David Reimer

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

David Reimer (ur. 22 sierpnia 1965, zm. 5 maja 2004) – mężczyzna urodzony w Kanadzie, na którym przeprowadzono eksperyment mający potwierdzić, że rola kobieca i męska (ang. gender role) może być wybrana po urodzeniu i nie jest zdeterminowana przez czynniki biologiczne takie jak geny i hormony. Doświadczenie zostało opisane w literaturze medycznej jako przypadek John/Joan, zapewniając pacjentowi anonimowość. Będąc dorosłym, pacjent zdecydował o ujawnieniu swojej tożsamości[1][2].

Przebieg eksperymentu[edytuj | edytuj kod]

Pacjent urodził się jako Bruce Peter Reimer, jeden z dwóch chłopców będących bliźniakami jednojajowymi o zestawie chromosomów płciowych XY. W wieku 7 miesięcy podczas chirurgicznego zabiegu naprawy stulejki przez kauteryzację doszło do znacznego uszkodzenia prącia dziecka[3] wskutek błędu lekarskiego. Szukając pomocy, rodzice dziecka po obejrzeniu programu telewizyjnego z udziałem psychologia i seksuologa Johna Moneya z Gender Identity Institute skontaktowali się z naukowcem. W wyniku jego porady zdecydowano o usunięciu jąder, wstępnym zabiegu mającym na celu ukształtowanie kobiecych narządów rozrodczych oraz dalszym wychowywaniu dziecka jako dziewczynki. Zabiegi medyczne zostały wykonane w szpitalu Johns Hopkins w Baltimore, gdy pacjent miał około 2 lat.

Od tego czasu dziecko wychowywane było jako Brenda[4]. Dalszy przebieg doświadczenia był monitorowany podczas corocznych wizyt terapeutycznych w Hopkins. Inicjator eksperymentu w kolejnych raportach z badań przedstawił wyniki jako potwierdzające teorię o neutralności jednostki po urodzeniu pod względem psychoseksualnym oraz o decydującym wpływie wyglądu narządów rozrodczych na rozwój psychoseksualny.

W latach 1994–1995 na prośbę kierownika katedry psychiatrii w miejscu zamieszkania pacjenta doszło do konsultacji z seksuologami Miltonem Diamondem oraz H. Keith Sigmundson. Wywiady przeprowadzone przez tych naukowców z pacjentem, matką oraz żoną nie potwierdziły sukcesu opisanego przez Moneya. Wychowywane jako dziewczynka dziecko nie zaakceptowało tej roli: wykazywało zachowania typowe dla chłopców, takie jak oddawanie moczu na stojąco, zabawy w żołnierza, uprawianie sportów walki. Jednocześnie nie wykazywało zainteresowania zabawkami takimi jak lalki, nie chciało nosić sukienek czy zajmować się szyciem i dziewczęcymi zabawami. W wieku 12 lat lekarze rozpoczęli podawanie estrogenów, jednak pacjent odmawiał poddawania się terapii hormonalnej, wyrzucając niektóre dawki podawanego hormonu. Dziecko nie akceptowało także swojego kobiecego wyglądu. Po konsultacjach z psychiatrami rodzice poinformowali swoje dziecko o zdarzeniu z dzieciństwa. Mając 14 lat, pacjent zdecydował, że chce żyć jako mężczyzna. Lekarze rozpoczęli podawanie testosteronu, przeprowadzono podwójną mastektomię, a w wieku 15–16 lat zabiegi mające na celu odbudowę prącia. Od tego czasu pacjent relacjonował znaczną poprawę komfortu życia. Przyjął imię David. Pierwszym partnerem seksualnym była dziewczyna. Do kontaktu doszło, gdy David miał 18 lat. W wieku 25 lat ożenił się, przysposabiając troje dzieci swojej partnerki. Żona w wywiadach z naukowcami przedstawiła męża jako pełnowartościowego mężczyznę[3].

Artykuły naukowe Moneya, opisujące niezwykłe sukcesy w terapii, spotykały się z ogromnym odzewem. Zdaniem lekarza Brenda znakomicie odnajdywała się w nowej tożsamości. Podczas gdy jej brat bliźniak Brian był „rozrabiaką”, ona rosła na „dziarską dziewczynkę”. Money nie spodziewał się ponadto żadnych problemów w okresie dojrzewania. Oznajmiał śmiało: „Tożsamość genderowa jest w niedostatecznym stopniu zróżnicowana w momencie narodzin, by móc kategoryzować dziecko jako genetycznie męskie lub genetycznie żeńskie”. Prawda wyglądała zupełnie inaczej. W wieku czterech lat Brenda wzięła nożyczki i pocięła różowe i białe sukienki, które kazano jej nosić. Gdy pouczano ją, by chodziła i mówiła jak dziewczynka, dostawała napadów wściekłości. Skazana na ewidentnie fałszywą i niepasującą tożsamość, cierpiała na skutek lęków, depresji, zagubienia i agresji. W szkolnych sprawozdaniach opisywano ją jako „chłopczycę”, „osobowość dominującą”, dziecko o „ogromnej energii fizycznej”. Nie lubiła lalek, nie chciała się bawić z koleżankami. Zawsze wolała zabawki brata. (Maszyną do szycia tak naprawdę zaciekawiła się tylko raz, gdy podwędziła ojcu śrubokręt i rozebrała ją na drobne elementy). I, co być może najbardziej zadziwiało jej rówieśniczki, korzystając z żeńskiej łazienki, często siusiała na stojąco. Po czternastu latach Brenda zakończyła wreszcie tę groteskową grę. Odmówiła operacji uformowania waginy. Przestała brać tabletki estrogenowe, poddała się obustronnej mastektomii, by usunąć piersi, zaczęła sobie wstrzykiwać testosteron. Z niej stała się nim i zmieniła imię na David. W 1990 roku David się ożenił, ale związek od początku był gehenną. Bruce/Brenda/David, chłopiec, który został dziewczynką, która została mężczyzną, oscylował między kolejnymi fazami lęku, gniewu, wyparcia i depresji. Stracił pracę. Małżeństwo się rozpadło. W roku 2004, niedługo po ostrej awanturze z żoną, David popełnił samobójstwo.
— Siddhartha Mukherjee „Gen”

W roku 2004 David Reimer, w wieku 38 lat, popełnił samobójstwo, strzelając sobie w głowę z obrzyna[2]. Dwa lata wcześniej (2002) w wyniku przedawkowania antydepresantów zmarł chorujący na schizofrenię brat bliźniak Davida – Brian[1]. W opinii matki przyczyną samobójstwa była depresja po utracie pracy i separacja z żoną, znaczenie miała także żałoba po bracie. Matka wyraziła także przekonanie, że gdyby nie wyniszczający eksperyment, jej syn nadal by żył[5].

Społeczne konsekwencje eksperymentu[edytuj | edytuj kod]

John Money przedstawiał doświadczenia jako sukces i potwierdzenie teorii o możliwości kształtowania roli płciowej niezależnie od płci genetycznej. Raporty z badań zostały opublikowane w roku 1972 – Man and Woman, Boy and Girl i 1975 – Sexual Signatures: On Being a Man or Woman. Treść raportów wpłynęła na teorię i praktykę w psychologii, socjologii oraz women's study.

W magazynie „Time” z 8 stycznia 1973 roku pojawił się artykuł stwierdzający, że tradycyjne wzorce męskości i kobiecości można zmienić i nie są one zależne od genów[3]. Publikacje medyczne i publicystyczne z lat 90. XX wieku skłoniły naukowców i teoretyków do zmiany spojrzenia na płeć kulturową i płeć biologiczną. Tezy konstruktywizmu społecznego zostały podważone. Doszło do zmian w ustalaniu kryteriów medycznych i etycznych ustalania płci. Moneyowi zarzucono okrucieństwo w zakresie metod potwierdzania wymyślonych teorii. Skrytykowano też wykorzystanie raportów Moneya przez ruchy feministyczne[4].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Dr. Money And The Boy With No Penis. [dostęp 2014-09-22].
  2. a b Dr Money and the Boy with No Penis. BBC. [dostęp 2014-09-22].
  3. a b c Diamond M, Sigmundson HK. Sex reassignment at birth. Long-term review and clinical implications. „Arch Pediatr Adolesc Med”. 151 (3), s. 298–304, marzec 1997. DOI: 10.1001/archpedi.1997.02170400084015. PMID: 9080940. 
  4. a b Judith Butler: Undoing Gender. Routledge, 2004, s. 57–74. ISBN 978-0415969239.
  5. David Reimer, 38, Subject of the John/Joan Case. The New York Times, 12 maja 2004. [dostęp 2014-09-29].