Powiat ełcki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Powiat ełcki
powiat
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
TERYT 6.28.37.05.00.0
Siedziba Ełk
Starosta Marek Chojnowski
Powierzchnia 1111,87 km²
Populacja (2005)
• liczba ludności

89 284
• gęstość 76,09 os./km²
Urbanizacja 66,1%
Tablice rejestracyjne NEL
Adres urzędu:
ul. Piłsudskiego 4
19-300 Ełk
Szczegółowy podział administracyjny
Liczba gmin miejskich 1
Liczba gmin wiejskich 4
Położenie na mapie województwa
Elk County Warmia Masuria.png
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Powiat ełcki
Powiat ełcki
Ziemia 53°49′N 22°22′E/53,821389 22,362222
Strona internetowa
Portal Portal Polska
Gminy powiatu ełckiego

Powiat ełcki – powiat w Polsce (województwo warmińsko-mazurskie) utworzony w 1999 w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Ełk.

W skład powiatu wchodzą:

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Liczba ludności (dane z 30 czerwca 2005):

  Ogółem Kobiety Mężczyźni
  osób  % osób  % osób  %
Ogółem 84 600 100 43 000 50,83 41 600 49,17
Miasto 55 944 66,13 28 968 34,24 26 976 31,89
Wieś 28 656 33,87 14 032 16,59 14 624 17,29
  • Piramida wieku mieszkańców powiatu ełckiego w 2014 roku[1].


Piramida wieku powiat elcki.png

Ludność w latach[edytuj | edytuj kod]

  • 1818 - 19 296
  • 1837 - 31 359 Increase2.svg (w tym 79 Żydów)[2]
  • 1871 - 39 203 Increase2.svg
  • 1885 - 42 666 Increase2.svg
  • 1890 - 54 804[2] Increase2.svg (w tym 857 katolików, 357 żydów; 39 000 Polaków)[3]
  • 1900 - 54 222 Decrease2.svg (w tym 52 163 ewangelików, 1195 katolików)[3]
  • 1910 - 55 579 Increase2.svg (w tym 52 712 ewangelików, 1818 katolików)[3]
  • 1925 - 58 425 Increase2.svg (w tym 56 030 ewangelików, 1900 katolików, 58 innych chrześcijan, 273 żydów)[3]
  • 1933 - 57 865 Decrease2.svg (w tym 55 153 ewangelików, 2260 katolików, 26 innych chrześcijan, 205 żydów)[3]
  • 1939 - 56 129 Decrease2.svg (w tym 52 816 ewangelików, 2031 katolików, 555 innych chrześcijan, 30 żydów)[3]
  • 1945 - 52 795 Decrease2.svg
  • 1946 - 21 595[4] Decrease2.svg
  • 1950 - 41 200 Increase2.svg
  • 1960 - 49 500 Increase2.svg
  • 1970 - 54 400 Increase2.svg
  • 1973 - 55 900[5] Increase2.svg

1975-1998 nie istniał

  • 1999 - 85 710
  • 2000 - 85 906 Increase2.svg
  • 2001 - 85 968 Increase2.svg
  • 2002 - 83 870 Decrease2.svg
  • 2003 - 84 104 Increase2.svg
  • 2004 - 84 489 Increase2.svg
  • 2005 (30 czerwca) - 84 600 Increase2.svg
  • 2010 - 85 980 Increase2.svg
  • 2011 (31 marca) - 88 552[6] Increase2.svg
  • 2011 (31 grudnia) - 88 838[7] Increase2.svg
  • 2012 (30 czerwca) - 88 961 Increase2.svg
  • 2013 (30 czerwca) - 89 284[8] Increase2.svg

Starostowie ełccy[edytuj | edytuj kod]

Ratusz z 1912 roku - siedziba starostwa powiatowego

Charakterystyka powiatu[edytuj | edytuj kod]

Historyczny powiat ełcki (Landkreis Lyck) istniał na tym terenie jeszcze w granicach Niemiec, a następnie po II wojnie światowej do 1975 roku. Współczesny powiat ełcki powstał w 1999 r. w wyniku reformy administracyjnej kraju. Położony jest we wschodniej części województwa warmińsko-mazurskiego. Graniczy od północy z powiatem oleckim i suwalskim, od zachodu z giżyckim i piskim, od wschodu z augustowskim i od południa z grajewskim. Zajmuje obszar 1111,9 km², który zamieszkuje 86 tys. mieszkańców. W skład powiatu ełckiego wchodzą Miasto Ełk oraz gminy Ełk, Kalinowo, Prostki i Stare Juchy.

Powiat obejmuje swoim zasięgiem Pojezierze Ełckie oraz część Mazur Garbatych. Położony jest na ziemiach, które we wczesnym średniowieczu zamieszkiwały plemiona Jaćwingów. Lud ten zanikł z końcem XIII wieku, wymordowany, bądź wysiedlony przez Zakon Krzyżacki. Pozostały po nim jedynie grodziska, kurhany, wzmianki w starych kronikach oraz wiele nazw topograficznych. Kolonizacja ziem powiatu zaczęła się na przełomie XIV i XV wieku. Pierwszym osiedlem na tym terenie była prawdopodobnie Ruska Wieś (założona przez Rusinów w 1376 roku) i w tym samym mniej więcej czasie wieś Klusy. Osiedlali się tutaj osadnicy z Mazowsza.

Klimat powiatu należy do najzimniejszych w Polsce. Niższe średnie temperatury roczne występują tylko na terenach górskich i w sąsiednim powiecie oleckim. Średnia temperatura roczna w powiecie wynosi około 6,6 st. C, temperatura stycznia –4,2 st. C, lipca 17,8 st. C. Ilość opadów jest tu stosunkowo duża, z rzadka występują posuchy, duża jest jednak wietrzność. W lecie przeważają wiatry zachodnie i północno-zachodnie, zimą południowo-wschodnie i zachodnie.

Krajobraz powiatu ełckiego jest typowy dla krajobrazu moreny czołowej. Wyróżniają go liczne zaokrąglone wyniosłości, zamknięte zagłębienia, około 90 większych i mniejszych jezior, niezdecydowana sieć hydrograficzna oraz zawiły układ poziomic. Najwyższe wzniesienie to Płowcza Góra (205 m n.p.m.) leżąca w okolicy Skomacka Wielkiego. Natomiast obszary położone najniżej to pobliża jezior, m.in.: Przepiórki, Białego, Krzywego, Stackiego, a także tereny ciągnące się wzdłuż biegu rzek: Ełku, Przepiórki, Małkiń. Obniżenie tych terenów sięga 120 m n.p.m.

Niemal cały powiat znajduje się w dorzeczu rzeki Ełk. Największym jej dopływem jest rzeka Lega, nosząca w swym środkowym odcinku nazwę Małkiń, a od Jeziora Rajgrodzkiego do ujścia płynie jako Jerzgnia. Lasy powiatu ełckiego zajmujące 23,2 ha to na ogół pozostałości niegdysiejszej Puszczy Jaćwieskiej. Jej fragmentami są: na północy Puszcza Borecka, na wschodzie Puszcza Augustowska i Lasy Ełckie. W lasach powiatu przeważają drzewa iglaste, przede wszystkim świerk i sosna. Ponadto, w drzewostanie występują: lipa, dąb, wierzba, brzoza i olcha. Bogata jest też roślinność wodna: turzyce, skrzypy, manna, jaskry, ponadto: trzciny, sitowie, pałka wodna, a na jeszcze głębszych wodach: grzybienie i grążel żółty. Nie brak tu rezerwatów przyrody czy jej pomnikowych okazów podlegających ochronie. Przykładem jest rezerwat Ostoja Bobrów w Bartoszach - kompleks otoczony z trzech stron jeziorami, na którym występuje ponad 270 gatunków roślin, a także interesujące okazy miejscowej fauny.

Przypisy

  1. http://www.polskawliczbach.pl/powiat_elcki, w oparciu o dane GUS.
  2. a b Ełk - demografia. Wirtualny Sztetl. [dostęp 2012-12-23].
  3. a b c d e f Landkreis Lyck. Deutsche Verwaltungsgeschichte. [dostęp 2012-12-23].
  4. Kalendarium
  5. Polska - Zarys encyklopedyczny. PWN, 1974.
  6. Ludność w gminach. Stan w dniu 31 marca 2011 r. - wyniki spisu ludności i mieszkań 2011 r.
  7. http://www.stat.gov.pl/cps/rde/xbcr/gus/LUD_bilans_ludnosci_31-12-2011.xls
  8. [1]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]