiatu nowosądeckiego, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Szczawnik, cerkiew”
Ziemia49°22′56,9″N 20°52′05,8″E/49,382472 20,868278
Multimedia w Wikimedia Commons

Cerkiew św. Dymitra Sołuńskiego w Szczawniku – greckokatolicka cerkiew łemkowska w Szczawniku, wzniesiona w 1841, obecnie użytkowana jako kościół rzymskokatolicki.

Historia

[edytuj | edytuj kod]

Cerkiew znajdowała się w Szczawniku już przed rokiem 1624. Obecny budynek powstał w 1841, być może przez przebudowę poprzedniego. W latach 1936–1937 w obiekcie wykonano polichromię. Po Akcji „Wisła”, w 1947, budynek przejął Kościół łaciński.

Architektura

[edytuj | edytuj kod]

Cerkiew w Szczawniku jest cerkwią typu łemkowskiego. Nad jej przedsionkiem, nawą i prezbiterium wznoszą się wieże z hełmami i kutymi krzyżami. Prezbiterium zamknięte jest trójbocznie i połączone z zakrystią. We wnętrzu obiektu znajduje się ikonostas powstały na przełomie XVIII i XIX wieku oraz ołtarze boczne powstałe w 1729 z ikonami Opłakiwania Chrystusa i Przemienienia Pańskiego. Z XVII wieku pochodzi ikona Chrystusa Pantokratora w pomieszczeniu ołtarzowym. Z tego samego okresu pochodziła ikona św. Michała Archanioła, przeniesiona z cerkwi do muzeum w Nowym Sączu. Na jednej z wież cerkwi znajduje się dzwon z 1707.

  • Elewacja boczna
    Elewacja boczna
  • Elewacja boczna
    Elewacja boczna
  • Widok od strony prezbiterium
    Widok od strony prezbiterium

Na łące za cerkwią znajduje się źródło i pijalnia wody mineralnej Źródło za Cerkwią. Jest pomnikiem przyrody[2].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo małopolskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 30 września 2025, s. 114 [dostęp 2011-06-16].
  2. ↑ Pijalnia sezonowa „Źródło za Cerkwią” (pomnik przyrody) [online], Miasto i gmina uzdrowiskowa Muszyna [dostęp 2025-09-24].

Bibliografia

[edytuj | edytuj kod]
  • G. i Z. Malinowscy, E. i P. Marciniszyn, Ikony i cerkwie. Tajemnice łemkowskich świątyń, Carta Blanca, Warszawa 2009, ISBN 978-83-61444-15-2.
  • Andrzej Saładiak, Pamiątki i zabytki kultury ukraińskiej w Polsce, Burchard Edition, Warszawa 1993
Cerkwie w Nowym Sączu i powiecie nowosądeckim
Nowy Sącz
powiat nowosądecki

Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Cerkiew_św._Dymitra_w_Szczawniku&oldid=77681266”