Elementy z listy reprezentatywnej niematerialnego dziedzictwa kulturowego w Ameryce Południowej i na Karaibach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Poniżej przedstawiono wykaz elementów z listy reprezentatywnej niematerialnego dziedzictwa kulturowego UNESCO w Ameryce Południowej i na Karaibach. Listę uporządkowano w kolejności alfabetycznej według krajów (stan na 2020).

Argentyna (3)[edytuj | edytuj kod]

Tango BuenosAires.jpg Tango argentyńskie[1] – wpis wraz z Urguwajem 2009
Fileteado porteño.jpg Fileteado w Buenos Aires[2] 2015
Chamamé[3] 2020

Belize (1)[edytuj | edytuj kod]

Garifuna Umalali.jpg Język, taniec i muzyka Garifuna – wpis wraz z Gwatemalą, Hondurasem i Nikaraguą[4] 2001/2008

Boliwia (6)[edytuj | edytuj kod]

Diablada Oruro Bolivia.JPG Karnawał w Oruro[5] 2001/2008
Kallawaya Panama.jpg Andyjska kosmowizja grupy etnicznej Kallawaja[6] 2003/2008
Los macheteros ingresan a la iglesia en San Ignacio de Moxos.jpg Ichapekene Piesta – największe święto w San Ignacio de Moxo[7] 2012
Evo Morales, Eli Salguero at Pujllay.jpg Pujillay i Ayrichi, muzyka i taniec ludu Yampara[8] 2014
Ekeko Bolivia.JPG Rytualne podróże w La Paz podczas festiwalu Alasitas[9] 2017
Jesus del Gran Poder La Paz Bolivia.jpg Fiesta del Gran Poder w La Paz[10] 2019

Brazylia (6)[edytuj | edytuj kod]

Ustne i graficzne środki wyrazu grupy Wajapi[11] 2003/2008
Flickr - Ministério da Cultura - Samba de roda com baianas e Olívia Santana.jpg Samba de Roda z Recôncavo w Bahia[12] 2005/2008
Passistas de Frevo.jpg Frevo – sztuka widowiskowa związana z karnawałem w Recife[13] 2012
Cirio 2006 berlinda 1.jpg Procesja z figurą Naszej Pani z Nazaretu w Belém (port. Círio de Nossa Senhora de Nazaré)[14] 2013
Rugendasroda.jpg Krąg wykonawców widowiskowej sztuki afro-brazylijskiej capoeira[15] 2014
Bumba meu boi - Maranhão, Brasil.jpg Bumba-meu-boi z Maranhão[16] 2019

Chile (1)[edytuj | edytuj kod]

Baile Chino[17] 2014

Dominikana (4)[edytuj | edytuj kod]

Przestrzeń kulturowa Bractwa Ducha Świętego Congos z Villa Mella[18] 2001/2008
Tradycja widowisk tanecznych Cocolo[19] 2005/2008
Muzyka i taniec merengue[20] 2016
Muzyka i taniec dominikańskiej bachaty[21] 2019

Ekwador (3)[edytuj | edytuj kod]

Dziedzictwo przekazu ustnego i kulturowych środków wyrazu ludu Zápara – wpis wraz z Peru[22] 2001/2008
Panama hats montecristi.jpg Wyplatanie kapeluszy Panama w Ekwadorze[23] 2012
Muzyka na marimbę i tradycyjne śpiewy z regionu Południowego Pacyfiku w Kolumbii i prowincji prowincji Esmeraldas w Ekwadorze[24] – wpis wraz z Kolumbią 2015

Gwatemala (2)[edytuj | edytuj kod]

Język, taniec i muzyka Garifuna – wpis wraz z Belize, Hondurasem i Nikaraguą[4] 2001/2008
Tradycja widowisk tanecznych Rabinal Achí[25] 2005/2008

Honduras (1)[edytuj | edytuj kod]

Język, taniec i muzyka Garifuna – wpis wraz z Belize, Gwatemalą i Nikaraguą[4] 2001/2008

Jamajka (2)[edytuj | edytuj kod]

Dziedzictwo Maroon w Moore Town[26] 2003/2008
Muzyka Reggae na Jamajce[27] 2018

Kolumbia (8)[edytuj | edytuj kod]

Bailadores de cumbia.jpg Karnawał w Barranquilla[28] 2003/2008
Fiesta Palenque.jpg Przestrzeń kulturowa San Basilio de Palenque[29] 2005/2008
JUGADORESDIADEBLANCOS2007.jpg Karnawał „Negros y Blancos” (Czarnych i Białych)[30] 2009
Amo Jesus.JPG Wielkanocne Procesje w Popayán[31] 2009
System prawny społeczności Wayuu, praktykowany przez Pütchipü’üi (palabrero)[32] 2010
Wiedza tradycyjna jaguarowych szamanów w Yurupari[33] 2011
Catedral de quibdó.JPG Święto św. Franciszka z Asyżu w Quibdó[34] 2012
Marimba tlaquepaque.jpg Muzyka na marimbę i tradycyjne śpiewy z regionu Południowego Pacyfiku w Kolumbii i prowincji prowincji Esmeraldas w Ekwadorze[24] – wpis wraz z Ekwadorem 2015

Kostaryka (1)[edytuj | edytuj kod]

The cow pushing the decorated cart.jpg Tradycje pasterskie i wozy zaprzężone w woły[35] 2005/2008

Kuba (3)[edytuj | edytuj kod]

Tumba Francesa – muzyka bractwa Oriente[36] 2003/2008
Rumba na Kubie, połączenie muzyki i tańca oraz wszystkie praktyki z tym związane[37] 2016
Punto[38] 2017

Meksyk (10)[edytuj | edytuj kod]

DiaDeMuertosXochimilcoDFMexico 009.jpg Obchody Dnia Zmarłych[39] 2003/2008
Pena de bernal 2006.jpg Miejsca pamięci i żywe tradycje Indian Otomi Cziczimeka z regionu Tolimán[40] 2009
El Tajin Los Voladores fcm.jpg Rytuał Valadores[41] 2009
Parachico.jpg Los Parachicos w tradycyjnym styczniowym święcie w Chiapa de Zorzo[42] 2010
El tango guacamole.jpg Tradycyjna kuchnia meksykańska jako pradawna, żywa kultura wspólnotowa, według wzoru z Michoacán[43] 2010
Pirekua – tradycyjna pieśń społeczności purepechów[44] 2010
Guadalajara mariachis.jpg Mariachi – śpiew i muzyka na instrumenty strunowe i trąbkę[45] 2011
232901774 10376f0786.jpg Charrería[46] 2016
Basilica de Zapopan atrio.jpg Pielgrzymka: cykl rytualny La llevada Dziewicy z Zapopan[47] 2018
TalaveraTrayMAPDF.JPG Wytwarzanie ceramiki talavera w stanach Puebla i Tlaxcala (Meksyk) oraz ceramiki w Talavera de la Reina i El Puente del Arzobispo (Hiszpania)[48] – wpis wraz z Hiszpanią 2019

Nikaragua (2)[edytuj | edytuj kod]

Język, taniec i muzyka Garifuna – wpis wraz z Belize, Gwatemalą i Hondurasem[4] 2001/2008
El Güegüense.jpg Dramat satyryczny El Güegüense[49] 2008

Panama (2)[edytuj | edytuj kod]

Tradycyjny proces i techniki włókien roślinnych tkania talco, crineja i pinta do wyrobu kapeluszy pinta'o[50] 2017
Rytuał i biesiadna ekspresja kultury Kongo[51] 2018

Paragwaj (1)[edytuj | edytuj kod]

Mate containing tereré.JPG Praktyki i tradycyjna wiedza o Tereré w kulturze Pohã Ñana, napój przodków Guaraní w Paragwaju[52] 2020

Peru (10)[edytuj | edytuj kod]

Dziedzictwo przekazu ustnego i kulturowych środków wyrazu ludu Zápara – wpis wraz z Ekwadorem[53] 2001/2008
Taquilenos knitting.jpg Sztuka wyrobu tkanin z wyspy Taquile[54] 2008
Huaconada – taniec rytualny z regionu Mito[55] 2010
Danzante de tijera.jpg Taniec z nożycami[56] 2010
Qoyllur Rit'i young dancer.jpg Pielgrzymka do sanktuarium w Quyllur Rit'i[57] 2011
IRB-9-NewBridgeComplete-keshwa-2.jpg Zwyczaje i tradycje związane z corocznym odnawianiem inkaskiego mostu linowego Q’eswachaka[58] 2013
Obchody święta ku czci Matki Boskiej Gromnicznej w Puno[59] 2014
Wititi – taniec z Kanionu Colca[60] 2015
Tradycyjny system sadow irygacyjnych w Corongo[61] 2017
Hatajo de Negritos i Hatajo de Pallitas z południowo-środkowego wybrzeża Peru[62] 2019

Urugwaj (2)[edytuj | edytuj kod]

Tango BuenosAires.jpg Tango argentyńskie[1] – wpis wraz z Argentyną 2009
Candombe Montevideo Uruguay.jpg Muzyka Candombe i jej przestrzeń społeczno-kulturowa[63] 2009

Wenezuela (4)[edytuj | edytuj kod]

Dancing Devils of Yare Mask from Venezuela.jpg Tańczące diabły w obchodach Bożego Ciała[64] 2012
ParrandaSanPedro.jpg Obchody dnia świętego Pawła w Guarenas i Guatire (La Parranda de San Pedro de Guarenas y Guatire)[65] 2013
Tradycyjna wiedza i technologia związana z uprawą i przetwarzaniem kuraguy (Ananas lucidus)[66] 2015
Karnawał w El Callao[67] 2016

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b UNESCO ICH: Tango (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  2. UNESCO ICH: Filete porteño in Buenos Aires, a traditional painting technique (ang.). [dostęp 2015-12-10].
  3. UNESCO ICH: Chamamé (ang.). [dostęp 2020-12-18].
  4. a b c d UNESCO ICH: Language, dance and music of the Garifuna (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  5. UNESCO ICH: Carnival of Oruro (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  6. UNESCO ICH: Andean cosmovision of the Kallawaya (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  7. UNESCO ICH: Ichapekene Piesta, the biggest festival of San Ignacio de Moxos (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  8. UNESCO ICH: Pujillay and Ayarichi, music and dances of the Yampara culture (ang.). [dostęp 2014-12-20].
  9. UNESCO ICH: Ritual journeys in La Paz during Alasita (ang.). [dostęp 2017-12-09].
  10. UNESCO ICH: The festival of the Santísima Trinidad del Señor Jesús del Gran Poder in the city of La Paz (ang.). [dostęp 2019-12-26].
  11. UNESCO ICH: Oral and graphic expressions of the Wajapi (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  12. UNESCO ICH: Samba de Roda of the Recôncavo of Bahia (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  13. UNESCO ICH: Frevo, performing arts of the Carnival of Recife (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  14. UNESCO ICH: Círio de Nazaré (The Taper of Our Lady of Nazareth) in the city of Belém, Pará (ang.). [dostęp 2013-12-07].
  15. UNESCO ICH: Capoeira circle (ang.). [dostęp 2014-12-08].
  16. UNESCO ICH: Cultural Complex of Bumba-meu-boi from Maranhão (ang.). [dostęp 2019-12-26].
  17. UNESCO ICH: Baile Chino (ang.). [dostęp 2014-12-08].
  18. UNESCO ICH: Cultural space of the Brotherhood of the Holy Spirit of the Congos of Villa Mella (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  19. UNESCO ICH: Cocolo dance drama tradition (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  20. Music and dance of the merengue in the Dominican Republic (ang.). [dostęp 2016-12-23].
  21. Music and dance of Dominican Bachata (ang.). [dostęp 2019-12-26].
  22. UNESCO ICH: Oral heritage and cultural manifestations of the Zápara people (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  23. UNESCO ICH: Traditional weaving of the Ecuadorian toquilla straw hat (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  24. a b UNESCO ICH: Marimba music, traditional chants and dances from the Colombia South Pacific region and Esmeraldas Province of Ecuador (ang.). [dostęp 2015-12-10].
  25. UNESCO ICH: Rabinal Achí dance drama tradition (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  26. UNESCO ICH: Maroon heritage of Moore Town (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  27. UNESCO ICH: Reggae music of Jamaica (ang.). [dostęp 2018-12-22].
  28. UNESCO ICH: Carnival of Barranquilla (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  29. UNESCO ICH: Cultural space of Palenque de San Basilio (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  30. UNESCO ICH: Carnaval de Negros y Blancos (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  31. UNESCO ICH: Holy Week processions in Popayán (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  32. UNESCO ICH: Wayuu normative system, applied by the Pütchipü’üi (palabrero) (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  33. UNESCO ICH: Traditional knowledge of the jaguar shamans of Yuruparí (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  34. UNESCO ICH: Festival of Saint Francis of Assisi, Quibdó (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  35. UNESCO ICH: Oxherding and oxcart traditions in Costa Rica (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  36. UNESCO ICH: La Tumba Francesa (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  37. Rumba in Cuba, a festive combination of music and dances and all the practices associated (ang.). [dostęp 2016-12-23].
  38. Punto (ang.). [dostęp 2017-12-09].
  39. UNESCO ICH: Indigenous festivity dedicated to the dead (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  40. UNESCO ICH: Places of memory and living traditions of the Otomí-Chichimecas people of Tolimán: the Peña de Bernal, guardian of a sacred territory (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  41. UNESCO ICH: Ritual ceremony of the Voladores (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  42. UNESCO ICH: Parachicos in the traditional January feast of Chiapa de Corzo (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  43. UNESCO ICH: Traditional Mexican cuisine - ancestral, ongoing community culture, the Michoacán paradigm (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  44. UNESCO ICH: Pirekua, traditional song of the P’urhépecha (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  45. UNESCO ICH: Mariachi, string music, song and trumpet (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  46. Charrería, equestrian tradition in Mexico (ang.). [dostęp 2016-12-23].
  47. La Romería (the pilgrimage): ritual cycle of 'La llevada' (the carrying) of the Virgin of Zapopan (ang.). [dostęp 2016-12-23].
  48. UNESCO ICH: Artisanal talavera of Puebla and Tlaxcala (Mexico) and ceramics of Talavera de la Reina and El Puente del Arzobispo (Spain) making process (ang.). [dostęp 2019-12-26].
  49. UNESCO ICH: El Güegüense (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  50. UNESCO ICH: Artisanal processes and plant fibers techniques for talcos, crinejas and pintas weaving of the pinta’o hat (ang.). [dostęp 2017-12-09].
  51. UNESCO ICH: Ritual and festive expressions of the Congo culture (ang.). [dostęp 2018-12-22].
  52. UNESCO ICH: Practices and traditional knowledge of Terere in the culture of Pohã Ñana, Guaraní ancestral drink in Paraguay (ang.). [dostęp 2020-12-18].
  53. UNESCO ICH: Oral heritage and cultural manifestations of the Zápara people (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  54. UNESCO ICH: Taquile and its textile art (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  55. UNESCO ICH: Huaconada, ritual dance of Mito (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  56. UNESCO ICH: Scissors dance (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  57. UNESCO ICH: Pilgrimage to the sanctuary of the Lord of Qoyllurit’i (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  58. UNESCO ICH: Knowledge, skills and rituals related to the annual renewal of the Q’eswachaka bridge (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  59. UNESCO ICH: Festivity of Virgen de la Candelaria of Puno (ang.). [dostęp 2014-12-08].
  60. UNESCO ICH: Wititi dance of the Colca Valley (ang.). [dostęp 2015-12-10].
  61. UNESCO ICH: Traditional system of Corongo’s water judges (ang.). [dostęp 2017-12-09].
  62. UNESCO ICH: ‘Hatajo de Negritos’ and ‘Hatajo de Pallitas’ from the Peruvian south-central coastline (ang.). [dostęp 2017-12-09].
  63. UNESCO ICH: Candombe and its socio-cultural space: a community practice (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  64. UNESCO ICH: Venezuela’s Dancing Devils of Corpus Christi (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  65. UNESCO ICH: La Parranda de San Pedro de Guarenas y Guatire (ang.). [dostęp 2013-12-07].
  66. UNESCO ICH: Traditional knowledge and technologies relating to the growing and processing of the curagua (ang.). [dostęp 2015-12-10].
  67. Carnival of El Callao, a festive representation of a memory and cultural identity (ang.). [dostęp 2016-12-23].