Zając

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zobacz też: Zając w innych znaczeniach tej nazwy.
Zając
Lepus[1]
Linnaeus, 1758[2]
Ilustracja
Przedstawiciel rodzaju – zając szarak (L. europaeus)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd zajęczaki
Rodzina zającowate
Rodzaj zając
Typ nomenklatoryczny

Lepus timidus Linnaeus, 1758

Synonimy
Gatunki

zobacz opis w tekście

Zając[14] (Lepus) – rodzaj ssaka z rodziny zającowatych (Leporidae).

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj obejmuje szeroko rozpowszechnione gatunki obejmujące swoim zasięgiem Eurazję, Afrykę i Amerykę Północną wraz z Grenlandią[15].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała (bez ogona) 290–680 mm, długość ogona 25–145 mm, długość ucha 60–170 mm, długość tylnej stopy 76–185 mm; masa ciała 1–6,8 kg[15].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

  • Lepus: łac. lepus „królik, zając”[16].
  • Chionobates: gr. χιων khiōn, χιονος khionos „śnieg”; βατης batēs „piechur”, od βατεω bateō „stąpać”, od βαινω bainō „chodzić”[17]. Gatunek typowy: Lepus variabilis Pallas, 1778 i Lepus borealis Pallas, 1778 (= Lepus timidus Linnaeus, 1758).
  • Eulagos: gr. ευ eu „dobry, ładny, typowy”; λαγoς lagos „zając”[18]. Gatunek typowy: Lepus mediterraneus Wagner, 1841 (= Lepus granatensis Rosenhauer, 1856).
  • Macrotolagus: gr. μακρωτης makrōtēs „długouchy”, od μακρος makros „długi”; -ωτις -ōtis „-uchy”, od ους ous, ωτος ōtos „ucho”; λαγoς lagos „zając”[19]. Gatunek typowy: Lepus alleni Mearns, 1890.
  • Eulepus: gr. ευ eu „dobry, ładny”[20]; rodzaj Lepus Linnaeus, 1758 (zając). Gatunek typowy: Lepus timidus Linnaeus, 1758.
  • Lagos: gr. λαγoς lagos „zając”[7]. Gatunek typowy: Lepus arcticus Ross, 1819.
  • Poecilolagus: gr. ποικιλος poikilos „barwny, wielokolorowy”[21]; λαγoς lagos „zając”[22]. Gatunek typowy: Lepus americanus Erxleben, 1777.
  • Boreolagus: gr. βορειος boreios „północny”, od βορεας boreas „północ”[23]; λαγoς lagos „zając”[22].
  • Allolagus: gr. αλλος allos „inny”[24]; λαγoς lagos „zając”[22]. Gatunek typowy: Lepus mandshuricus Radde, 1861.
  • Tarimolagus: Kotlina Tarymska (chiń. 塔里木盆地; pinyin: Tǎlǐmù Péndì; ujg. ‏تارىم ئويمانلىقى‎ Tarim Oymanliqi); λαγoς lagos „zając”[22]. Gatunek typowy: Lepus yarkandensis Günther, 1875.
  • Indolagus: łac. Indus „indyjski”, od India „Indie”; gr. λαγoς lagos „zając”[22]. Gatunek typowy: Lepus nigricollis F. Cuvier, 1823.
  • Proeulagus: gr. προ pro „przed, z przodu”[25]; rodzaj Eulagos J.E. Gray, 1867.
  • Sabanalagus: hiszp. sabana „sawanna”; gr. λαγoς lagos „zając”[13]. Gatunek typowy: Lepus microtis Heuglin, 1865.
  • Sinolagus: łac. Sinae „Chińczyk, chiński”, od gr. Σιναι Sinai „Chińczyk, chiński”; gr. λαγoς lagos „zając”[13]. Gatunek typowy: Lepus sinensis J.E. Gray, 1832.

Podział systematyczny[edytuj | edytuj kod]

Do rodzaju należą następujące gatunki[15][9][14]:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Lepus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. C. Linneaus: Systema naturae per regna tria naturae, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis. Wyd. 10. T. 1. Holmiae: Impensis Direct. Laurentii Salvii, 1758, s. 57. (łac.)
  3. J. J. Kaup: Skizzirte Entwickelungs-Geschichte und natürliches System der europäischen Thierwelt. Darmstadt: Carl Wilhelm Leske, 1829, s. 170. (niem.)
  4. J.E. Gray. Notes on the skulls of hares (Leporidæ) and picas (Lagomyidæ) in the British Museum. „The Annals and Magazine of Natural History”. Third Series. 20, s. 222, 1867 (ang.). 
  5. E. A. Mearns. The species of the Mexican border were shown to represent three sections of the genus Lepus, which might with advantage be recognized as subgenera. „Science”. New Series. 1, s. 698, 1895 (ang.). 
  6. A. N. Ch. Acloque: Faune de France. Paris: Librairie J.-B. Baillière et Fils, 1900, s. 52. (fr.)
  7. a b Palmer 1904 ↓, s. 361.
  8. M. W. Lyon. Classification of the Hares and their allies. „Smithsonian Miscellaneous Collections”. 45 (1445), s. 324, 1094 (ang.). 
  9. a b c D.E. Wilson & D.M. Reeder (red.): Genus Lepus. W: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2020-03-04].
  10. S. Ognev. Zur Systematic der russischen Hasen. „Zoologischer Anzeiger”. 84, s. 71, 1929 (niem.). 
  11. A.A. Gureev. „Doklady Akademii nauk SSSR”. 57, s. 517, 1947 (ros.). 
  12. A.A. Gureev: Fauna SSSR, Mlekopitayushchie. T. 3. Cz. 3: Lagomorpha. Moskwa: Nauka, 1964, s. 1-276. (ros.)
  13. a b c d A.O. Averianov. Podrodovaya sistematika zaitsev roda Lepus (Lagomorpha, Leporidae). „Byulletin’ Moskovskovo Obshchestva Ispytatelei Prirody, Otdel Biologicheskii”. 103 (1), s. 1-3, 1998 (ros.). 
  14. a b W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 56. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.)
  15. a b c S. Schai-Braun & K. Hackländer: Family Leporidae (Hares and Rabbits). W: D.E. Wilson, T.E. Lacher, Jr & R.A. Mittermeier: Handbook of the Mammals of the World. Cz. 6: Lagomorphs and Rodents I. Barcelona: Lynx Edicions, 2016, s. 126–148. ISBN 978-84-941892-3-4. (ang.)
  16. Palmer 1904 ↓, s. 373.
  17. Palmer 1904 ↓, s. 182.
  18. Palmer 1904 ↓, s. 275.
  19. Palmer 1904 ↓, s. 395.
  20. Jaeger 1944 ↓, s. 86.
  21. Jaeger 1944 ↓, s. 180.
  22. a b c d e Jaeger 1944 ↓, s. 119.
  23. Jaeger 1944 ↓, s. 33.
  24. Jaeger 1944 ↓, s. 11.
  25. Jaeger 1944 ↓, s. 184.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 1–984, 1904 (ang.). 
  2. E.C. Jaeger: Source-book of biological names and terms. Wyd. 1. Springfield: Charles C. Thomas, 1944, s. 1-256. (ang.)