Batman
Batman (jego alter ego - Bruce Wayne) – fikcyjna postać (superbohater), znana z licznych serii komiksowych, wydawanych przez DC Comics, oraz z wszelkich adaptacji związanych z tą postacią. Po raz pierwszy postać Batmana pojawiła się w Detective Comics vol. 1 #27 w maju 1939 roku. Według wielu źródeł postać Batmana została stworzona wspólnie przez Boba Kane'a i Billa Fingera, lecz tylko Kane jest oficjalnie podawany jako autor. W zamyśle twórcy Batman miał być pogromcą przestępczości, powstałym z kombinacji cech różnych bohaterów pulp magazine'ów i filmów. Bob Kane wzorował się przez wszystkim na Zorro, którego znał z oglądanej w młodości ekranizacji jego przygód, zatytułowanej Znak Zorro (The Mark of Zorro) z 1920 roku (stamtąd zaczerpnął ideę zamaskowanego, przystojnego mężczyzny jakim był Bruce Wayne)[2][3]. Innymi inspiracjami były dla niego Shadow i Drakula (idea mrocznej postaci), postać złoczyńcy z filmu The Bat Whispers z 1930 roku (idea kostiumu nietoperza, idea bat-sygnału), Sherlock Holmes (idea błyskotliwego detektywa i stratega), jak również szkice skrzydłowca autorstwa Leonarda da Vinci[2][3]. Imię alter ego Batmana - Bruce zostało zainspirowane postacią króla Szkocji Roberta I Bruce'a, zaś nazwisko rodowe - Wayne pochodzi od bohatera rewolucji amerykańskiej - Anthony'ego Wayne'a[3]. Oryginalnie był nazywany "The Bat-man" lub "The Batman", w Polsce znany również jako "człowiek-nietoperz", posiada także przydomki: "The Caped Crusader", "The Dark Knight", oraz "The World's Greatest Detective".
Batman obok Supermana należy do najbardziej znanych postaci komiksowych. Obaj są superbohaterami, których zadaniem jest walka ze złem i pomoc ludziom. Batman nie posiada żadnych nadludzkich mocy, swoje zdolności zawdzięcza treningowi fizycznemu i unikalnym gadżetom i pojazdom. W komiksowym uniwersum DC uchodzi za najwybitniejszego detektywa. Pilnuje porządku w rodzinnym mieście Gotham City.
Znany jest również z licznych serialach aktorskich i animowanych, filmach fabularnych i grach komputerowych, bazujących na komiksach. Pierwszy raz na ekranie pojawił się w 15-odcinkowym serialu kinowym Batman z 1943 roku, gdzie w tytułową postać wcielił się Lewis Wilson[4]. W kontynuacji serialu, pod tytułem Batman and Robin z 1949 roku miejsce Wilsona zajął Robert Lowery[5]. W serialu telewizyjnym z lat sześćdziesiątych oraz w filmie Batman zbawia świat (Batman: The Movie) w rolę człowieka-nietoperza wcielił się Adam West. W dwóch filmach w reżyserii Tima Burtona: Batman z 1989 roku oraz Powrót Batmana (Batman Returns) z 1992 roku tytułową postać zagrał Michael Keaton, natomiast w kontynuacjach (reżyserowanych odtąd przez Joela Schumachera), Batmana zagrali kolejno: Val Kilmer w Batman Forever z 1995, oraz George Clooney w Batman i Robin (Batman and Robin) 1997 roku. W trylogii Mrocznego Rycerza (The Dark Knight) w reżyserii Christophera Nolana w postać Batman zagrał Christian Bale. W serialu animowanym Batman (Batman: The Animated Series), oraz w jego kontynuacjach, a także grze komputerowej Batman: Arkham Asylum głosu postaci Batmana użyczył aktor Kevin Conroy.
W 2000 r. w Warszawie odnalazł się pierwszy amerykański numer komiksu o Batmanie. Jego właścicielem był starszy człowiek, który nabył komiks podczas pobytu w USA w 1939 i od powrotu do Polski skrzętnie przechowywał go w domu, po czym sprzedał go do jednego z warszawskich sklepów z komiksami. Tego typu komiks jest wart ok. 150 tysięcy dolarów i jest jedynym tego typu znaleziskiem w Europie, co potwierdziło – podobnie jak autentyczność komiksu – jego amerykańskie wydawnictwo[6].
Batman został uznany za największego superbohatera wszech czasów przez magazyn SFX[7].
Spis treści |
Opis postaci[edytuj]
Bruce Wayne był spokojnym, szczęśliwym dzieckiem pary miliarderów. Nie był rozpieszczany, jego rodzice mimo fortuny, którą posiadali, nie byli snobami. Pewnego wieczoru wybrali się we trójkę do kina na seans filmu Zorro[8] (w wersji filmowej był to teatr). Po skończonym spektaklu udawali się do domu, gdy nagle zza rogu wyłonił się bandyta, zażądał pieniędzy i biżuterii, a gdy Wayne'owie stawili opór, ten zabił ich bez skrupułów na oczach chłopca.
To wydarzenie odmieniło całe życie Bruce'a. Wyjechał, trenował, poprzysiągł sobie, że nikt nigdy nie będzie już tak cierpiał. Wypowiedział swoistą wojnę złu. Wrócił do rodzinnego miasta, Gotham City, by chronić je przed bandytami[9].
Wrogowie Batmana[edytuj]
- Joker – Psychopatyczny seryjny morderca i socjopata, o białej skórze i szyderczym uśmiechu (przez co przypomina klauna). Jego prawdziwa tożsamość nie jest znana. Odpowiedzialny jest za kalectwo Barbary Gordon (pierwszej Batgirl) i śmierć Jasona Todda (drugiego Robina). Arcy-wróg i najbardziej rozpoznawalny przeciwnik człowieka-nietoperza.
- Harvey Dent/Dwie Twarze (ang. Two-Face) – Niegdyś przyjaciel Bruce'a i prokurator w Gotham City, który po oszpeceniu twarzy stał się pozbawionym wszelkich skrupułów przestępcą, który wszystkie decyzje podejmuje poprzez rzut monetą. W komiksie "Batman: Hush" po operacji wraca na dobrą drogę.
- Oswald Chesterfield Cobblepot/Pingwin – Przestępca, czasami szef mafii. Nazywany Pingwinem z powodu niskiego wzrostu, wielkiego nosa i sporej tuszy. Jego znakami rozpoznawczymi są cylinder, parasole, w których ukrywa swoje bronie (karabin, gaz, etc.) i umiłowanie do ptaków. W przeciwieństwie do większości wrogów Batmana, jest całkowicie zdrowy psychicznie. W filmowej wersji Tima Burtona jest o wiele bardziej dramatyczną postacią – urodzony z trzema palcami został wyrzucony do kanałów przez bogatych rodziców, którzy się go wstydzili, odnaleziony i wychowany przez cyrkowców wraca po latach, aby się zemścić chcąc uśmiercić dzieci najbogatszych ludzi w Gotham City. Wersja Pingwina z trzema palcami była później wykorzystywana w serialach animowanych i niektórych komiksach [np. Long Halloween].
- Edward E. Nigma/Edward Nashton/Człowiek-Zagadka (ang. Riddler) – Przestępca z ogromnym IQ i obsesją na punkcie zagadek, które zostawia na miejscu zbrodni bądź wysyła do Batmana szyfrując w nich gdzie znowu uderzy (często mający też zagadko-tematyczne pułapki) – obecnie zreformowany.
- Selina Kyle/Kobieta-Kot (ang. Catwoman) – Włamywaczka mająca romans zarówno z Bruce'em, jak i z Batmanem – obecnie zreformowana.
- Ra's al Ghul – Terrorysta w imię ideałów dążący do zniszczenia Gotham. W komiksach nieśmiertelny – odradza się okresowo dzięki alchemicznym kąpielom w tzw. Jamach Łazarza[10].
- Jonathan Crane/Strach na Wróble (ang. Scarecrow) – Mający obsesje na punkcie lęków psycholog, posługujący się gazem wywołującym u ludzi halucynacje przedstawiające ich najgorsze koszmary.
- Arnold Wesker/ Brzuchomówca & Scarface (ang. Ventriloquist and Scarface) – Spokojny człowiek, z zawodu brzuchomówca, który jest podporządkowany swojej drugiej osobowości, którą jest lalka-gangster imieniem Scarface.
- Dr. Pamela Lilian Isley/Trujący Bluszcz (ang. Poison Ivy) – Obsesyjna pani biolog mająca na swych usługach demoniczne rośliny.
- Victor Fries/Mr.Freeze – Pozbawiony wszelakich uczuć i emocji (choć bardzo wesołkowaty w filmie "Batman i Robin") i posiadający technologię zdolną zamrażać wszystko na około, desperacko szukający lekarstwa dla swojej pogrążonej w śpiączce żony.
- Jervis Tetch/Szalony Kapelusznik (ang. Mad Hatter) – potrafiący za pomocą specjalnych kapeluszy kontrolować ludzkie umysły osobnik uważający się za jedną z postaci z powieści "Alicja w krainie czarów". W komiksach mający upodobania pedofilskie.
- Victor Zsasz/ Zsasz – morderca odznaczający ofiary nożem na swoim ciele.
- Waylon Jones/Killer Croc – mężczyzna cierpiący na chorobę skóry, przypominający krokodyla.
- Roman Sionis/Black Mask – Bezduszny gangster, skrywający swą twarz pod czarną maską przypominającą ludzką czaszkę, która w wyniku wypadku na stałe przywarła do jego skóry, chcący zemścić się na Brusie.
- Garfield Lynns/Firefly – Piroman.
- Thomas "Tommy" Elliot/Hush – dawny przyjaciel Bruce'a, świetny chirurg i mistrz strategii oraz manipulacji.
- Bane – Niezwykle przebiegły, a zarazem nadludzko silny, dzięki specjalnemu "jadowi". W komiksie dosłownie "złamał Batmana" (a dokładniej jego kręgosłup). Przez wielu uważany za najgorszego przeciwnika, z jakim Batmanowi przyszło się zmierzyć. W animowanych serialach często morderca do wynajęcia, w filmowym "Batman i Robin" pojawia się jako ociężały umysłowo sługa Poison Ivy.
- Val Kaliban/Spook – mistrz ucieczek.
- Clayface – przestępca mający zdolność zmieniania kształtów. W komiksach i serialach były różne wersje : Basil Karlo, Matt Hagen, Preston Payne, Sondra Fuller, Cassius "Clay" Payne i Dr Malley.
- Amadeusz Arkham – założyciel słynnego Azylu Arkham, który stał się jego więźniem, popadł w depresję i zaczął przejawiać oznaki obłąkania, ostatecznie schodząc na złą drogę.
- Floyd Lawton/Deadshot – strzelec wyborowy i jeden z najlepszych zabójców świata, kierujący się "życzeniem śmierci".
- Harleen Quinzel/Harley Quinn – niegdyś psychiatra, do szaleństwa zakochała się w Jokerze i stała się jego asystentką.
- Prometheus III – często określający się mianem anty-Batmana.
- Warren White/The Great White Shark cierpiący na poważne odmrożenia ciała, przebiegły bandyta o zdeformowanej twarzy przypominającej czaszkę.
- Mortimer Kadaver – hipnotyzer i sadysta.
- Cornelius Stirk – szaleniec wyrywający serca swym ofiarom.
- Page Monroue/Kalendarzowa Dziewczyna (ang. Calendar Girl) – była modelka, popadła w depresję, gdy zwolniono ją z powodu wieku. Od tamtej pory nosiła maskę i nie pozwalała nikomu oglądać swej twarzy (mimo że była piękna, uważała, że jest najbrzydsza na świecie). Łapała projektantów, którzy jej zaszkodzili w karierze modelki.
- Philo Zeiss/Zeiss mogący naśladować style walki, swoich przeciwników .
- Alex Sartorius/Dr Phosphorus enigmatyczny, mogący spalić wszystko dotykiem, radioaktywny .
- Lonnie Machin/Anarky ślepo wierzący w Anarchizm, nienawidzący kapitalizmu, mający jednak chęci pomagania poszkodowanym przez "system".
- Julian Gregory Day/Calendar Man – zafascynowany datami i kalendarzami, popełniający zbrodnie związane z wybraną przez siebie datą.
- Derek Mitchel/Corrossive Man – składający się z żrącego kwasu.
- Maximillian Zeus/Maxie Zeus – uważający siebie za Wszechmogącego Zeusa, były magnat przedsiębiorstwa międzymorskiego.
- Cyrus Gold/Solomon Grundy - Cyrus Gold, dziewiętnastowieczny kupiec, który został zamordowany, a jego ciało wrzucono do Slaughter Swamp, nieopodal Gotham City. Po powrocie do świata żywych zmienił się w niewyobrażalnie silne zombie, znane jako Solomon Grundy.
- Kirk Langstrom/Man-Bat – zoolog Gotham, który po wypadku stał się hybrydą nietoperza z człowiekiem.
- KGBeast i NKVDemon – dwaj sowieccy płatni zabójcy.
- Noah Kuttler/Calculator – posiadający ogromną moc informatyczną, będący w stanie analizować styl walki i moc przeciwnika.
- Nyssa Raatko/Nyssa al Ghul – starsza córka Ra's al Ghul'a, mistrzyni strategii.
- Talia al Ghul – młodsza córka Ra's al Ghula, późniejsza kochanka Batmana.
- Jeffrey Franklin Burr/KOBRA – przywódca tajemniczego kultu, doskonały strateg i mistrz w sztukach walki.
- Copperhead – osobnik upodabniający się do węża.
- Thomas Blake/Catman – myśliwy polujący na wielkie koty.
- Otis Flannegan/Ratcatcher- mogący kontrolować za pomocą specjalnych rękawic szczury.
Stałym miejscem pobytu większości z wrogów Batmana jest Arkham Asylum.
Pomocnicy Batmana[edytuj]
Batman jest typowym indywidualistą i najczęściej samotnie toczy swoją batalię przeciwko złu. W czasie swojej kariery miał jednak różnych sprzymierzeńców.
Wciąż współpracujący[edytuj]
- Alfred Pennyworth – Lokaj rodziny Wayne'ów, który wychował Bruce'a po śmierci jego rodziców. Jest jednym z najbardziej zaufanych osób z otoczenia Batmana.
- Robin I/Nightwing/Richard „Dick” Grayson – Pierwszy Robin. Pochodzi z rodziny cyrkowych akrobatów. Po zamordowaniu rodziców przez gangstera - Tony'ego Zucco, został zaadoptowany przez Bruce'a Wayne'a. Kiedy dorósł rozpoczął działalność na własną rękę jako Nightwing w Blüdhaven, później działał także w Nowym Jorku. Po śmierci Bruce'a został nowym Batmanem.
- Robin III/Red Robin/Timothy „Tim” Drake – Po śmierci Jasona Todda został trzecim Robinem. Po tym jak jego rodzina została zamordowana zaadoptował go Bruce Wayne. Obecnie, po tym jak nowym Robinem został syn Bruce'a Wayne'a i Talii al Ghul - Damian, Tim przyjął pseudonim Red Robin.
- Batgirl I/Oracle/Barbara Gordon – Bratanica szefa policji w Gotham, Jamesa Gordona. Pierwsza Batgirl. Obecnie Barbara jest sparaliżowana od pasa w dół w wyniku postrzału w kręgosłup (za ten czyn odpowiedzialny jest Joker). Kontynuowała walkę z złoczyńcami wspierając Batmana i jego sojuszników jako Oracle. Była członkini żeńskiej drużyny Birds of Prey.
- Huntress II/Helena Bertinelli – Córka bossa gothamskiej mafii, której cała rodzina została wymordowana. Postanowiła walczyć z przestępczość jako samozwańczy mściciel, o pseudonimie Huntress. Działała jako jedna z agentek Oracle w Birds of Prey.
- James „Jim” Gordon – Komisarz policji w Gotham City. Pochodzi z Chicago, po przybyciu do Gotham, wraz z początkującym Batmanem musiał stawić czoła korupcji w szeregach tutejszej policji (GCPD). Po rezygnacji skorumpowanego komisarza, Gilliana B. Loeba, Gordon został mianowany porucznikiem, a później san został komisarzem. Jeden z pierwszych sprzymierzeńców człowieka-nietoperza.
- Lucius Fox – Bliski współpracownik Bruce'a Wayne'a, dyrektor Wayne Enterprises. Twórca większości sprzętu używanego przez Batmana.
- Jason Bard – Prywatny detektyw, z którego usług korzystał także Batman. Przez pewien czas romansował z Barbarą Gordon.
- Toyman III/Hiro Okamura – Japończyk, nastoletni geniusz mechaniki, który pomaga Batmanowi i Supermanowi.
Nieaktywni lub działający indywidualnie[edytuj]
- Azrael/ Jean Paul Valley
- Batgirl III/ Cassandra Cain
- Batwoman I/ Kathy Kane
- Batwoman II/ Kate Kane
- Catwoman/ Selina Kyle
- Catwoman II/ Holly Robinson
- Harold Allnut
- Onyx/ Onyx Adams
- Orpheus/ Gavin King
- Robin II/ Jason Todd
- Sasha Bordeaux
- Spoiler/ Robin IV/ Stephanie Brown
- Tarantula II/ Catalina Flores
- Carrie Kelley / Robin z komiksu "Dark knight returns"
Komiks w Polsce[edytuj]
Serie:
- Batman (TM-Semic 1990-1997) 82 zeszyty
- Batman & Superman (TM-Semic 1997-1998) 15 zeszytów
- Wydanie specjalne (TM-Semic)
- Top Komiks (TM-Semic)
- Superman/Batman (Dobry Komiks 2005) 3 zeszyty
Albumy:
- Przysięga zza grobu (Beta Books 1991)
- Uśmiech Śmierci (Egmont 1999) 2 albumy
- Powrót Mrocznego Rycerza (Egmont 2002)
- Mroczny Rycerz Kontratakuje (Egmont 2002) 3 albumy
- Batman: Rok pierwszy (Egmont 2003)
- Batman: Black & White II (Egmont 2003) 2 albumy
- Batman: Ego (Egmont 2003)
- Zagłada Gotham (Egmont 2004)
- Gotham w świetle lamp gazowych (Egmont 2004)
- Azyl Arkham: Poważny dom na poważnej ziemi (Egmont 2005)
- Batman: Hush (Egmont 2005-06) 2 tomy
- Spawn / Batman (Mandragora 2006)
- Batman: Rozbite miasto (Egmont 2007)
- Batman i syn (Egmont 2008)
- Batman i Robin: Cudowny chłopiec (Egmont 2009)
- Batman: Co się stało z Zamaskowanym Krzyżowcem? (Egmont 2010)
- Joker (Egmont 2011)
- Batman: Zabójczy żart (Egmont 2012)
- Batman: Powrót Mrocznego Rycerza (wyd. II) (Egmont 2012)
- Batman: Najlepsze opowieści (Egmont 2012)
- Batman: Nawiedzony rycerz (Egmont 2012)
- Batman Tom 1: Trybunał sów (Egmont 2013)[11]
- Batman - Detective Comics Tom 1: Oblicza śmierci (Egmont 2013)[11]
- Batman Tom 2: Miasto sów (Egmont - tom zapowiedziany na październik 2013)
Adaptacje[edytuj]
Filmy kinowe[edytuj]
- Batman zbawia świat (Batman: The Movie), reż: Leslie H. Martinson (1966)
- Batman (Batman) - reż: Tim Burton (1989)
- Powrót Batmana (Batman Returns) - reż: Tim Burton (1992)
- Batman Forever (Batman Forever) - reż: Joel Schumacher (1995)
- Batman i Robin (Batman & Robin) - reż: Joel Schumacher (1997)
- Batman: Początek ( Batman Begins) - reż: Christopher Nolan (2005)
- Mroczny rycerz (The Dark Knight) - reż: Christopher Nolan (2008)
- Mroczny rycerz powstaje (The Dark Knight Rises) - reż: Christopher Nolan (2012)
Filmy animowane[edytuj]
- Batman: Maska Batmana (Batman: Mask of the Phantasm) - reż: Eric Radomski, Bruce W. Timm (1993)
- Batman i Mr. Freeze: Subzero (Batman & Mr. Freeze: SubZero) - reż: Boyd Kirkland (1998)
- Batman i Superman (The Batman Superman Movie: World's Finest) - reż: Toshihiko Masuda (1998)
- Batman: Powrót Jokera (Batman Beyond: Return of the Joker) - reż: Curt Geda (2000)
- Batman: Tajemnica Batwoman (Batman: Mystery of the Batwoman) - reż: Curt Geda (2003)
- Batman kontra Drakula (The Batman vs. Dracula) - reż: Sam Liu, Brandon Vietti, Seung Eun Kim (2005)
- Liga Sprawiedliwych: Nowa granica (Justice League: The New Frontier) - reż: Dave Bullock (2008)
- Batman: Rycerz Gotham (Batman: Gotham Knight) - reż: Yoshiaki Kawajiri, Yasuhiro Aoki, Futoshi Hiqashide, Toshiyuki Kubooka, Hiroshi Morioka, Shoujirou Nishimi (2008)
- Superman/Batman: Wrogowie publiczni (Superman/Batman: Public Enemies) - reż: Sam Liu (2009)
- Scooby-Doo spotyka Batmana - reż: William Hanna, Joseph Barbera (2002[12])
- Liga Sprawiedliwych: Kryzys na dwóch Ziemiach (Justice League: Crisis on Two Earths) - reż: Lauren Montgomery, Sam Liu (2010)
- Batman: W cieniu Czerwonego Kaptura (Batman: Under the Red Hood) - reż: Brandon Vietti (2010)
- Superman/Batman: Apokalipsa (Superman/Batman: Apocalypse) - reż: Lauren Montgomery (2010)
- Batman: Rok pierwszy (Batman: Year One) - reż: Lauren Montgomery, Sam Liu (2011)
- Liga Sprawiedliwych: Zagłada (Justice League: Doom) - reż: Lauren Montgomery (2012)
- Batman DCU: Mroczny rycerz powrót (Batman: The Dark Knight Returns) - reż: Jay Oliva (cz. 1 - 2012, cz. 2 - 2013)
Seriale aktorskie[edytuj]
- Batman - reż: Lambert Hillyer (1943)
- Batman and Robin - reż: Spencer Gordon Bennet (1949)
- Batman - reż: Leslie H. Martinson (1966-1968)
- Ptaki nocy (Birds of Prey) - twórca: Laeta Kalogridis (2002-2003)
Seriale animowane[edytuj]
- Batman (1966-1968)
- The Adventures of Batman (1968-1969)
- The Adventures of Batman and Robin the Boy Wonder (1969)
- The New Adventures of Batman (1977-1978)
- Super Friends (1973-1974)
- Super Friends (1973-1986)
- The All-New Super Friends Hour (1977-1978)
- Challenge of the Super Friends (1978)
- The World's Greatest Super Friends (1979-1980)
- Super Friends (1980-1982)
- Super Friends: The Legendary Super Powers Show (1984-1985)
- The Super Powers Team: Galactic Guardians (1985-1986)
- Batman (1992-1995)
- The New Batman Adventures (1997-1999)
- Batman przyszłości (1999-2001)
- Liga Sprawiedliwych (2001-2004)
- Liga Sprawiedliwych Bez Granic (2004-2006)
- Batman (2004-2007)
- Batman: Odważni i bezwzględni (2008-2011)
- Liga Młodych (2011-2013)
- Beware the Batman (2013-)
Gry[edytuj]
- Justice League Heroes
- Batman: Arkham Asylum
- Batman: Arkham City
- Batman Begins: The Videogame
- Batman: Sprawiedliwość Ponad Wszystko
- Batman
- Batman Returns
- Batman Forever
- Batman Vehicle Advenutre
- Batman Zemsta
- Batman Of The Future: Return Of The Joker
- Batman Rise Of Sin Tsu
- Batman: Dark Tommorow
- LEGO Batman: The Video Game
- LEGO Batman 2: DC Super Heroes
- Batman: Toksyczny chłód
Przypisy
- ↑ Newsday - Kia Optima
- ↑ 2,0 2,1 Filmweb - Bob Kane (Ciekawostki)
- ↑ 3,0 3,1 3,2 AskMen - 5 Things You Didn't Know: Batman
- ↑ Filmweb - Batman (1943)
- ↑ Filmweb - Batman and Robin (1949)
- ↑ Gazeta Stołeczna nr 273, wydanie warszawskie z dnia 23/11/2000, str. 1
- ↑ SFX: The Top 10 Greatest Superheroes Ever Revealed
- ↑ Sobotnia noc w kinie. W: Alan Grant, Norm Breyfogle: Batman nr 7(20)/1992. TM-Semic, 1992, seria: Batman.
- ↑ Batman Rok Pierwszy – wyd. Egmont Polska
- ↑ Batman: Birth of the Demon – wyd. DC Comics
- ↑ 11,0 11,1 Zapowiedzi Egmontu na portalu Aleja Komiksu
- ↑ Wydanie DVD dwóch odcinków serialu animowanego Nowy Scooby Doo (The New Scooby-Doo Movies): Nowe dreszczowce Scooby'ego-Doo (The Dynamic Scooby Doo Affair), oraz Tajemniczy wynalazek (The Caped Crusader Caper), z gościnnym udziałem postaci Batmana i Robina. Serial był oryginalnie emitowany na stacji CBS w latach 1972-1973.
Linki zewnętrzne i cytaty[edytuj]
|
|||||||||||||||||||||||||||||