Podział administracyjny Austrii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Struktura podziału administracyjnego Austrii
Austria
Godło Austrii
Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Austrii

Wikiprojekt Polityka

Republika Austrii jest federacją, którą tworzy 9 krajów związkowych (niem.: Bundesland lub Land, l.mn.: Bundesländer, Länder).

Kraje związkowe podzielone są na miasta statutarne (niem.: Statutarstadt, Stadtbezirk, l.m.: Statutarstädte, Stadtbezirke) oraz powiaty (niem.: Bezirk, Landbezirk, l.m.: Bezirke, Landbezirke, w Dolnej Austrii i Vorarlbergu Verwaltungsbezirk, l.m.: Verwaltungsbezirke).

Wyjątek stanowi Wiedeń, który podzielony jest na 23 dzielnice (niem.: Gemeindebezirk, l.mn.: Gemeindebezirke).

Powiaty dzielą się na: miasta (niem.: Stadt, l.m.: Städte), gminy targowe (niem.: Marktgemeinde, l.mn.: Marktgemeinden) oraz gminy (niem.: Gemeinde, Ortsgemeinde, l.mn.: Gemeinden, Ortsgemeinden).

Kraje związkowe[edytuj]

Historia[edytuj]

Pięć z dziewięciu krajów związkowych: Dolna Austria, Karyntia, Salzburg, Styria oraz Tyrol, istnieje od średniowiecza. Górna Austria wyodrębniła się za panowania Józefa II około 1783-84. Vorarlberg wyodrębnił się z Tyrolu w roku 1861. Po rozpadzie Austro-Węgier w 1918 roku na podstawie traktatu z Saint-Germain oraz traktatu z Trianon Burgenland został przyłączony do Austrii jako kolejny kraj związkowy. W 1922 z Dolnej Austrii został wyodrębniony Wiedeń, jako 9 kraj związkowy.

Podstawa prawna[edytuj]

Podstawą prawną podziału Austrii na kraje związkowe jest Konstytucja Austrii uchwalona 1 października 1920 roku z późniejszymi zmianami. Mówi ona:

Artykuł 2

(1) Austria jest państwem federalnym.
(2) Federację tworzą samodzielne kraje: Burgenland, Karyntia, Dolna Austria, Górna Austria, Salzburg, Styria, Tyrol, Voralberg i Wiedeń.

— Federalna Ustawa Konstytucyjna Republiki Austrii[1][2]

Lista[edytuj]

Herb Polska nazwa[3] Niemiecka nazwa Stolica Powierzchnia[4] Ludność (2016)[5]
Burgenland Wappen.svg  Burgenland Burgenland Eisenstadt 3961.80 km² 291011
Kaernten CoA.svg  Karyntia Kärnten Klagenfurt am Wörthersee 9538.01 km² 560482
Niederösterreich CoA.svg  Dolna Austria Niederösterreich St. Pölten[6] 19186.27 km² 1653691
Oberoesterreich Wappen.svg  Górna Austria Oberösterreich Linz 11979.91 km² 1453948
Salzburg Wappen.svg  Salzburg Salzburg Salzburg 7156.03 km² 545815
Steiermark Wappen.svg  Styria Steiermark Graz 16401.04 km² 1232012
AUT Tirol COA.svg  Tyrol Tirol Innsbruck 12640.17 km² 739139
Vorarlberg CoA.svg  Vorarlberg Vorarlberg Bregencja 2601.12 km² 384147
Wien Wappen.svg  Wiedeń Wien Wiedeń 414.65 km² 1840226

Mapa[edytuj]

Podział[edytuj]

Nazwa Miasta statutarne Powiaty Gminy razem w tym miasta w tym gminy targowe Gminy katastralne Miejscowości
 Burgenland 2 7 171 13 67 328 328
 Karyntia 2 8 132 17 47 746 2828
 Dolna Austria 4 21 573 76 327 3040 3878
 Górna Austria 3 15 442 32 151 1213 6615
 Salzburg 1 5 119 11 24 381 723
 Styria 1 12 287 35 122 1596 2069
 Tyrol 1 8 279 11 20 350 635
 Vorarlberg 4 96 5 11 107 157
 Wiedeń 1 1 1 89 23
Razem 15 80 2100 201 769 7850 17 256
Źródło: Regionale Gliederungen 2016. Wiedeń: Statistik Austria, 2016. (niem.)

Miasta statutarne[edytuj]

Podstawa prawna[edytuj]

Wszystkie gminy Austrii na podstawie Konstytucji Federalnej podlegają tym samym prawom, niezależnie, czy są to sporej wielkości miasta, czy też gminy wiejskie.

Jednocześnie Konstytucja pozwala na tworzenie miast statutarnych:

Artykuł 116

(3) O ile nie zagraża to interesom krajowym, gminie liczącej co najmniej 20 000 mieszkańców, jest nadawany na jej wniosek w drodze ustawy krajowej jej statut (prawo miejskie). Taka ustawa może być ogłoszona tylko za zgodą Rządu Federalnego. Zgodę uważa się za udzieloną, jeżeli Rząd Federalny w ciągu 8 tygodni od dnia, w którym uchwalona ustawa została przedłożona w odpowiednim ministerstwie federalnym, nie powiadomi naczelnika kraju, że zgody odmawia. Miasto posiadające własny statut, obok zadań administracji gminnej, wykonuje również administrację okręgową.

— Federalna Ustawa Konstytucyjna Republiki Austrii[1][2]

Lista[edytuj]

Herb Nazwa Kraj związkowy Ludność Powierzchnia Gęstość Data nadania statutu
AUT Eisenstadt COA.jpg Eisenstadt  Burgenland 14 226 42,84 332 1921
Wappen Graz.svg Graz  Styria 280 258 127,48 2198 1850
AT Innsbruck COA.svg Innsbruck  Tyrol 131 009 104,81 1250 1850
AUT Klagenfurt COA.svg Klagenfurt am Wörthersee  Karyntia 99 125 120,03 826 1850
Krems Coa.jpg Krems an der Donau  Dolna Austria 24 344 51,70 471 1938
Wappen Linz.svg Linz  Górna Austria 200 839 95,99 2092 1866
Wappen Rust (Burgenland).jpg Rust  Burgenland 1911 19,99 936 1921
AUT Salzburg (Stadt) COA.svg Salzburg  Salzburg 150 938 65,64 2299 1869
AUT Sankt Poelten COA.svg St. Pölten  Dolna Austria 53 478 108,44 493 1922
AUT Steyr COA.svg Steyr  Górna Austria 38 347 26,54 1445 1867
Villach CoA.svg Villach  Karyntia 61 218 134,90 454 1932
AUT Waidhofen an der Ybbs COA.jpg Waidhofen an der Ybbs  Dolna Austria 11 364 131,19 87 1868
Wels wappen.jpg Wels  Górna Austria 60 399 45,88 1316
Wien Wappen.svg Wiedeń  Wiedeń 1 840 226 414,65 4438 1850
Wappen Wiener Neustadt.jpg Wiener Neustadt  Dolna Austria 43 833 60,89 720 1866

Mapa[edytuj]


Powiaty[edytuj]

Bezirke Österreichs Statutarstädte Kennzeichen.svg

Podstawa prawna[edytuj]

Podstawa prawna istnienia powiatów regulowana jest na poziomie krajów związkowych. Jest to odpowiednio:

Kraj związkowy Wiedeń nie dzieli się na powiaty.

Miasta[edytuj]

 Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

Gminy targowe[edytuj]

 Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

Gminy katastralne[edytuj]

 Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

Mapa[edytuj]

Miejscowości[edytuj]

 Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

Podział administracyjny Wiednia[edytuj]

 Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

Mapa[edytuj]

Przypisy

  1. a b Bundes-Verfassungsgesetz. Linz: Pro-Libris-Verlagsgesellschaft, 2010. ISBN 978-3-9900803-2-0. (niem.)
  2. a b Konstytucja Austrii. Piotr Czarny (tłum.), Bogumił Naleziński (tłum.). Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe, 2004. ISBN 83-7059-658-4. (pol.)
  3. Andrzej Czerny: Austria. W: Nazewnictwo geograficzne Świata. T. 12: Europa. Część II. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2010, s. 20. ISBN 978-83-254-0825-1. (pol.)
  4. Regionale Gliederungen 2016. Wiedeń: Statistik Austria, 2016. (niem.)
  5. Regionale Gliederungen 2016. Wiedeń: Statistik Austria, 2016. (niem.)
  6. Do 1986 stolicą Dolnej Austrii był Wiedeń.